พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 719 (เล่ม 82)

มนายตนมูล
มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๔๕] มนายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ธัมมา-
ยตนะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ใน
อสัญญสัตตภูมิก็ดี มนายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น
แต่ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่กำลังปรินิพ-
พานเหล่านั้น มนายตนะไม่ใช่จักเกิด และธัมมายตนะก็ไม่ใช่จักดับ
แก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนา-
ยตนะก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
จบ มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
มนายตนมูล จบ
ปุคคโลกาสวาระ จบ
อนาคตวาระ ปัจจนิก จบ

719
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 720 (เล่ม 82)

ปัจจุปปันนาตีตวาระ อนุโลม
ปุคคลวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี :-
[๗๔๖] จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, โสตายตนะก็เคย
ดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า โสตายตนะเคยดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี โสตายตนะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด โสตายตนะเคยดับ และจักขายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.

720
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 721 (เล่ม 82)

( ในอุปปาทวาระ ท่านจำแนกปัจจุปปันนาตีตปุจฉาวาระไว้ฉันใด
แม้ในอุปปาทนิโรธวาระ ก็พึงจำแนกปัจจุปปันนาตีตปุจฉาวาระ ทั้งที่
เป็นอนุโลมและปัจจนิกฉันนั้น.)
จบ จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี
จักขายตนมูล จบ
ปุคคลวาระ จบ
ปัจจุปปันนาตีตวาระ อนุโลม จบ

721
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 722 (เล่ม 82)

ปัจจุปปันนานาคตวาระ อนุโลม
ปุคคลวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี :-
[๗๔๗] จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, โสตายตนะก็จักดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า โสตายตนะจักดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี โสตายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด โสตายตนะจักดับ และจักขายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี

722
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 723 (เล่ม 82)

จักขายตนมูละ ฆานายตนมูลี :-
[๗๔๘] จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, ฆานายตนะก็จัก
ดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในรูปาวจรภูมิ จักขา-
ยตนะเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคล
เหล่านั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด จักขา-
ยตนะกำลังเกิด และฆานายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ฆานายตนะจักดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ฆานายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลงเกิด ฆานายตนะจักดับ และจักขายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ ฆานายตนมูลี

723
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 724 (เล่ม 82)

จักขายตนมูละ รูปายตนมูลี :-
[๗๔๙] จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, รูปายตนะก็จักดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า รูปายตนะจักดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี รูปายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด รูปายตนะจักดับ และจักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขายตนะ รูปายตนมูลี
จักขายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๗๕๐] จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, มนายตนะก็จักดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.

724
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 725 (เล่ม 82)

ก็หรือว่า มนายตนะจักดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะกำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี มนายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด มนายตนะจักดับ และจักขายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ มนายตนมูลี
จักขายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๕๑] จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, ธัมมายตนะก็จักดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใด, จักขายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขา-

725
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 726 (เล่ม 82)

ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด ธัมมายตนะจักดับ และจักขายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
จักขายตนมูล จบ
ฆานายตนมูล
ฆานายตนมูละ รูปายตนะ ฯ ล ฯ มนายตนะ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๕๒] ฆานายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, รูปายตนะ ฯ ล ฯ
มนายตนะ ธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใด, ฆานายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่ฆานะเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานา-

726
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 727 (เล่ม 82)

ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด ธัมมายตนะจักดับ และฆานายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
จบ ฆานายตนมูละ รูปายตนะ ฯ ล ฯ มนายตนะ ธัมมายตนมูลี
ฆานายตนมูล จบ
รูปายตนมูล
รูปายตนมูละ มนายตนะ ฯ ล ฯ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๕๓] รูปายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, มนายตนะ ฯ ล ฯ
ธัมมายตนะ ก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใด, รูปายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่รูปะเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่รูปา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีรูปะเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด ธัมมายตนะจักดับ และรูปายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
จบ รูปายตนมูละ มนายตนะ ฯ ล ฯ ธัมมายตนมูลี
รูปายตนมูล จบ

727
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 728 (เล่ม 82)

มนายตนมูล
มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๗๕๔] มนายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, ธัมมายตนะก็จักดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
ใช่.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใด , มนายตนะก็กำลังเกิด
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จิตเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มนา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจิตเกิดได้เหล่านั้น
กำลังเกิด ธัมมายตนะจักดับ และมนายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
จบ มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
มนายตนมูล จบ
ปุคคลวาระ จบ

728