วิธีแปลความหมายอุทเทสิกเจดีย์ ไม่เข้าใจพระธรรมวินัยแปลไม่ถูก
13/01/2026 10:10:11...นี้เป็นธรรม นี้เป็นวินัย นี้เป็นคำสอนของพระศาสดา พวกเธอไม่พึงชื่นชม ไม่พึงคัดค้านคำกล่าวของภิกษุนั้น ครั้นไม่ชื่นชม ไม่คัดค้านแล้ว พึงเรียนบทพยัญชนะเหล่านั้นให้ดีแล้ว สอบสวนในพระสูตรเทียบเคียงในพระวินัย ถ้าสอบสวนในพระสูตร เทียบเคียงในพระวินัย ลงในพระสูตรไม่ได้ เทียบเคียงในพระวินัยไม่ได้ พึงถึงความตกลงใจในข้อนี้ว่านี้ไม่ใช่คำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น และภิกษุนี้จำมาผิดแล้วแน่นอน ดังนั้น พวกเธอพึงทิ้งคำกล่าวนั้นเสีย...
ถ้าตรวจสอบในพระธรรมวินัยตามที่พระพุทธเจ้าบอก จะเห็นว่า
👉 ถ้าแปลว่าคือการสร้างรูปปั้น จะขัดกับ เอกปุคคล และอื่นๆอีกเยอะ ทั้งพุทธพจน์และอรรถกถา
👉 คำว่า "อวตฺถุกํ/avatthukaṁ" (ไม่มีวัตถุปรากฏ) จะไปแปลให้ตรงกันข้ามว่า มีวัตถุ ไม่ได้ ไม่งั้น ท่านไม่ให้เสพเมถุน ก็จะไปแปลว่าให้เสพเมถุน มันไม่ใช่คำที่ต้องแปลเอาเนื้อความเหมือนอย่างคำว่า "ฆ่า" ในเกสีสูตร ที่ไม่ได้หมายถึงปาณาติบาต แต่หมายถึง การฆ่าในวินัยของพระอริยเจ้า
👉 คำว่า "เป็นเพียงเนื่องด้วยตถาคตเท่านั้น" สิ่งที่เนื่องด้วยตถาคต ก็คือ พระธรรม ไม่ใช่วัตถุใด ก็มาสอดคล้องกับอีกหลายสูตร ที่ว่าธรรมวินัยคือตัวแทนพระศาสดา
👉 ในอรรถกถากาลิงคชาดก พระอานนท์ถามพระพุทธเจ้าว่า เจดีย์มีกี่อย่าง ถ้าพระพุทธเจ้าให้สร้างรูปเปรียบพระองค์ได้ ท่านก็ต้องตรัสตั้งแต่ครั้งนั้นแล้ว แต่ท่านไม่ได้ตรัส เพราะไปขัดกับเอกปุคคล ธรรมของพระพุทธเจ้าจะไม่ขัดแย้งกัน อันนี้ก็ชัดเจนในตัวอยู่แล้ว
👉 ธรรมเจดีย์ กับ อุทเทสิกเจดีย์ จึงสงเคราะห์เข้ากับ ปฏิบัติบูชา หรือ บูชาด้วยธรรม
👉 ไม่ได้ซับซ้อนเลย คำง่ายๆที่ควรจะพูดให้เข้าใจง่ายๆ ตรงตามพยัญชนะ ใครจะไปพูดให้มันยุ่งยาก ให้คนเดา ตีความเอาเอง เพราะถ้าไม่ใช้คำให้ชัดเจน ย่อมมีนัยอันผิดไปด้วย
👉 ถ้าไม่เข้าใจพระธรรม ตีประเด็นไม่แตก จะแปลไม่ถูก ก็เหมือนกับคำว่า อรูปพรหม ถ้าเราไม่ตรวจสอบในพระธรรมวินัย ตามที่พระพุทธเจ้าสอน เราจะไม่รู้เลยว่า ที่จริง อรูปพรหมก็มีรูป มีขันธ์ 5 เหมือนกัน ไม่ใช่พรหมที่มีแต่นาม รูปไม่มี แม้จะมีบางอรรถกถาอธิบายว่า ไม่มีรูปก็ตาม แต่จะไปขัดแย้งกับพุทธพจน์ไม่ได้ และถึงแม้ว่าเราจะมองไม่เห็นว่าอรูปภพเป็นยังไงก็ตาม แต่ถ้าเรามีปัญญารู้จักตรวจสอบ รู้จักเทียบพระธรรมวินัย ตามที่พระพุทธเจ้าสอน อันนี้ก็ถือว่า ใช้ได้แล้ว ก็ยังดีกว่าคนที่ทั้งมองไม่เห็น ทั้งไม่รู้จักตรวจสอบ

