พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 469 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูล
ฆานายตนมูละ รูปายตนมูลี :-
[๔๖๐] ฆานายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, รูปา-
ยตนะก็จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในกามาวจรภูมิ ฆานา-
ยตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่รูปายตนะไม่ใช่จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีฆานะเกิดได้เหล่า-
นั้นกำลังเกิด ฆานายตนะกำลังเกิด และรูปายตนะก็จักเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในในภูมินั้น.
ก็หรือว่า รูปายตนะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ฆานายตนะ
ก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังตายในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคลที่ฆานะ
เกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิดในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในรูปา-
วจรภูมิก็ดี รูปายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ฆานายตนะ
ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่า-
นั้นกำลังเกิด รูปายตนะจักเกิด และฆานายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ ฆานายตนมูละ รูปายตนมูลี

469
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 470 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๔๖๑] ฆานายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนา-
ยตนะก็จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในกามาวจรภูมิ ฆานา-
ยตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มนายตนะไม่ใช่จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีฆานะเกิดได้เหล่า-
นั้นกำลังเกิด ฆานายตนะกำลังเกิด และมนายตนะก็จักเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มนายตนะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ฆานายตนะ
ก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังตายในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคลที่ฆานะ
เกิดไม่ได้เหล่านั้นกำลังเกิดในกามาวจรภูมิก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในรูปา-
วจรภูมิก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอรูปาวจรภูมิก็ดี มนายตนะจักเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ฆานายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่า-
นั้นในภูมินั้น บุคคลที่มีฆานะเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด มนายตนะ
จักเกิด และฆานายตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ ฆานายตนมูละ มนายตนมูลี

470
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 471 (เล่ม 82)

ฆานายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๔๖๒] ฆานายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ธัมมา-
ยตนะก็จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในกามาวจรภูมิ ฆานา-
ยตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ธัมนายตนะไม่ใช่จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีฆานะเกิดได้เหล่า-
นั้นกำลังเกิด ฆานายตนะกำลังเกิด และธัมมายตนะก็จักเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ฆานายตนะ
ก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่ฆานะเกิดไม่ได้เหล่านั้น
กำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ฆานา-
ยตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่มีฆานะเกิดได้
เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะจักเกิด และฆานายตนะก็กำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ ฆานายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
ฆานายตนมูล จบ

471
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 472 (เล่ม 82)

รูปายตนมูล
รูปายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๔๖๓] รูปายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนายตนะ
ก็จักเกิดแก่บุคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิก็ดี
บุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี รูปายตนะกำลังเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น แต่มนายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมิ
นั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่กำลังเกิดในปัญจโวการภูมิ รูปายตนะกำลัง
เกิด และมนายตนะก็จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า มนายตนะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, รูปายตนะ
ก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังตายในปัญจโวการภูมิก็ดี บุคคลที่เกิด
อยู่ในอรูปภูมิก็ดี มนายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่
รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, เมื่อบุคคลเหล่า-
นั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิ มนายตนะจักเกิด และรูปายตนะก็กำลัง
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ รูปายตนมูละ มนายตนมูลี

472
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 473 (เล่ม 82)

รูปายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๔๖๔] รูปายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ธัมมายตนะ
ก็จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิ รูปา-
ยตนะก็กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ธัมมายตนะไม่ใช่จักเกิด
แก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกจากนั้นที่มีรูปะเกิดได้เหล่า-
นั้นกำลังเกิด รูปายตนะกำลังเกิด และธัมมายตนะก็จักเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, รูปายตนะ
ก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังง่ายก็ดี บุคคลที่รูปะเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น
แต่รูปายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่มีรูปะ
เกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะจักเกิด และรูปายตนะก็กำลัง
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ รูปายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
รูปายตนมูล จบ

473
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 474 (เล่ม 82)

มนายตนมูล
มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี :-
[๔๖๕] มนายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, ธัมมา-
ยตนะก็จักเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิด มนายตนะกำลังเกิดแก่
บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ธัมมายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น
ในภูมินั้น บุคคลที่นอกจากนั้นที่มีจิตเกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด มนา-
ยตนะกำลังเกิด และธัมมายตนะก็จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
ก็หรือว่า ธัมมายตนะจักเกิดแก่บุคคลใดในภูมิใด, มนายตนะ
ก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จิตเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ธัมมายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น
แต่มนายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่มีจิต
เกิดได้เหล่านั้นกำลังเกิด ธัมมายตนะจักเกิด และมนายตนะก็กำลัง
เกิดแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.
จบ มนายตนมูละ ธัมมายตนมูลี
มนายตนมูล จบ
ปุคคโลกาสวาระ จบ
ปัจจุปปันนานาคตวาระ อนุโลม จบ

474
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 475 (เล่ม 82)

ปัจจุปปันนานาคตวาระ ปัจจนิก
ปุคคลวาระ
จักขายตนมูล
จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี :-
[๔๖๖] จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, โสตายตนะ
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่
โสยตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพ-
พานในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใด
จักเกิดในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี
จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และโสตายตนะก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคล
เหล่านั้น.
ก็หรือว่า โสตายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิก็ดี
บุคคลเหล่าใดจักเกิดในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้น
กำลังเกิดก็ดี โสตายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขายตนะ
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานใน

475
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 476 (เล่ม 82)

ปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจักเกิด
ในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี โสตา-
ยตนะไม่ใช่จักเกิด และจักขายตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ โสตายตนมูลี
จักขายตนมูละ ฆานายตนมูลี:-
[๔๖๗] จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, ฆานายตนะ
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่
ฆานายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพ-
พานในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใด
จักเกิดในรูปาวจรภูมิ และอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคล
เหล่านั้นกำลังตายก็ดี จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิด และฆานายตนะก็
ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
ก็หรือว่า ฆานายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

476
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 477 (เล่ม 82)

เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิก็ดี
บุคคลเหล่าใดจักเกิดในรูปาวจรภูมิ และอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน
บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ฆานายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น
แต่จักขายตนะกำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลัง
ปรินิพพานในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคล
เหล่าใดจักเกิดในรูปาวจรภูมิ และอรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานบุคคล
เหล่านั้นกำลังตายก็ดี ฆานายตนะไม่ใช่จักเกิด และจักขายตนะก็ไม่ใช่
กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น.
จบ จักขายตนมูละ ฆานายตนมูลี
จักขายตนมูละ รูปายตนมูลี :-
[๔๖๘] จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, รูปายตนะ
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่
รูปายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพาน
ในปัญจโวการภูมิ ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจักเกิด
ในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี จักขายตนะ
ไม่ใช่กำลังเกิด และรูปายตนะก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.

477
ฉบับมหามกุฏฯ
พระอภิธรรมปิฎก ยมก เล่ม ๕ ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 478 (เล่ม 82)

ก็หรือว่า รูปายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลใด, จักขายตนะ
ก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อปัจฉิมภวิกบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในปัญจโวการภูมิก็ดี
บุคคลเหล่าใดจักเกิดในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้น
กำลังเกิดก็ดี รูปายตนะไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่จักขายตนะ
กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพพานใน
ปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี บุคคลเหล่าใดจักเกิด
ในอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี รูปายตนะ
ไม่ใช่จักเกิด และจักขายตนะก็ไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.
จบ จักขายตนมูละ รูปายตนมูลี
จักขายตนมูละ มนายตนมูลี :-
[๔๖๙] จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลใด, มนายตนะ
ก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?
เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี บุคคลที่จักขุเกิดไม่ได้
เหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี จักขายตนะไม่ใช่กำลังเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น แต่
มนายตนะจักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังปรินิพ-
พานในปัญจโวการภูมิก็ดี ปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิก็ดี จักขายตนะ
ไม่ใช่กำลังเกิด และมนายตนะก็ไม่ใช่จักเกิดแก่บุคคลเหล่านั้น.

478