พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 609 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูล
ฆานายตนมูละ รูปายตนมูลี:-
[๖๑๘] ฆานายตนะกำลังดับแก่บุคคลใด, รูปายตนะก็จักดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคล
เหล่าใดจักเกิดในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลัง
ตายก็ดี ฆานายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่รูปายตนะไม่ใช่
จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้น
กำลังตาย ฆานายตนะกำลังดับ และรูปายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า รูปายตนะจักดับแก่บุคคลใด, ฆานายตนะก็กำลังดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่ฆานะเกิดไม่ได้
กำลังตายก็ดี รูปายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ฆานายตนะไม่ใช่
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย
รูปายตนะจักดับ และฆานายตนะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น.
จบ ฆานายตนมูละ รูปายตนมูลี

609
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 610 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูละ มนายตนะ ฯ ล ฯ ธัมมายตนมูลี :-
[๖๑๙] ฆานายตนะกำลังดับแก่บุคคลใด, มนายตนะ ฯ ล ฯ
ธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิ ฆานายตนะ
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ธัมมายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น,
บุคคลที่นอกจากนั้นที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย ฆานายตนะกำลัง
ดับ และธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใด ฯ ล ฯ
จบ ฆานายตนมูละ มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนมูลี
ฆานายตนมูล จบ
รูปายตนมูล
รูปายตนมูละ มนายตนะ ฯ ล ฯ ธัมมายตนมูลี :-
[๖๒๐] รูปายตนะกำลังดับแก่บุคคลใด, มนายตนะ ฯ ล ฯ
ธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิ รูปายตนะ
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ธัมมายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น,

610
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 611 (เล่ม 82)

บุคคลนอกจากนั้นที่มีรูปะเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย รูปายตนะกำลังดับ
และธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใด, รูปายตนะกำลังดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่รูปะเกิดไม่ได้
กำลังตายก็ดี ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่รูปายตนะไม่ใช่
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่รูปะเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย ธัมมา-
ยตนะจักดับ และรูปายตนะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ รูปายตนมูละ มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนมูลี
รูปายตนมูล จบ
มนายตนมูล
มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๖๒๑] มนายตนะกำลังดับแก่บุคคลใด, ธัมมาก็จักดับแก่
บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพาน มนายตนะกำลังดับแก่
บุคคลเหล่านั้น แต่ธัมมายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคล

611
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 612 (เล่ม 82)

นอกจากนั้นที่มีจิตเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย มนายตนะกำลังดับ และ
ธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใด, มนายตนะก็กำลังดับ
แก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่จิตเกิดไม่ได้
กำลังตายก็ดี ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มนายตนะไม่ใช่
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่มีจิตเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย ธัมมา-
ยตนะจักดับ และมนายตนะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
มนายตนมูล จบ
ปุคคลวาระ จบ
โอกาสวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ ฯ ล ฯ
[๖๒๒] จักขายตนะกำลังดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ
จักขายตนมูล จบ
โอกาสวาระ จบ

612
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 613 (เล่ม 82)

ปุคคโลกาสวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูล โสตายตนมูลี :-
[๖๒๓] จักขายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, โสตา-
ยตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิ จักขา-
ยตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่โสตายตนะไม่ใช่จักดับ
แก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังตาย จักขายตนะกำลังดับ และโสตายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น.
ก็หรือว่า โสตายตนะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, จักขายตนะ
กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิก็ดี บุคคลที่จักขุ
เกิดไม่ได้กำลังตายในกามาวจรภูมิก็ดี โสตายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่า
นั้นในภูมินั้น แต่จักขายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น,
บุคคลที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย โสตายตนะจักดับ และจักขา-
ยตนะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี

613
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 614 (เล่ม 82)

จักขายตนมูละ ฆานายตนมูลี :-
[๖๒๔] จักขายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ฆานา-
ยตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคล
ที่กำลังตายในรูปาวจรภูมิก็ดี จักขายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นใน
ภูมินั้น แต่ฆานายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคล
นอกจากนั้นที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้นกำลังตายในกามาวจรภูมิ จักขา-
ยตนะกำลังดับ และฆานายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ฆานายตนะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด ฯ ล ฯ
จบ จักขายตนมูละ ฆานายตนมูลี
( สมเด็จพระผู้มีพระภาคเจ้าทรงจำแนกวาระ ๓ ไว้พิสดาร แม้
ในอดีตกับปัจจุบันฉันใด แม้วาระนี้ บัณฑิตก็พึงจำแนกให้พิสดาร
ฉันนั้น)
จักขายตนมูละ รูปายตนมูลี :-
[๖๒๕] จักขายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, รูปา-
ยตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

614
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 615 (เล่ม 82)

เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิ จักขา-
ยตนะกำลังแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่รูปายตนะไม่ใช่จักดับ
แก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังตาย จักขายตนะกำลังดับ และรูปายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น.
ก็หรือว่า รูปายตนะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด ฯ ล ฯ
จบ จักขายตนมูละ รูปายตนมูลี
จักขายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๖๒๖] จักขายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนายตนะ
ก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิ จักขา-
ยตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มนายตนะไม่ใช่จักดับแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังตาย จักขายตนะกำลังดับ และมนายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มนายตนะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด ฯลฯ
จบ จักขายตนมูละ มนายตนมูลี

615
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 616 (เล่ม 82)

จักขายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๖๒๗] จักขายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ธัมมา-
ยตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิ จักขา-
ยตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ธัมมายตนะไม่ใช่จักดับแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีจักขุเกิดได้เหล่านั้น
กำลังตาย จักขายตนะกำลังดับ และธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่า
นั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, จักขายตนะ
กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังตายก็ดี ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น
แต่จักขายตนะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่มี
จักเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย ธัมมายตนะจักดับ และจักขายตนะก็
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ จักขายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
จักขายตนมูล จบ

616
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 617 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูล
ฆานายตนมูละ รูปายตนมูลี :-
[๖๒๘] ฆานายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, รูปา-
ยตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิ ฆานายตนะ
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่รูปายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้น
กำลังตาย ฆานายตนะกำลังดับ และรูปายตนะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น.
ก็หรือว่า รูปายตนะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ฆานายตนะ
ก็กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิ ฯลฯ, บุคคล
ก็กำลังเกิดในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้นกำลังตาย
ก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในรูปาวจรภูมิก็ดี ฯ ล ฯ
จบ ฆานายตนมูละ รูปายตนมูลี
ฆานายตนมูละ มนายตนะ ฯ ล ฯ ธัมมายตนมูลี :-
[๖๒๙] ฆานายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนายตนะ
ฯ ล ฯ ธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

617
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 618 (เล่ม 82)

เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในกามาวจรภูมิ ฆานายตนะ
กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ธัมมายตนะไม่ใช่จักดับแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีฆานะเกิดได้เหล่า
นั้นกำลังตาย ฆานายตนะกำลังดับ และธัมมายตนะก็จักดับแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด ฯ ล ฯ
จบ ฆานายตนมูละ มนายตนะ ฯลฯ ธัมมายตนมูลี
ฆานายตนมูล จบ
รูปายตนมูล
รูปายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๖๓๐] รูปายตนะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนายตนะ
ก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี บุคคล
ที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดี รูปายตนะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น แต่มนายตนะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคล

618