ส. ในที่ใดมีการปลงผม ในที่นั้นแลมีการประพฤติ
พรหมจรรย์ ในที่ใดไม่มีการปลงผม ในที่นั้นไม่มีการประพฤติพรหม-
จรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
ส. ในที่ใดมีการปลงผม ในที่นั้นแลมีการประพฤติ-
พรหมจรรย์ ในที่ใดไม่มีการปลงผม ในที่นั้นไม่มีการประพฤติพรหม-
จรรย์ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. ผู้ใด ปลงผม ผู้นั้นแลมีการประพฤติพรหมจรรย์
ผู้ใดไม่ปลงผม ผู้นั้นไม่มีการประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๕๙] ส. เพราะในหมู่เทวดา ไม่มีการทรงผ้ากาสาวะ
ฉะนั้น การประพฤติพรหมจรรย์จึงไม่มีในหมู่เทวดา หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. ในที่ใดมีการทรงผ้ากาสาวะ ในที่นั้นแลมีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ ในที่ใดไม่มีการทรงผ้ากาสาวะ ในที่นั้นไม่มีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
ส. ในที่ใดมีการทรงผ้ากาสาวะ ในที่นั้นแลมีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ ในที่ใดไม่มีการทรงผ้ากาสาวะ ในที่นั้นไม่มีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?

ป. ถูกแล้ว.
ส. ผู้ใดทรงผ้ากาสาวะ ผู้นั้นมีการประพฤติพรหม-
จรรย์ ผู้ใดไม่ทรงผ้ากาสาวะ ผู้นั้นไม่มีการประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๐] ส. เพราะในหมู่เทวดา ไม่มีการทรงบาตร ฉะนั้น
การประพฤติพรหมจรรย์ จึงไม่มีในหมู่เทวดา หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. ในที่ใดมีการทรงบาตร ในที่นั้นแลมีการประ-
พฤติพรหมจรรย์ ในที่ใดไม่มีการทรงบาตร ในที่นั้นไม่มีการประพฤติ
พรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
ส. ในที่ใดมีการทรงบาตร ในที่นั้นมีการประ-
พฤติพรหมจรรย์ ในที่ใดไม่มีการทรงบาตร ในที่นั้นไม่มีการประพฤติ
พรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. ผู้ใดทรงบาตร ผู้นั้นมีการประพฤติพรหมจรรย์
ผู้ใดไม่ทรงบาตร ผู้นั้นไม่มีการประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๑] ส. เพราะพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ไม่อุบัติขึ้นในหมู่
เทวดา ฉะนั้น การประพฤติพรหมจรรย์จึงไม่มีในหมู่เทวดา หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.

ส. พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้งหลายอุบัติขึ้นในที่ใด
ในที่นั้นแลมีการประพฤติพรหมจรรย์ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าไม่อุบัติขึ้น
ในที่ใด ในที่นั้นไม่มีการประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
ส. พระสัมมาสัมพุทธเจ้าอุบัติขึ้นในที่ใด ในที่นั้น
แลมีการประพฤติพรหมจรรย์ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าไม่อุบัติขึ้นในที่ใด
ในที่นั้นไม่มีการประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. พระผู้มีพระภาคประสูติที่สวนลุมพินี ตรัสรู้ที่
ควงไม้โพธิ์ พระผู้มีพระภาคยังธรรมจักรให้เป็นไปแล้วที่เมืองพาราณสี
ในที่นั้น ๆ เทียวมีการประพฤติพรหมจรรย์ ในที่อื่นไม่มีการประพฤติ
พรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๒] ส. เพราะพระปัจเจกสัมพุทธเจ้า ไม่อุบัติขึ้นในหมู่
เทวดา ฉะนั้น การประพฤติพรหมจรรย์จึงไม่มีในหมู่เทวดา หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. พระปัจเจกสัมพุทธเจ้าอุบัติขึ้นในที่ใด ในที่นั้น
แลมีการประพฤติพรหมจรรย์ พระปัจเจกสัมพุทธเจ้าไม่อุบัติขึ้นในที่ใด
ในที่นั้นไม่มีการประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
ส. พระปัจเจกสัมพุทธเจ้าอุบัติขึ้นในที่ใด ในที่นั้น

แลมีการประพฤติพรหมจรรย์ พระปัจเจกสัมพุทธเจ้าไม่อุบัติขึ้นในที่ใด
ในที่นั้นไม่มีการประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. พระปัจเจกสัมพุทธเจ้าอุบัติขึ้นในมัชฌิมชนบท
ในมัชฌิมชนบทนั้นแล มีการประพฤติพรหมจรรย์ ในที่อื่นไม่มีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๓] ส. เพราะคู่พระสาวกไม่อุบัติขึ้นในหมู่เทวดา ฉะนั้น
การประพฤติพรหมจรรย์จึงไม่มีในหมู่เทวดา หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. คู่พระสาวกอุบัติขึ้นในที่ใด ในที่นั้นแลมีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ คู่พระสาวกไม่อุบัติขึ้นในที่ใด ในที่นั้นไม่มีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
ส. คู่พระสาวกอุบัติขึ้นในที่ใด ในที่นั้นแลมีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ คู่พระสาวกไม่อุบัติขึ้นในที่ใด ในที่นั้นไม่มีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. คู่พระสาวกได้อุบัติแล้วในมคธชนบท ในมคธ
ชนบทนั้นแลมีการประพฤติพรหมจรรย์ ในที่อื่นไม่มีการประพฤติ
พรหมจรรย์ หรือ ?

ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๔] ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในหมู่เทวดาหรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในหมู่เทวดาหรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๕] ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในหมู่มนุษย์ หรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในหมู่มนุษย์ทุกหมู่
หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
[๒๖๖ ] ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในหมู่เทวดาหรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์ มีอยู่ในหมู่เทวดา
เหล่าอสัญญีสัตว์ หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๗] ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในหมู่มนุษย์หรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในชาวชนบท
พวกปลายเขต ปลายแดน เป็นมิลักขุ ไม่รู้ประสา เป็นที่ซึ่งภิกษุ
ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกา ไปไม่ถึง หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ

[๒๖๘] ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีอยู่ในหมู่เทวดาหรือ ?
ส. ที่มีก็มี ที่ไม่มีก็มี.
ป. ในหมู่เทวดาเหล่าอสัญญีสัตว์ ที่มีการประพฤติ-
พรหมจรรย์ก็มี ที่ไม่มีก็มี ในหมู่เทวดาเหล่าสัญญีสัตว์ ที่มีการประพฤติ-
พรหมจรรย์ก็มี ที่ไม่มีก็มี หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
ป. ในหมู่เทวดา ที่มีการประพฤติพรหมจรรย์ก็มี
ที่ไม่มีก็มี หรือ ?
ว. ถูกแล้ว.
ป. มีในที่ไหน ไม่มีในที่ไหน ?
ส. การประพฤติพรหมจรรย์ไม่มีในเทวดาเหล่า
อสัญญีสัตว์ การประพฤติพรหมจรรย์ในเทวดาเหล่าสัญญีสัตว์.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์ไม่มีในเทวดาเหล่า
อสัญญีสัตว์ หรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์ไม่มีในเทวดาเหล่า
สัญญีสัตว์ หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีในเทวดาเหล่าสัญญี
สัตว์ หรือ ?
ส. ถูกแล้ว.

ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีในเทวดาเหล่าอสัญญี
สัตว์ หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๖๙ ] ส. การประพฤติพรหมจรรย์มีในหมู่มนุษย์ หรือ ?
ส. ที่มีก็มี ที่ไม่มีก็มี.
ป. ในชาวชนบทพวกปลายเขตปลายแดน เป็น
มิลักขูไม่รู้ประสา เป็นที่ซึ่งภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกา ไปไม่ถึง
ที่มีการประพฤติพรหมจรรย์ก็มี ที่ไม่มีก็มี ในชาวชนบทพวกที่อยู่ร่วม
ใน มัชฌิมชนบท ที่มีการประพฤติพรหมจรรย์ก็มี ที่ไม่มีก็มี หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
[๒๗๐] ป. ในหมู่มนุษย์ ที่มีการประพฤติพรหมจรรย์ก็มี
ที่ไม่มีก็มี หรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. มีในที่ไหน ไม่มีในที่ไหน ?
ส. การประพฤติพรหมจรรย์ ไม่มีในชาวชนบท
พวกปลายเขตปลายแดน เป็นมิลักขุ ไม่รู้ประสา ที่ภิกษุ ภิกษุณี
อุบาสก อุบาสิกา ไปไม่ถึง การประพฤติพรหมจรรย์มีในชาวชนบท
พวกที่อยู่ร่วมใน.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์ไม่มีในชาวชนบท
พวกปลายเขตปลายแดน เป็นมิลักขุ ไม่รู้ประสา ที่ภิกษุ ภิกษุณีอุบาสก
อุบาสิกาไปไม่ถึง หรือ ?

ส. ถูกแล้ว.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์ไม่มีในชาวชนบทที่อยู่
ร่วมใน หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯ ล ฯ
ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีในชาวชนบทพวกที่
อยู่ร่วมใน หรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีในชาวชนบทพวกที่
อยู่ปลายเขตปลายแดน เป็นมิลักขุ ไม่รู้ประสา ที่ภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก
อุบาสิกา ไปไม่ถึง หรือ ?
ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
[๒๗๑] ป. การประพฤติพรหมจรรย์มีในหมู่เทวดา หรือ ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสไว้ว่า ดูก่อนภิกษุ
ทั้งหลาย มนุษย์ชาวชมพูทวีป ย่อมครอบงำมนุษย์ชาวอุตตรกุรุ-
ทวีป และเทวดาชั้นดาวดึงส์ ด้วยฐานะ ๓ ประการ ๓ ประการ
อะไรบ้าง คือกล้า ๑ มีสติ ๑ มีการประพฤติพรหมจรรย์ ณ ที่นี้ ๑
ดังนี้๑ เป็นสูตรมีอยู่จริง มิใช่จริง ?
ส. ถูกแล้ว.
ป. ถ้าอย่างนั้น การประพฤติพรหมจรรย์ก็ไม่มีใน
๑. องฺ. นวกฺ ๒๓/๒๒๕

หมู่เทวดาน่ะสิ.
ส. พระผู้มีพระภาคได้ตรัส เมืองสาวัตถีว่า มีการ
ประพฤติพรหมจรรย์ ณ ที่นี้ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.
ส. การประพฤติพรหมจรรย์มี ณ เมืองสาวัตถี
เท่านั้น การประพฤติพรหมจรรย์ไม่มีในที่อื่น หรือ ?
ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
ส. บุคคลผู้อนาคามี ละสัญโญชน์ อันเป็นไปใน
ส่วนเบื้องต่ำ ๕ ได้แล้ว แต่ยังละสัญโญชน์อันเป็นไปในส่วนเบื้องบน ๕
ไม่ได้ เมื่อท่านเคลื่อนจากโลกนี้ บังเกิดในหมู่เทวดานั้นแล้ว ผลบังเกิด
ขึ้นในที่ไหน ?
ป. ในหมู่เทวดานั้นแล.
ส. หากว่าบุคคลผู้อนาคามี ละสัญโญชน์อันเป็นไป
ในส่วนเบื้องต่ำ ๕ ได้แล้ว แต่ยังละสัญโญชน์อันเป็นไปในส่วนเบื้อง
บน ๕ ไม่ได้ เมื่อท่านเคลื่อนจากโลกนี้ บังเกิดในหมู่เทวดานั้นแล้ว
ผลก็บังเกิดขึ้นในหมู่เทวดานั้น ก็ต้องไม่กล่าวว่า การประพฤติพรหม-
จรรย์ไม่มีในหมู่เทวดา.
ส. บุคคลผู้อนาคามี ละสัญโญชน์อันเป็นไปในส่วน
เบื้องต่ำ ๕ ได้แล้ว แต่ยังละสัญโญชน์อันเป็นไปในส่วนเบื้องบน ๕
ไม่ได้ เมื่อท่านเคลื่อนจากโลกนี้ บังเกิดในหมู่เทวดานั้นแล้ว มีการ
ปลงภาระ ณ ที่ไหน... มีการกำหนดรู้ทุกข์ ณ ที่ไหน... มีการละ

กิเลส ณ ที่ไหน... มีการกระทำให้แจ้งซึ่งนิโรธ ณ ที่ไหน... มีการ
แทงตลอดซึ่งอกุปปธรรม ณ ที่ไหน ?
ป. ในหมู่เทวดานั้นแล.
ส. หากว่าบุคคลผู้อนาคามี ละสัญโญชน์อันเป็นไป
ในส่วนเบื้องต่ำได้แล้ว แต่ยังละสัญโญชน์อันเป็นไปในส่วนเบื้องบน ๕
ไม่ได้ เมื่อท่านเคลื่อนจากโลกนี้ บังเกิดขึ้นหมู่เทวดานั้นแล้ว มีการ
แทงตลอดซึ่งอกุปปธรรมในหมู่เทวดานั้น ก็ต้องไม่กล่าวว่า การประ-
พฤติพรหมจรรย์ไม่มีในหมู่เทวดา.
ส. บุคคลผู้อนาคามี ละสัญโญชน์อันเป็นไปในส่วน
เบื้องต่ำ ๕ ได้แล้ว แต่ยังละสัญโญชน์อันเป็นไปในส่วนเบื้องบน ๕
ไม่ได้ เมื่อท่านเคลื่อนจากโลกนี้บังเกิดขึ้นหมู่เทวดานั้นแล้ว ผลก็บังเกิด
ในหมู่เทวดานั้น การปลงภาระก็ในหมู่เทวดานั้น การกำหนดรู้ก็ใน
หมู่เทวดานั้น การละกิเลสก็ในหมู่เทวดานั้น การทำให้แจ้งซึ่งนิโรธ
ก็ในหมู่เทวดานั้น การแทงตลอดซึ่งอกุปปธรรมก็ในหมู่เทวดานั้น ก็
โดยอรรถเป็นไฉนเล่า ท่านจึงกล่าวว่า การประพฤติพรหมจรรย์ไม่มี
ในหมู่เทวดา.
ป. ก็เพราะบุคคลผู้อนาคามีกระทำให้แจ้งซึ่งผล ใน
หมู่เทวดานั้น ด้วยมรรคที่ท่านให้เกิดแล้วในโลกนี้นั่นแล.
[๒๗๒] ส. บุคคลผู้อนาคามี ทำให้แจ้งซึ่งผลในหมู่เทวดา
นั้นด้วยมรรคอันท่านให้เกิดแล้วในโลกนี้ หรือ ?
ป. ถูกแล้ว.