[๔๐๔] เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว สพฺพตฺถ
นว วิปาเก เอกํ วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

[๔๐๕] โนอุปาทานํ ธมฺมํ สํสฏฺโฐ โนอุปาทาโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ
นเหตุปจฺจยา: อเหตุกํ โนอุปาทานํ เอกํ ขนฺธํ สํสฏฺฐา ตโย
ขนฺธา เทฺว ขนฺเธ … อเหตุกปฏิสนฺธิกฺขเณ วิจิกิจฺฉาสหคเต อุทฺธจฺจสหคเต
ขนฺเธ สํสฏฺโฐ วิจิกิจฺฉาสหคโต อุทฺธจฺจสหคโต โมโห ฯ

[๔๐๖] นเหตุยา เอกํ นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว
นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว
นฌาเน เอกํ นมคฺเค เอกํ นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ
เอวํ อิตเร เทฺว คณนาปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ กาตพฺพา ฯ
ปญฺหาวาโร

[๔๐๗] อุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน
ปจฺจโย: อุปาทานา เหตู สมฺปยุตฺตกานํ อุปาทานานํ เหตุปจฺจเยน
ปจฺจโย ฯ มูลํ กาตพฺพํ อุปาทานา เหตู สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ
จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ กาตพฺพํ
อุปาทานา เหตู สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ อุปาทานานญฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานานํ
รูปานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม
โนอุปาทานสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: โนอุปาทานา เหตู
สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ เหตุปจฺจเยน
ปจฺจโย ปฏิสนฺธิกฺขเณ ฯเปฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส
ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: โนอุปาทานา เหตู สมฺปยุตฺตกานํ
อุปาทานานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ กาตพฺพํ โนอุปาทานา
เหตู สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ อุปาทานานญฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานานํ รูปานํ
เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ อุปาทาโน จ โนอุปาทาโน จ ธมฺมา
อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปาทานา จ โนอุปาทานา
จ เหตู สมฺปยุตฺตกานํ อุปาทานานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ
มูลํ กาตพฺพํ อุปาทานา จ โนอุปาทานา จ เหตู สมฺปยุตฺตกานํ
ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ
กาตพฺพํ อุปาทานา จ โนอุปาทานา จ เหตู สมฺปยุตฺตกานํ
ขนฺธานํ อุปาทานานญฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานานํ รูปานํ เหตุปจฺจเยน
ปจฺจโย ฯ

[๔๐๘] อุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน
ปจฺจโย: อุปาทาเน อารพฺภ อุปาทานา อุปฺปชฺชนฺติ ฯ
ตีณิ อารพฺภ กาตพฺพา ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม โนอุปาทานสฺส
ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ทานํ ทตฺวา สีลํ … อุโปสถกมฺมํ
กตฺวา ตํ ปจฺจเวกฺขติ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ ตํ อารพฺภ ราโค …
ทิฏฺฐิ วิจิกิจฺฉา อุทฺธจฺจํ … โทมนสฺสํ อุปฺปชฺชติ ปุพฺเพ สุจิณฺณานิ …
ฌานา วุฏฺฐหิตฺวา ฌานํ ปจฺจเวกฺขติ อริยา มคฺคา วุฏฺฐหิตฺวา
มคฺคํ ปจฺจเวกฺขนฺติ ผลํ … นิพฺพานํ ปจฺจเวกฺขนฺติ นิพฺพานํ
โคตฺรภุสฺส โวทานสฺส มคฺคสฺส ผลสฺส อาวชฺชนาย อารมฺมณปจฺจเยน
ปจฺจโย อริยา โนอุปาทาเน ปหีเน กิเลเส … วิกฺขมฺภิเต
กิเลเส ปจฺจเวกฺขนฺติ ปุพฺเพ สมุทาจิณฺเณ … จกฺขุํ … วตฺถุํ …
โนอุปาทาเน ขนฺเธ อนิจฺจโต ฯเปฯ โทมนสฺสํ อุปฺปชฺชติ ทิพฺเพน
จกฺขุนา รูปํ ปสฺสติ ทิพฺพาย โสตธาตุยา สทฺทํ สุณาติ เจโตปริยญาเณน
โนอุปาทานจิตฺตสมงฺคิสฺส จิตฺตํ ชานาติ อากาสานญฺจายตนํ
วิญฺญาณญฺจายตนสฺส อากิญฺจญฺญายตนํ … รูปายตนํ จกฺขุวิญฺญาณสฺส
โผฏฺฐพฺพายตนํ … โนอุปาทานา ขนฺธา อิทฺธิวิธญาณสฺส
เจโตปริยญาณสฺส ปุพฺเพนิวาสานุสฺสติญาณสฺส ยถากมฺมุปคญาณสฺส
อนาคตํสญาณสฺส อาวชฺชนาย อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน
ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย:
ทานํ … สีลํ … อุโปสถกมฺมํ กตฺวา ตํ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ ตํ
อารพฺภ ราโค อุปฺปชฺชติ ทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ ปุพฺเพ สุจิณฺณานิ …
ฌานา … จกฺขุํ … วตฺถุํ … โนอุปาทาเน ขนฺเธ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ
ตํ อารพฺภ ราโค อุปฺปชฺชติ ทิฏฺฐิ … ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม
อุปาทานสฺส จ โนอุปาทานสฺส จ ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน
ปจฺจโย: ทานํ … สีลํ … อุโปสถกมฺมํ … ปุพฺเพ สุจิณฺณานิ …
ฌานา … จกฺขุํ … วตฺถุํ … โนอุปาทาเน ขนฺเธ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ
ตํ อารพฺภ อุปาทานา จ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา อุปฺปชฺชนฺติ ฯ
อุปาทาโน จ โนอุปาทาโน จ ธมฺมา อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส
อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ ตีณิ อารพฺภ กาตพฺพา ฯ

[๔๐๙] อุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน
ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ: อุปาทาเน ครุํ กตฺวา อุปาทานา อุปฺปชฺชนฺติ ฯ
ตีณิ อารมฺมณาธิปติเยว ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม
โนอุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ
สหชาตาธิปติ ฯ อารมฺมณาธิปติ: ทานํ ทตฺวา สีลํ … อุโปสถกมฺมํ …
ปุพฺเพ … ฌานา วุฏฺฐหิตฺวา ฌานํ ครุํ กตฺวา ปจฺจเวกฺขติ
อสฺสาเทติ ฯเปฯ อริยา มคฺคา วุฏฺฐหิตฺวา มคฺคํ ครุํ … ผลํ …
นิพฺพานํ ครุํ กตฺวา ปจฺจเวกฺขนฺติ นิพฺพานํ ผลสฺส อธิปติปจฺจเยน
ปจฺจโย จกฺขุํ … วตฺถุํ … โนอุปาทาเน ขนฺเธ ครุํ กตฺวา อสฺสาเทติ
อภินนฺทติ ตํ ครุํ กตฺวา ราโค อุปฺปชฺชติ ทิฏฺฐิ … ฯ สหชาตาธิปติ:
โนอุปาทานา อธิปติ สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ
รูปานํ อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม
อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ
สหชาตาธิปติ ฯ อารมฺมณาธิปติ: ทานํ … สีลํ … อุโปสถกมฺมํ
กตฺวา ตํ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ ตํ ครุํ กตฺวา ราโค อุปฺปชฺชติ
ทิฏฺฐิ … ฯ ปุพฺเพ … ฌานา … จกฺขุํ … วตฺถุํ … โนอุปาทาเน
ขนฺเธ ครุํ กตฺวา อสฺสาเทติ อภินนฺทติ ตํ ครุํ กตฺวา ราโค อุปฺปชฺชติ
ทิฏฺฐิ … ฯ สหชาตาธิปติ: โนอุปาทานา อธิปติ สมฺปยุตฺตกานํ
อุปาทานานํ อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม
อุปาทานสฺส จ โนอุปาทานสฺส จ ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย:
อารมฺมณาธิปติ สหชาตาธิปติ ฯ อารมฺมณาธิปติ: ทานํ … สีลํ …
อุโปสถกมฺมํ … ปุพฺเพ … ฌานา … จกฺขุํ … วตฺถุํ …
โนอุปาทาเน ขนฺเธ ครุํ กตฺวา อสฺสาเทติ อภินนฺทติ ตํ ครุํ กตฺวา อุปาทานา
จ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา อุปฺปชฺชนฺติ ฯ สหชาตาธิปติ: โนอุปาทานา
อธิปติ สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ อุปาทานานญฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานานํ
รูปานํ อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ อุปาทาโน จ โนอุปาทาโน จ
ธมฺมา อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ
อารมฺมณาธิปติ ตีณิ อารพฺภ กาตพฺพา อารมฺมณาธิปติเยว ฯ

[๔๑๐] อุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน
ปจฺจโย: ปุริมา ปุริมา อุปาทานา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ อุปาทานานํ
อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ กาตพฺพํ ปุริมา ปุริมา อุปาทานา
ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ โนอุปาทานานํ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย
อุปาทานํ วุฏฺฐานสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ กาตพฺพํ
ปุริมา ปุริมา อุปาทานา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ อุปาทานานํ
สมฺปยุตฺตกานญฺจ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน
ธมฺโม โนอุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย: ปุริมา
ปุริมา โนอุปาทานา ขนฺธา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ โนอุปทานานํ
ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย อนุโลมํ โคตฺรภุสฺส ผลสมาปตฺติยา
อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส
ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย: ปุริมา ปุริมา โนอุปาทานา
ขนฺธา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ อุปาทานานํ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน
ปจฺจโย อาวชฺชนา อุปาทานานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ
โนอุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส จ โนอุปาทานสฺส จ ธมฺมสฺส
อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย: ปุริมา ปุริมา โนอุปาทานา ขนฺธา
ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ อุปาทานานํ สมฺปยุตฺตกานญฺจ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน
ปจฺจโย อาวชฺชนา อุปาทานานํ สมฺปยุตฺตกานญฺจ ขนฺธานํ
อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ อุปาทาโน จ โนอุปาทาโน จ ธมฺมา
อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย: ปุริมา ปุริมา
อุปาทานา จ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ
อุปาทานานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ กาตพฺพํ ปุริมา
ปุริมา อุปาทานา จ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ
โนอุปาทานานํ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย อุปาทานา จ
สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา วุฏฺฐานสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ
กาตพฺพํ ปุริมา ปุริมา อุปาทานา จ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา
ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ อุปาทานานํ สมฺปยุตฺตกานญฺจ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน
ปจฺจโย: ฯ … สมนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน
ปจฺจโย: ปฏิจฺจสทิสํ ฯ … อญฺญมญฺญปจฺจเยน ปจฺจโย: ปฏิจฺจสทิสํ ฯ
… นิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ปจฺจยสทิสํ ฯ

[๔๑๑] อุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน
ปจฺจโย: อารมฺมณูปนิสฺสโย อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย
ฯเปฯ ปกตูปนิสฺสโย: อุปาทานา อุปาทานานํ อุปนิสฺสยปจฺจเยน
ปจฺจโย ตีณิ ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม โนอุปาทานสฺส
ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณูปนิสฺสโย อนนฺตรูปนิสฺสโย
ปกตูปนิสฺสโย ฯเปฯ ปกตูปนิสฺสโย: สทฺธํ อุปนิสฺสาย
ทานํ เทติ ฯเปฯ สมาปตฺตึ อุปฺปาเทติ มานํ ชปฺเปติ ทิฏฺฐึ คณฺหาติ
สีลํ ฯเปฯ ปญฺญํ … ราคํ ฯเปฯ ปตฺถนํ … เสนาสนํ อุปนิสฺสาย
อทินฺนํ อาทิยติ มุสา … ปิสุณํ … ทานํ เทติ ฯเปฯ สมาปตฺตึ
อุปฺปาเทติ มานํ ชปฺเปติ ทิฏฺฐึ คณฺหาติ สีลํ อุปนิสฺสาย … ราคํ …
ปตฺถนํ … เสนาสนํ อุปนิสฺสาย ทานํ เทติ ฯเปฯ สงฺฆํ ภินฺทติ สทฺธา
ฯเปฯ เสนาสนํ สทฺธาย ฯเปฯ ผลสมาปตฺติยา อุปนิสฺสยปจฺจเยน
ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน
ปจฺจโย: ฯเปฯ ปกตูปนิสฺสโย: สทฺธํ อุปนิสฺสาย มานํ
ชปฺเปติ ทิฏฺฐึ คณฺหาติ สีลํ ฯเปฯ เสนาสนํ อุปนิสฺสาย อทินฺนํ … มุสา …
ปิสุณํ … ผรุสํ … สมฺผํ … สนฺธึ … นิลฺโลปํ … เอกาคาริกํ …
ปริปนฺเถ … ปรทารํ … คามฆาตํ … นิคมฆาตํ … สทฺธา ฯเปฯ
เสนาสนํ อุปาทานานํ อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ มูลํ กาตพฺพํ
สทฺธํ อุปนิสฺสาย มานํ ชปฺเปติ ทิฏฺฐึ คณฺหาติ สีลํ ฯเปฯ
เสนาสนํ อุปนิสฺสาย อทินฺนํ อาทิยติ มุสา … ปิสุณํ … ผรุสํ …
สมฺผํ … สนฺธึ … นิลฺโลปํ … เอกาคาริกํ … ปริปนฺเถ … ปรทารํ
คามฆาตํ … นิคมฆาตํ … สทฺธา ฯเปฯ เสนาสนํ อุปาทานานํ
สมฺปยุตฺตกานญฺจ ขนฺธานํ อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ อุปาทาโน จ
โนอุปาทาโน จ ธมฺมา อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน
ปจฺจโย: อารมฺมณูปนิสฺสโย อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย ฯเปฯ
ปกตูปนิสฺสโย: ตีณิ ฯ

[๔๑๒] โนอุปาทาโน ธมฺโม โนอุปาทานสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน
ปจฺจโย: อารมฺมณปุเรชาตํ วตฺถุปุเรชาตํ ฯ อารมฺมณปุเรชาตํ:
จกฺขุํ … วตฺถุํ อนิจฺจโต ฯเปฯ โทมนสฺสํ อุปฺปชฺชติ
ทิพฺเพน จกฺขุนา รูปํ ปสฺสติ ทิพฺพาย โสตธาตุยา สทฺทํ สุณาติ
รูปายตนํ จกฺขุวิญฺญาณสฺส โผฏฺฐพฺพายตนํ กายวิญฺญาณสฺส ฯ
วตฺถุปุเรชาตํ: จกฺขายตนํ จกฺขุวิญฺญาณสฺส กายายตนํ … วตฺถุ
โนอุปาทานานํ ขนฺธานํ ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน
ธมฺโม อุปาทานสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณปุเรชาตํ
วตฺถุปุเรชาตํ ฯ อารมฺมณปุเรชาตํ: จกฺขุํ … วตฺถุํ
อสฺสาเทติ อภินนฺทติ ตํ อารพฺภ ราโค อุปฺปชฺชติ ทิฏฺฐิ … ฯ วตฺถุปุเรชาตํ:
วตฺถุ อุปาทานานํ ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ โนอุปาทาโน
ธมฺโม อุปาทานสฺส จ โนอุปาทานสฺส จ ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน
ปจฺจโย: อารมฺมณปุเรชาตํ วตฺถุปุเรชาตํ ฯ อารมฺมณปุเรชาตํ:
จกฺขุํ … วตฺถุํ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ ตํ อารพฺภ อุปาทานา จ
สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา อุปฺปชฺชนฺติ ฯ วตฺถุปุเรชาตํ: วตฺถุ อุปาทานานํ
สมฺปยุตฺตกานญฺจ ขนฺธานํ ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ

[๔๑๓] อุปาทาโน ธมฺโม โนอุปาทานสฺส ธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน
ปจฺจโย: ฯ สงฺขิตฺตํ ฯ โนอุปาทาโน ธมฺโม โนอุปาทานสฺส
ธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ สงฺขิตฺตํ ฯ อุปาทาโน จ
โนอุปาทาโน จ ธมฺมา โนอุปาทานสฺส ธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน
ปจฺจโย: ฯ สงฺขิตฺตํ ฯ … อาเสวนปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ