พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 416 (เล่ม 84)

ปวัตติกาลก็ดี โสมนัสสินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น
แต่ปัญญินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่ง
จิตของบุคคลทั้งหมดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งโสมนัสสวิปปยุตตจิต และ
ญาณวิปปยุตตจิตก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี โสมนัสสิน-
ทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และปัญญินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด,
โสมนัสสินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่เป็นญาณวิปปยุตตจิตมีโสมนัสสะกำลังเกิดอยู่ก็ดี ใน
อุปปาทขณะแห่งญาณวิปปยุตตจิต และโสมนัสสสัมปยุตตจิตก็ดี ปัญ-
ญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่โสมนัสสินทรีย์
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิตของบุคคล
ทั้งหมดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งญาณวิปปยุตตจิต และโสมนัสสวิปป-
ยุตตจิตก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลัง
เกิด และโสมนัสสินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ โสมนัสสินทริยมูละ ปัญญินทริยมูลี

416
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 417 (เล่ม 84)

โสมนัสสินทริยมูละ มนินทริยมูลี:-
[๗๑๓] โสมนัสสินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด,
มนินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่เว้นโสมนัสสะ แต่มีจิตเกิดได้กำลังเกิดอยู่ก็ดี ใน
อุปปาทขณะแห่งโสมนัสสวิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี โสมนัสสินทรีย์
ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มนินทรีย์กำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น ในภังคขณะแห่งจิตของบุคคลทั้งหมดก็ดี
บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี โสมนัสสินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด
และมนินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มนินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, โสม
นัสสินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ โสมนัสสินทริยมูละ มนินทริยมูลี
โสมนัสสินทริยมูล จบ

417
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 418 (เล่ม 84)

อุเปกขินทริยมูล
อุเปกขินทริยมูละ สัทธินทริยมูลี:-
[๗๑๔] อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด,
สัทธินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่เว้นอุเปกขา แต่เป็นสเหตุกบุคคลกำลังเกิดอยู่ก็ดี ใน
อุปปาทขณะแห่งอุเปกขาวิปปยุตตจิต และสัทธาสัมปยุตตจิตในปวัตติกาล
ก็ดี อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สัทธิน-
ทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิตของ
บุคคลทั้งหมดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งอุเปกขาวิปปยุตตจิต และสัทธา
วิปปยุตตจิตก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่
กำลังเกิด และสัทธินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า สัทธินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, อุเปก-
ขินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
อเหตุกบุคคลที่มีอุเปกขากำลังเกิดอยู่ก็ดี ในอุปปาทขณะแห่ง
สัทธาวิปปยุตตจิต และอุเปกขาสัมปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี สัทธิน-
ทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่อุเปกขินทรีย์กำลัง
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิตของบุคคลทั้งหมด

418
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 419 (เล่ม 84)

ก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งสัทธาวิปปยุตตจิต และอุเปกขาวิปปยุตตจิตก็ดี
บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สัทธินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และ
อุเปกขินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดเเก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ อุเปกขินทริยมูละ สัทธินทริยมูลี
อุเปกขินทริยมูละ ปัญญินทริยมูลี:-
[๗๑๕] อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด,
ปัญญินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่เว้นอุเปกขา แต่เป็นญาณสัมปยุตตจิตกำลังเกิดอยู่ก็ดี
ในอุปปาทขณะแห่งอุเปกขาวิปปยุตตจิต และญาณสัมปยุตตจิตในปวัตติ-
กาลก็ดี อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่
ปัญญินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิต
ของบุคคลทั้งหมดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งอุเปกขาวิปปยุตตจิต และ
ญาณวิปปยุตตจิตก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี อุเปกขินทรีย์
ไม่ใช่กำลังเกิด และปัญญินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมิ
นั้น.

419
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 420 (เล่ม 84)

ก็หรือว่า ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด,
อุเปกขินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่เป็นญาณวิปปยุตตจิต แต่มีอุเปกขากำลังเกิดอยู่
ก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งญาณวิปปยุตตจิต และอุเปกขาสัมปยุตตจิตใน
ปวัตติกาลก็ดี ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น
แต่อุเปกขินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่ง
จิตของบุคคลทั้งหมดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งญาณวิปปยุตตจิต และ
อุเปกขาวิปปยุตตจิตก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ปัญญินทรีย์
ไม่ใช่กำลังเกิด และอุเปกขินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นใน
ภูมินั้น.
จบ อุเปกขินทริยมูละ ปัญญินทริยมูลี
อุเปกขินทริยมูละ มนินทริยมูลี:-
[๗๑๖] อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด,
มนินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

420
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 421 (เล่ม 84)

บุคคลที่เว้นอุเปกขา แต่มีจิตเกิดได้กำลังเกิดอยู่ก็ดี ในอุปปาท-
ขณะแห่งอุปกขาวิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่กำลัง
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มนินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่า-
นั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิตของบุคคลทั้งหมดก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่
ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี อุเปกขินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และมนินทรีย์ก็
ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มนินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, อุเปก-
ขินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ อุเปกขินทริยมูละ มนินทริยมูลี
อุเปกขินทริยมูล จบ

421
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 422 (เล่ม 84)

สัทธินทริยมูล
สัทธินทริยมูละ ปัญญินทริยมูลี:-
[๗๑๗] สัทธินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ปัญ-
ญินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, สัท-
ธินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่เป็นญาณวิปปยุตตจิต แต่เป็นเหตุกบุคคลกำลังเกิดอยู่
ก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งญาณวิปปยุตตจิต และสัทธาสัมปยุตตจิตใน
ปวัตติกาลก็ดี ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น
แต่สัทธินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิต
ของบุคคลทั้งหมดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งญาณวิปปยุตตจิต และสัทธา
วิปปยุตตจิตก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ปัญญินทรีย์ไม่ใช่
กำลังเกิด และสัทธินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ สัทธินทริยมูละ ปัญญินทริยมูลี

422
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 423 (เล่ม 84)

สัทธินทริยมูละ มนินทริยมูลี:-
[๗๑๘] สัทธินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนิน-
ทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
อเหตุกบุคคล แต่มีจิตเกิดได้กำลังเกิดอยู่ก็ดี ในอุปปาทขณะ
แห่งสัทธาวิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี สัทธินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มนินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นใน
ภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิตของบุคคลทั้งหมดก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ใน
อสัญญสัตตภูมิก็ดี สัทธินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และมนินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลัง
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มนินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, สัท-
ธินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ สัทธินทริยมูละ มนินทริยมูลี
สัทธินทริยมูล จบ

423
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 424 (เล่ม 84)

ปัญญินทริยมูล
ปัญญินทริยมูละ มนินทริยมูลี:-
[๗๑๙] ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด,
มนินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
บุคคลที่เป็นญาณวิปปยุตตจิต แต่มีจิตเกิดได้กำลังเกิดอยู่ก็ดี ใน
อุปปาทขณะแห่งญาณวิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี ปัญญินทรีย์ไม่ใช่
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มนินทรีย์กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งจิตของบุคคลทั้งหมดก็ดี บุคคล
ผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ปัญญินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิด และมนินทรีย์
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มนินทรีย์ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ปัญ-
ญินทรีย์ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ ปัญญินทริยมูละ มนินทริยมูลี
ปัญญินทริยมูล จบ
ปัจจุปันน ปุคคโลกาสวาระ ปัจจนิก จบ

424
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๖ ภาค ๒ - หน้าที่ 425 (เล่ม 84)

อตีต ปุคคลวาระ อนุโลม
จักขุนทริยมูล
จักขุนทริยมูละ โสตินทรยมูลี:-
[๗๒๐] จักขุนทรีย์เคยเกิดแก่บุคคลใด, โสตินทรีย์ก็เคยเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า โสตินทรีย์เคยเกิดแก่บุคคลใด, จักขุนทรีย์ก็เคยเกิด
แก่บุคคลนั้น, ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ จักขุนทริยมูละ โสตินทริยมูลี

425