พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 271 (เล่ม 83)

ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น, บุคคลนั้นนั่นแหละ
ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ที่อปริยาปันนธรรม บุคคลนั้น ไม่มีความนอน-
เนื่องอยู่ด้วยภวาราคานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยวิจิกิจฉานุสัย
จากที่นั้น, พระอรหันต์ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยภวราคานุสัย และ
ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยวิจิกิจฉานุสัย ณ ที่ทั้งปวง.
จบ วิจิกิจฉานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี
วิจิกิจฉานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
บุคคลใดไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยวิจิกิจฉานุสัย จากที่ใด,
บุคคลนั้น ก็ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยอวิชชานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๓ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ที่เวทนา ๓ ในกามธาตุ
ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ บุคคล ๓ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่อง
อยู่ด้วยวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น แต่บุคคลเหล่านั้นไม่ใช่ไม่มีความนอน-
เนื่องอยู่ด้วยอวิชชานุสัย จากที่นั้น, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ไม่มีความ
นอนเนื่องอยู่ที่อปริยาปันนธรรม บุคคลเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่อง
อยู่ด้วยวิจิกิจฉานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยอวิชชานุสัย จาก
ที่นั้น พระอรหันต์ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยวิจิกิจฉานุสัย และไม่มี
ความนอนเนื่องอยู่ด้วยอวิชชานุสัย ณ ที่ทั้งปวง.

271
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 272 (เล่ม 83)

ก็หรือว่า บุคคลใดไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยอวิชชานุสัย จาก
ที่ใด, บุคคลนั้น ก็ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยอวิชชานุสัย จากที่นั้น
ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ วิจิกิจฉานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
วิจิกิจฉานุสยมูล จบ
ภวราคานุสยมูล
ภวราคานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
[๑๓๔๘] บุคคลใดไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยภวราคานุสัย
จากที่ใด, บุคคลนั้น ก็ไม่มีความนอนเนื่องอยู่ด้วยอวิชชานุสัย จาก
ที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๔ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องในเวทนา ๓ ในกามธาตุ
บุคคล ๓ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภวราคานุสัย จากที่
นั้น แต่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย จาก
ที่นั้น, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอนเนื่องในอปริยาปันน-
ธรรม บุคคลเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภวราคานุสัย และไม่มี

272
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 273 (เล่ม 83)

ความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย จากที่นั้น พระอรหันต์ไม่มีความนอน
เนื่องด้วยภวราคานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย ในที่
ทั้งปวง.
ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย จากที่
ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภวราคานุสัย จากที่นั้น
ใช่ไหม ?
ใช่
จบ ภวราคานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
ภวราคานุสยมูล จบ
เอกมูลกะ จบ
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูล
ทุกมูละกะ - กามราคานุสย - ปฎิฆานุสยมูละ มานานุสยมูลี :-
[๑๓๔๙] บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย
และด้วยปฏิฆานุสัย จากที่ใด บุคคลนั้น, ไม่มีความนอนเนื่องด้วยมานา-
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๓ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องที่รูปธาตุ อรูปธาตุ
บุคคล ๓ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย

273
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 274 (เล่ม 83)

และปฏิฆานุสัย จากที่นั้น แก่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยมานานุสัย จากที่นั้น, บุคคลนั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอน-
เนื่องในอปริยาปันนธรรม บุคคลเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกาม-
ราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วยมานานุสัย
จากที่นั้น. พระอนาคามี ไม่มีความนอนเนื่องที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ
ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ พระอนาคามีนั้นไม่มีความนอนเนื่องด้วยกาม-
ราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัยจากที่นั้น แก่พระอนาคามีนั้น ไม่ใช่ไม่มี
ความนอนเนื่องด้วยมานานุสัย จากที่นั้น บุคคลนั้นนั่นแหละ
ไม่มีความนอนเนื่องในทุกขเวทนา ในอปริยาปันนธรรม บุคคลนั้นไม่
มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความ
นอนเนื่องด้วยมานานุสัย จากที่นั้น, พระอรหันต์ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วย
มานานุสัย ในที่ทั้งปวง.
ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยมานานุสัย จากที่ใด
บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย
จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๓ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องในทุกขเวทนา บุคคล
๓ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยมานานุสัย และด้วยกาม-
ราคานุสัย จากที่นั้น แต่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่องด้วย
ปฏิฆานุสัย จากที่นั้น, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอนเนื่อง

274
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 275 (เล่ม 83)

ในอปริยาปันนธรรม บุคคลเหล่านั้นไม่มีความนอนเนื่องด้วยมานานุสัย
และไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย จากที่
นั้น, พระอรหันต์ไม่มีความนอนเนื่องด้วยมานานุสัย และไม่มีความ
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ มานานุสยมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี :-
บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วย
ปฏิฆานุสัย จากที่ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยทิฏฐานุสัย
ฯลฯ ด้วยวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
ปุถุชนไม่มีความนอนเนื่องในรูปธาตุ ในอรูปธาตุ ปุถุชนนั้น
ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น
แต่ปุถุชนนั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น,
บุคคลนั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอนเนื่องในอปริยาปันนธรรม บุคคล
นั้นไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มี
ความนอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น บุคคล ๒ จำพวก ไม่มี
ความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความ
นอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย ในที่ทั้งปวง.

275
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 276 (เล่ม 83)

ก็หรือว่า บุคคลใดไม่มีความนอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย จาก
ที่ใด บุคคลนั้นไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆา-
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๒ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องที่ทุกขเวทนา บุคคล
๒ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย และด้วย
กามราคานุสัย จากที่นั้น แต่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอน-
เนื่องที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ บุคคลเหล่านั้นไม่มีความนอนเนื่องด้วย
วิจิกิจฉานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น แก่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่
ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย จากที่นั้น บุคคลเหล่านั้นนั่น
แหละ ไม่มีความนอนเนื่องที่รูปธาตุ อรูปธาตุ ที่อปริยาปันนธรรม
บุคคลเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย และไม่มีความ
นอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น บุคคล ๒
จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย และไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฎิฆานุสัยในที่ทั้งปวง.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ ทิฏฐานุสยาทิมูลี

276
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 277 (เล่ม 83)

กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ ภวราคานุสยมูลี :-
บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฎิ-
ฆานุสัย จากที่ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภวราคานุสัย
จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๓ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องที่รูปธาตุ อรูปธาตุ
บุคคล ๓ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และ
ด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น แก่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยภวราคานุสัย จากที่นั้น, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ไม่มีความ
นอนเนื่องในอปริยาปันนธรรม บุคคลเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วย
ภวราคานุสัย จากที่นั้น. พระอนาคามีไม่มีความนอนเนื่องที่รูปธาตุ
อรูปธาตุ พระอนาคามีนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย
และด้วยปฏิฆานุสัย แต่พระอนาคามีไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภว-
ราคานุสัย จากที่นั้น, บุคคลนั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอนเนื่องที่
เวทนา ๓ ในกามธาตุ ที่อปริยาปันนธรรม บุคคลนั้น ไม่มีความ
นอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอน
เนื่องด้วยภวราคานุสัย จากที่นั้น, พระอรหันต์ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วย
ภวราคานุสัย ในที่ทั้งปวง.

277
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 278 (เล่ม 83)

ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภวราคานุสัย จาก
ที่ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วย
ปฏิฆานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๓ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องที่ทุกขเวทนา บุคคล
๓ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภวราคานุสัย และด้วย
กามราคานุสัย จากที่นั้น แก่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอน-
เนื่องที่เวทนา ๒ ในกามธาตุ บุคคลเหล่านั้นไม่มีความนอนเนื่องด้วย
ภวราคานุสัย และปฏิฆานุสัย จากที่นั้น แต่บุคคลเหล่านั้นไม่มีความนอน
เนื่องด้วยกามราคานุสัย จากที่นั้นก็หาไม่, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ
ไม่มีความนอนเนื่องที่อปริยาปันนธรรม บุคคลเหล่านั้นไม่มีความนอน
เนื่องด้วยภวราคานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และ
ด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น พระอรหันต์ไม่มีความนอนเนื่องด้วยภวราคา-
นุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย
ในที่ทั้งปวง.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมุละ ภวราคานุสยมูลี

278
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 279 (เล่ม 83)

กามราคานุสย - ปฎิฆานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี :-
บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิ-
ฆานุสัย จากที่ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย
จากที่นั้น ใช่ไหม ?
บุคคล ๓ จำพวก ไม่มีความนอนเนื่องที่รูปธาตุ อรูปธาตุ
บุคคล ๓ จำพวกเหล่านั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และ
ด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น แก่บุคคลเหล่านั้น ไม่ใช่ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยอวิชชานุสัย จากที่นั้น, บุคคลเหล่านั้นนั่นแหละ ไม่มีความนอน-
เนื่องด้วยอปริยาปันนธรรมบุคคลเหล่านั้นไม่มีความนอนเนื่องด้วยกาม-
ราคานุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย
จากที่นั้น, พระอนาคามี ไม่มีความนอนเนื่องที่เวทนา ๓ ในกามธาตุ
ที่รูปธาตุ อรูปธาตุ พระอนาคามีไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคา-
นุสัย และด้วยปฏิฆานุสัย จากที่นั้น แก่พระอนาคามีนั้น ไม่ใช่ไม่มีความ
นอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย จากที่นั้น, บุคคลนั้นนั่นแหละ ไม่มีความ
นอนเนื่อง ที่อปริยาปันนธรรม บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วย
กามราคานุสัยและด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชา-
นุสัย จากที่นั้น, พระอรหันต์ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และ
ด้วยปฏิฆานุสัย และไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย ในที่ทั้งปวง.

279
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 280 (เล่ม 83)

ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยอวิชชานุสัย จากที่
ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย และด้วยปฏิฆา
นุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูละ อวิชชานุสยมูลี
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสยมูล จบ
ทุกมูลกะ จบ
กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูล
ติกมูลกะ - กามราคานุสย - ปฏิฆานุสย - มานานุสยมูละ ทิฏฐา-
นุสยาทิมูลี :-
[๑๓๕๐] บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย
ปฏิฆานุสัย และมานานุสัย จากที่ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่อง
ด้วยทิฏฐานุสัย ฯลฯ วิจิกิจฉานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า บุคคลใด ไม่มีความนอนเนื่องด้วยวิจิกิจฉานุสัย จาก
ที่ใด บุคคลนั้น ไม่มีความนอนเนื่องด้วยกามราคานุสัย ปฏิฆานุสัย
และมานานุสัย จากที่นั้น ใช่ไหม ?

280