พุทธธรรมสงฆ์
หัวข้อธรรม (1)
ในกัปที่ 65 ท่านเป็นนายพรานได้บูชาพระอุปสันตปัจเจกพุทธเจ้า ด้วยดอกจำปา, ในกาลนี้ เกิดในตระกูลมั่งคั่ง แคว้นโกศล เพราะจุติจากพรหมโลกมาเกิด เมื่อถูกต้องผู้หญิงก็ร้องไห้ เจริญวัยแล้ว เห็นยมกปาฏิหาริย์ของพระศาสดา ได้มีศรัทธา บวชแล้วเริ่มตั้งวิปัสสนา ได้เป็นผู้มีอภิญญา 6 (อ.วัชชิตเถรคาถา)
51/222/451/219/13
หัวข้อธรรม (1)
ในกัปที่ 31 ท่านเป็นนายโคบาล ได้ฟังธรรมของพระเถระรูปหนึ่ง ปรารภพระพุทธคุณ พอรู้ว่าพระสิขีพุทธเจ้าปรินิพพานแล้ว เป็นผู้ได้อนิจจสัญญา พระเถระให้เขาอุตสาหะ ในการบูชาโพธิพฤกษ์ ระลึกถึงพระพุทธคุณ, ในกาลนี้ เกิดในตระกูลมั่งคั่ง แคว้นโกศล ฟังธรรมกถาที่ประกอบด้วยอนิจจตา เกิดสลดใจบวชแล้วเริ่มตั้งวิปัสสนา ได้เป็นผู้มีอภิญญา 6 (อ.สันธิตเถรคาถา)
51/225/1451/223/4
หัวข้อธรรม (1)
ในกัปที่ 31 ท่านได้มีใจเลื่อมใส ประคองอัญชลีไหว้ ด้วยเบญจางคประดิษฐ์ต่อพระสิขีพุทธเจ้าที่กำลังบิณฑบาต, ในกาลนี้ เกิดในคฤหาสน์ของพราหมณ์ผู้มีสมบัติสมบูรณ์ ในอุกกัฏฐนคร เจริญวัยแล้ว บวชเป็นปริพาชกได้เห็นพระพุทธเจ้ากำลังเสด็จจาริกชนบท มีใจเลื่อมใส ฟังธรรม แล้วละการถือผิดบวชในพระศาสนา บำเพ็ญวิปัสสนากรรมฐาน ไม่นานก็ได้เป็นพระขีณาสพผู้มีอภิญญา 6 (อ.อังคณิกภารทวาชเถรคาถา)
51/231/551/228/6
หัวข้อธรรม (1)
ในกัปที่ 91 ท่านได้ถวายผลมะเดื่อ แด่พระวิปัสสีพุทธเจ้า, สมัยพระกัสสปพุทธเจ้า ท่านได้บวชแล้วเกิดความสังเวชจึงตั้งอธิษฐานจิตว่าถ้าไม่บรรลุพระอรหัตจะไม่ออกจากวิหาร เพราะญาณยังไม่แก่กล้า ท่านมรณภาพแล้ว, ในกาลนี้เกิดเป็นพระเจ้าปัจจยราช ได้ฟังธรรมที่พระศาสดานั่งบนรัตนสิงหาสน์ที่ท้าวเวสวัณเนรมิตถวาย แล้วพร้อมกับมหาชน จึงทรงสละราชสมบัติออกบวช ได้ตั้งอธิษฐานเหมือนที่เคยทำแล้วในกาลก่อน บรรลุพระอรหัตแล้ว (อ.ปัจจยเถรคาถา)
51/236/1551/233/4
หัวข้อธรรม (1)
ท่านเป็นฤษี ได้อภิญญา 5 สมาบัติ 8 ได้ถวายยาแก้โรคลมแก่พระอโนมทัสสีพุทธเจ้า, ในกาลแห่งพระปทุมุตตรพุทธเจ้าท่านได้ตั้งความปรารถนา ตำแหน่งเลิศภิกษุผู้อาพาธน้อย, ในกัปที่ 91 ท่านเป็นฤษีได้รักษาโรคแก่ภิกษุทั้งหลาย, สมัยพระกัสสปพุทธเจ้า ท่านได้สร้างที่อยู่ โรงอุโบสถ ปรุงยาทุกอย่างถวายภิกษุสงฆ์ในวัด สร้างกุศลตลอดชีวิต, ในกาลนี้เกิดในตระกูลเศรษฐี เมืองโกสัมพีตอนเป็นทารกถูกปลาใหญ่คาบไป เศรษฐีเมืองพาราณสี ได้ซื้อปลา เห็นทารกในท้องปลาจึงเลี้ยงไว้ พระราชาตัดสินให้เป็นทายาท 2 ตระกูล ได้ฟังธรรมพระศาสดาบวชแล้ว รุ่งอรุณแห่งวันที่ 8 ได้บรรลุอรหัต พร้อมปฏิสัมภิทา (อ.พากุลเถรคาถา)
51/241/1551/237/16
หัวข้อธรรม (1)
นายธนิย ช่างหม้อ ได้ฟังพระสูตรที่พระศาสดาแสดงต่อปุกกุสาติ จึงได้ศรัทธาบวชแล้วขยันแต่งกุฎี พระศาสดาตำหนิ จึงอยู่กุฎีของสงฆ์ เจริญวิปัสสนาบรรลุพระอรหัต (อ.ธนิยเถรคาถา)
51/249/1551/245/4
หัวข้อธรรม (1)
ท่านเป็นพญานาค เห็นพระปทุมุตรพุทธเจ้า เสด็จมาทางอากาศ มีใจเลื่อมใสได้ทำการบูชาด้วยแก้วมณีที่หงอนของตน, ในกาลนี้ เกิดเป็นบุตรกุฎุม พี ชื่อมาตังคะ ในโกศลรัธ เป็นคนเกียจคร้าน ญาติ และคนเหล่าอื่น ตำหนิเห็นภิกษุทั้งหลายเป็นอยู่ง่าย จึงไปฟังธรรมพระศาสดา บวชแล้วปรารถนาพลังฤทธิ์เรียนกรรมฐาน ได้อภิญญา 6 (อ.มาตังคปุตตเถรคาถา)
51/253/451/248/18
หัวข้อธรรม (1)
ท่านได้สรรเสริญ พระปทุมุตตรพุทธเจ้า ด้วยคาถา 10 คาถา, ในกาลนี้ เกิดในตระกูลพราหมณ์ ในนครปาฏลีบุตร เป็นลูกศิษย์พระอานนท์ ได้บวชเมื่อพระพุทธศาสดาเจ้าปรินิพพานแล้ว ได้อภิญญา 6 ครั้นถึงสมัยทำมหาสังคายนา พระเถระถูกสงฆ์ใช้ให้ไปตามพระอานนท์ แล้วท่านเหาะกลับมา เทวดาผู้อารักขาถํ้าสัตตบรรณคูหาฟังคำกล่าวของท่าน แล้วก็กราบเรียนให้สงฆ์ทราบ (อ.ขุชชโสภิตเถรคาถา)
51/258/951/254/4
หัวข้อธรรม (1)
ในกัปที่ 92 ท่านบวชเป็นฤาษีสอนมนตร์แก่ลูกศิษย์ 54,000 คน ได้ทำนายนิมิตการจุติจากสวรรค์ชั้นดุสิต ลงสู่พระครรภ์มารดาของพระติสสโพธิสัตว์แก่มหาชนให้เบาใจ ร่าเริง มีพระพุทธเจ้าเป็นอารมณ์, ในกาลนี้ เกิดในตระกูลพราหมณ์แคว้นโกศล ได้ฟังธรรมจากภิกษุผู้อยู่ป่า เกิดเลื่อมใสบวชบำเพ็ญสมณธรรม ท่านไปเฝ้าพระพุทธเจ้า เห็นงูเห่ากับพังพอน ต่อสู้กันตายระหว่างทาง ได้ความสังเวชใจครั้นถึงสำนักพระศาสดาแล้วพระองค์ทรงโอวาท ในที่สุดแห่งคาถา ท่านเจริญวิปัสสนาบรรลุพระอรหัต (อ.วารณเถรคาถา)
51/263/1451/259/4
หัวข้อธรรม (1)
[๓๑๔] " คนผู้มีศรัทธามีปัญญา ดำรงอยู่ในธรรมถึงพร้อมด้วยศีล แม้คนเดียวก็มีประโยชน์แก่ญาติพวกพ้องทั้งหลาย ผู้ไม่มีศรัทธาในโลกนี้ ญาติทั้งหลายเหล่านั้นที่ข้าพระองค์ขู่ตักเตือน ด้วยความอนุเคราะห์เพราะความรักกันฉันญาติและเผ่าพันธุ์ จึงพากันทำสักการะแก่ภิกษุทั้งหลาย ถึงแก่กรรมล่วงลับไปแล้ว ก็ประสบความสุขที่เป็นไตรทิพย์ พี่น้อง และโยมผู้หญิงของข้าพระองค์ผู้รักกามสุขก็พากันบันเทิงใจ " (ปัสสิกเถรคาถา)
51/268/1051/263/17