พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 361 (เล่ม 83)

พร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒ จำพวก และบุคคลที่ ๘ ไม่ละวิจิกิจฉานุสัย
ไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ ภวราคานุสยาทิมูลี :-
บุคคลใด ไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย,
บุคคลนั้น ย่อมไม่ละภวราคานุสัย ฯลฯ อวิชชานุสัย ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่ละอวิชชานุสัย, บุคคลนั้น ย่อมไม่ละ
กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย ใช่ไหม ?
บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค ไม่ละอวิชชา-
นุสัย และมานานุสัย แต่บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค
นั้น ไม่ใช่ย่อมไม่ละกามราคานุสัย และปฏิฆานุสัย, บุคคลทั้งหลาย
ที่เหลือ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒ จำพวก ไม่ละ
อวิชชานุสัย ไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ ภวราคานุสยาทิมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ จบ
ติกมูลกะ จบ

361
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 362 (เล่ม 83)

กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสยมูล
จตุกกมูลกะ - กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย- มานานุสย - ทิฏฐา -
นุสยมูละ วิจิกิจฉานุสยมูลี :-
[๑๓๙๕] บุคคลใด ไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย มานา-
นุสัย และทิฏฐานุสัย, บุคคลนั้น ย่อมไม่ละวิจิกิจฉานุสัย ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า บุคคลใด และวิจิกิจฉานุสัย, บุคคลนั้น ย่อมไม่ละ
กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย มานานุสัย และทิฏฐานุสัย ใช่ไหม ?
บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค ไม่ละวิจิกิจฉา-
นุสัย มานานุสัย และทิฏฐานุสัย แต่บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วย
อนาคามิมรรคนั้น ไม่ใช่ย่อมไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย บุคคล
ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค ไม่ละวิจิกิจฉานุสัย กามราคา-
นุสัย ปฏิฆานุสัย และทิฎฐานุสัย บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วย
อรหัตมรรค ไม่ใช่ย่อมไม่ละมานานุสัย, บุคคลทั้งหลายที่เหลือ
เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค ๒ จำพวก และ
บุคคลที่ ๘ ไม่ละวิจิกิจฉานุสัย ไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย
มานานุสัย และทิฏฐานุสัย ฯลฯ
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสยมูละ
วิจิกิจฉานุสยมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสยมูล จบ
จตุกกมูลกะ จบ

362
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 363 (เล่ม 83)

กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสย -
วิจิกิจฉานุสยมูล
ปัญจกมูลกะ - กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐา -
นุสย - วิจิกิจฉานุสยมูละ ภวราคานุสยาทิมูลี :-
[๑๓๙๖] บุคคลใด ไม่ละกามราคานุสัย ปฎิฆานุสัย มานา-
นุสัย ทิฏฐานุสัย และวิจิกิจฉานุสัย, บุคคลนั้น ย่อมไม่ละภวราคานุสัย
ฯลฯ อวิชชานุสัย ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่ละอวิชชานุสัย บุคคลนั้น ย่อมไม่ละ
กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย มานานุสัย ทิฏฐานุสัย และวิจิกิจฉานุสัย
ใช่ไหม ?
บุคคลที่ ๘ ไม่ละอวิชชานุสัย กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย และ
มานานุสัย แต่บุคคลที่ ๘ นั้นไม่ใช่ย่อมไม่ละทิฏฐานุสัย และวิจิกิจฉา-
นุสัย. บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค ไม่ละอวิชชา
นุสัย มานานุสัย ทิฎฐานุสัย และวิจิกิจฉานุสัย แต่บุคคลผู้มีความพร้อม
เพรียงด้วยอนาคามิมรรคนั้น ไม่ใช่ย่อมไม่ละกามราคานุสัย และปฏิฆา-
นุสัย, บุคคลทั้งหลายที่เหลือ เว้นบุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วย

363
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 364 (เล่ม 83)

มรรค ๒ จำพวก และบุคคลที่ ๘ ไม่ละอวิชชานุสัยไม่ละกามราคานุสัย
ปฏิฆานุสัย มานานุสัย ทิฏฐานุสัย และวิจิกิจฉานุสัย.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสย -
วิจิกิจฉานุสยมูละ ภวราคานุสยาทิมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสย -
วิจิกิจฉานุสยมูล จบ
ปัญจกมูลกะ จบ
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสย -
วิจิกิจฉานุสย - ภวราคานุสยมูล
ฉักกมูลกะ - กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสย -
วิจิกิจฉานุสย - ภวราคานุสยมูล
[๑๓๙๗] บุคคลใด ไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย มานา-
นุสัย ทิฏฐานุสัย วิจิกิจฉานุสัย และภวราคานุสัย, บุคคลนั้น ย่อม
ไม่ละอวิชชานุสัย ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่ละอวิชชานุสัย, บุคคลนั้น ย่อมไม่ละ
กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย มานานุสัย ทิฏฐานุสัย วิจิกิจฉานุสัย
และภวราคานุสัย ใช่ไหม ?

364
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 365 (เล่ม 83)

บุคคลที่ ๘ ไม่ละอวิชชานุสัย กามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย
มานานุสัย และภวราคานุสัย แต่บุคคลที่ ๘ นั้นไม่ใช่ย่อมไม่ละทิฏฐา-
นุสัย และวิจิกิจฉานุสัย, บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรค
ไม่ละอวิชชานุสัย มานานุสัย ทิฏฐานุสัย วิจิกิจฉานุสัย และภวราคา-
นุสัย แต่บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอนาคามิมรรคนั้น ไม่ใช่ย่อม
ไม่ละกามราคานุนัย และปฏิฆานุสัย, บุคคลทั้งหลายที่เหลือ เว้น
บุคคลผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยมรรค ๒ จำพวก และบุคคลที่ ๘
ไม่ละอวิชชานุสัย ไม่ละกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย มานานุสัย ทิฏฐา-
นุสัย วิจิกิจฉานุสัย และภวราคานุสัย.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสย -
วิจิกิจฉานุสย - ภวราคานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสย - ทิฏฐานุสย -
วิจิกิจฉานุสย - ภวราคานุสยมูล จบ
ฉักกมูลกะ จบ
อุปปัตติฏฐานปุคคลวาระ ปัจจนิก จบ

365
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 366 (เล่ม 83)

อุปปัตติฏฐานโอกาสวาระ ปัจจนิก
กามราคานุสยมูล
เอกมูลกะ - กามราคานุสยมูละ ปฏิฆานุสยมูลี :-
[๑๓๙๘] บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละ
ปฏิฆานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น คือที่ทุกขเวทนา แต่จะ
ไม่ใช่ไม่ละปฏิฆานุสัย จากที่นั้น, บุคคลย่อมไม่ละกามราคานุสัย และ
ไม่ละปฏิฆานุสัย จากที่นั้น คือที่รูปธาตุ อรูปธาตุ ที่อปริยา-
ปันนธรรม.
ก็หรือว่า บุคคลไม่ละปฏิฆานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละกามราคา-
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม.
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น คือที่เวทนา ๒ ใน
กามธาตุ แต่จะไม่ใช่ไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น, บุคคลย่อมไม่ละ
ปฏิฆานุสัย และไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น. คือที่รูปธาตุ อรูปธาตุ
ที่อปริยาปันนธรรม.
จบ กามราคานุสยมูละ ปฏิฆานุสยมูลี

366
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 367 (เล่ม 83)

กามราคานุสยมูละ มานานุสยมูลี :-
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละมานานุสัย จาก
ที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น คือที่ทุกขเวทนา ที่รูปธาตุ
อรูปธาตุ แต่จะไม่ไช่ไม่ละวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น, บุคคลย่อมไม่ละ
กามราคานุสัย และไม่ละวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น คือที่อปริยาปันน-
ธรรม.
ก็หรือว่า บุคคลไม่ละมานานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละกามราคา -
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ กามราคานุสยมูละ มานานุสยมูลี
กามราคานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี :-
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละทิฏฐานุสัย ฯลฯ
วิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น คือที่ทุกขเวทนา
คือที่รูปธาตุ อรูปธาตุ แต่จะไม่ใช่ไม่ละภวราคานุสัย จากที่นั้น, บุคคล

367
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 368 (เล่ม 83)

ย่อมไม่ละกามราคานุสัย และไม่ละวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น คือที่
อปริยาปันนธรรม.
ก็หรือว่า บุคคลไม่ละวิจิกิจฉานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละกาม-
ราคานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ กามราคานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี
กามราคานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี :-
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละภวราคานุสัย
จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น คือที่รูปธาตุ อรูปปธาตุ
แต่ละไม่ใช่ไม่ละภวราคานุสัย จากที่นั้น, บุคคลย่อมไม่ละกามราคา-
นุสัย และไม่ละภวราคานุสัย จากที่นั้น คือที่ทุกขเวทนา ที่อปริยา-
ปันนธรรม.
ก็หรือว่า บุคคลไม่ละภวราคานุสัย จากที่ใด ย่อมไม่ละกามราคา-
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละภวราคานุสัย จากที่นั้น คือที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ
แต่จะไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้นก็หาไม่ บุคคลย่อมไม่ละภวราคานุสัย

368
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 369 (เล่ม 83)

และไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น คือในทุกขเวทนา ในอปริยา-
ปันนธรรม.
จบ กามราคานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี
กามราคานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละอวิชชานุสัย
จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละกามราคานุสัย จากที่นั้น คือที่ทุกขเวทนา ที่
รูปธาตุ อรูปธาตุ แต่จะไม่ใช่ไม่ละอวิชชานุสัย จากที่นั้น, บุคคล
ย่อมไม่ละกามราคานุสัย และไม่ละอวิชชานุสัย จากที่นั้น คือที่อปริยา-
ปันนธรรม.
ก็หรือว่า บุคคลไม่ละอวิชชานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละกามราคา-
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ กามราคานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
กามราคานุสยมูล จบ

369
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 370 (เล่ม 83)

ปฏิฆานุสยมูล
ปฏิฆานุสยมูละ มานานุสยมูลี :-
[๑๓๙๙] บุคคลไม่ละปฏิฆานุสัย จากที่ใด, ย่อมไม่ละมานา-
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละปฏิฆานุสัย จากที่นั้น คือที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ
คือที่รูปธาตุ อรูปธาตุ แต่จะไม่ใช่ไม่ละมานานุสัย จากที่นั้น, บุคคล
ย่อมไม่ละปฏิฆานุสัย และไม่ละมานานุสัย จากที่นั้น คือที่อปริยา-
ปันนธรรม.
ก็หรือว่า บุคคลไม่ละมานานุสัย จากที่ใด ย่อมไม่ละปฏิฆานุสัย
จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคลไม่ละมานานุสัย จากที่นั้น คือที่ทุกขเวทนา แต่จะไม่
ใช่ไม่ละปฏิฆานุสัย จากที่นั้น, บุคคลย่อมไม่ละมานานุสัย และไม่ละ
ปฎิฆานุสัย จากที่นั้น คือที่อปริยาปันนธรรม.
จบ ปฏิฆานุสยมูละ มานานุสยมูลี
ปฏิฆานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี :-
บุคคลไม่ละปฏิฆานุสัย จากที่ใด ย่อมไม่ละทิฏฐานุสัย ฯลฯ
วิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?

370