พุทธธรรมสงฆ์
หัวข้อธรรม (1)
[๑๔๕] " เมื่อก่อนผู้ใดเป็นผู้อันบุคคลอื่นฝึกได้โดยยาก แต่เดี๋ยวนี้ผู้นั้นอันพระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงฝึกฝนได้ดีแล้ว เป็นนักปราชญ์ มีความสันโดษ ข้ามความสงสัยได้แล้ว เป็นผู้ชนะกิเลสมาร ปราศจากขนลุกพอง ปราศจากความกำหนัด มีจิตมั่น ดับกิเลสและความเร่าร้อนได้แล้ว " (วีรเถรคาถา)
50/100/1050/97/4
หัวข้อธรรม (1)
ในกัปที่ 91 ท่านเป็นผู้เฝ้าอารามของพระวิปัสสีพุทธเจ้า ได้บูชาพระองค์ด้วยดอกคนทิสอ ในกาลของพระกัสสปพุทธเจ้า ได้ถวายขีรภัตรแก่พระสงฆ์ และให้ทานแก่คนกำพร้า และคนเดินทางไกล ในกาลนี้เกิดในตระกูลอำมาตย์ของพระเจ้าปเสนทิเป็นผู้กล้าหาญในสงคราม มีครอบครัวแล้ว ครั้นบุรพกรรมตักเตือนท่านสลดใจจึงบวชไม่นานได้เป็นผู้มีอภิญญา 6 ภายหลังภรรยาเก่าของท่านก็ไปบวชเป็นภิกษุณี ได้เป็นผู้มีวิชชา 3 (อ.วีรเถรคาถา)
50/101/450/97/13
หัวข้อธรรม (1)
ท่านปรารถนาตำแหน่งเลิศต่อพระปทุมุตตรพุทธเจ้า, ได้บูชาพระสถูปของพระสุเมธพุทธเจ้า และถวายทานในสงฆ์ในภัทรกัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ยังมหาชนให้อยู่ในศีล 5 มีสวรรค์เป็นที่ไปในเบื้องหน้า, กาลนี้เป็นพราหมณ์ สำเร็จวิชา จูฬคันธาระ เที่ยวไปในอากาศได้ และรู้จิตของผู้อื่น ท่านบวชเพื่อหวังเรียนวิชาต่อพระพุทธเจ้า เมื่อได้ฟังธรรมแล้ว เจริญวิปัสสนาบรรลุพระอรหัตพระศาสดาให้เป็นผู้เลิศเพราะความเป็นที่รัก ที่พอใจของเทวดาทั้งหลาย (อ.ปิลินทวัจฉเถรคาถา)
50/104/1350/101/1
หัวข้อธรรม (1)
ท่านเกิดเป็นนกจักรพราก มีจิตเลื่อมใสเอาปากคาบดอกสาหร่ายไป บูชาพระวิปัสสีพุทธเจ้า, เมื่อศาสนาของพระกัสสปพุทธเจ้าเสื่อมลงท่านเกิดในตระกูลกุฎุมพี ได้บวชบำเพ็ญสมณธรรม, ในกาลนี้ เวลาที่ท่านเกิด หม้อเปล่า ทุกใบในเรือนนั้น ได้เต็มไปด้วยถั่วทอง จึงได้ชื่อว่า ปุณณมาส ท่านมีครอบครัวและบุตรแล้ว ได้ไปฟังธรรม มีศรัทธา บวชแล้วขวนขวายวิปัสสนาบรรลุพระอรหัต (อ.ปุณณมาสเถรคาถา)
50/110/450/106/11
หัวข้อธรรม (1)
[๑๔๘] " ภิกษุ ผู้มากไปด้วยความปราโมทย์ในธรรม อันพระพุทธเจ้าทรงประกาศแล้วพึงบรรลุสันตบท อันเป็นธรรมเข้าไปสงบระงับสังขาร เป็นสุข " (จูฬวัจฉเถรคาถา)
50/114/550/111/5
หัวข้อธรรม (1)
ท่านเป็นคนจน รับจ้างผู้อื่นเลี้ยงชีพได้ถวายผ้าแก่พระสุชาต สาวกของพระปทุมุตตรพุทธเจ้า, ในเมื่อศาสนาของพระกัสสปพุทธเจ้า เสื่อมลง ท่านได้บวชบำเพ็ญสมณธรรม, ในกาลนี้เกิดในตระกูลพราหมณ์ ในกรุงโกสัมพี ได้ฟังธรรมแล้วบวช เรียนกัมมัฏฐานที่เหมาะแก่จริตแล้วภาวนาอยู่ โดยสมัยที่ภิกษุโกสัมพีแตกกัน ท่านไม่ยึดถือลัทธิของภิกษุทั้งสองฝ่าย ตั้งอยู่ในโอวาทอันพระพุทธเจ้าทรงประทานแล้ว เพิ่มพูนวิปัสสนา บรรลุพระอรหัตแล้ว (อ.จูฬวัจฉเถรคาถา)
50/114/1250/112/5
หัวข้อธรรม (1)
จักร 4 คือ การคบหาสัตบุรุษ การฟังธรรมของสัตบุรุษ การกระทำไว้ในใจโดยแยบคาย ปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม (อ.จูฬวัจฉเถรคาถา)
50/117/1950/115/7
หัวข้อธรรม (1)
[๑๔๙] " ภิกษุมีกำลังปัญญาสมบูรณ์ด้วยศีล และวัตร มีจิตตั้งมั่น ยินดีในฌานมีสติ บริโภคโภชนะตามมีตามได้ มีราคะไปปราศแล้ว พึงหวังได้ซึ่งกาลปรินิพพานในศาสนานี้ " (มหาวัจฉเถรคาถา)
50/118/450/115/16
หัวข้อธรรม (1)
ท่านได้ถวายนํ้าดื่มแด่พระปทุมุตตรพุทธเจ้า และภิกษุสงฆ์ในกาลของพระสิขีพุทธเจ้า ท่านได้เป็นอุบาสก ในกาลนี้เกิดเป็นบุตรพราหมณ์บ้านนาลคามแคว้นมคธ ได้ข่าวว่าพระสารีบุตร เป็นผู้มีปัญญามาก ยังเข้าเป็นสาวกของพระพุทธเจ้า ท่านจึงเกิดศรัทธาบวช ไม่นานได้บรรลุพระอรหัต ท่านกล่าวคาถานี้เพื่อให้เกิดความอุตสาหะ แก่เพื่อนสพรหมจารี (อ.มหาวัจฉเถรคาถา)
50/118/1150/116/4
หัวข้อธรรม (1)
ท่านเกิดเป็นเต่า มีขนาดเท่าเรือลำเล็ก ได้พาพระอัตถทัสสีพุทธเจ้า ข้ามแม่นํ้าท่านได้บวชเป็นดาบสตั้ง 100 ครั้งเป็นเวลาไม่น้อย, สมัยพระกัสสปพุทธเจ้าได้เกิดเป็นนกพิราบ มีจิตเลื่อมใสในภิกษุผู้อยู่ป่า ครั้นตายจากนกพิราบแล้วเกิดในนครพาราณสี เจริญวัยแล้วบวชสะสมบุญ , ในกาลนี้ เกิดในกรุงกบิลพัสดุ์เป็นสหายเล่นฝุ่นกับพระโพธิสัตว์ ครั้งพระโพธิสัตว์ออกบวช ท่านก็ออกบวชเป็นดาบสอยู่ป่าหิมวันต์ ได้ยินว่าพระพุทธเจ้าอุบัติแล้ว ก็มาบวชเรียนกรรมฐานแล้วไปอยู่ป่า ไม่นานก็ได้บรรลุพระอรหัต (อ.วนวัจฉเถรคาถา)
50/121/1150/119/4