พุทธธรรมสงฆ์


พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๐๗] ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดชีวิตินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ที่กำลัจุติจากกามาวจรภูมิ
สัตว์ซึ่งไม่เป็นปุริสะ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ รูปาวจรสัตว์และอรูปาวจรสัตว์ แต่ชีวิตินทรีย์
จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และชีวิตินทรีย์ก็จัก
ไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ
ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ
หรือว่า ชีวิตินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
ชีวิตินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือปัจฉิมภวิกสัตว์ซึ่งเป็นปุริสะ
ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่ปุริสินทรีย์ย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ ชีวิตินทรีย์จักไม่
เกิดขึ้น และปุริสินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจะ
ปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๐๘] ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดโสมนัสสินทรีย์จักไม่
เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากกามาวจร
ภูมิ สัตว์ซึ่งไม่เป็นปุริสะ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ และรูปาวจรสัตว์ แต่โสมนัสสินทรีย์จัก
ไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และโสมนัสสินทรีย์
ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ
ปัจฉิมภวิกสัตว์ในรูปาวจรภูมิ อสัญญสัตว์ อรูปสัตว์ และสัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ มีอุเบกขา
เกิดขึ้นแล้ว จักปรินิพพาน แก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังจุติอยู่
หรือว่า โสมนัสสินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดปุริสินทรีย์ย่อมไม่
เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
โสมนัสสินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือปัจฉิมภวิกสัตว์ ซึ่งเป็น
ปุริสะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ และสัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะมีอุเบกขาเกิดขึ้นแล้วจักปรินิพพาน
แก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น
ก็หาไม่ โสมนัสสินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น และปุริสินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์
ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ อสัญญสัตว์อรูปสัตว์
และสัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ มีอุเบกขาเกิดขึ้นแล้ว จักปรินิพพานแก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลัง
จุติอยู่

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๐๙] ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดอุเปกขินทรีย์จักไม่
เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากกามาวจร
ภูมิ สัตว์ซึ่งไม่เป็นปุริสะ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ รูปาวจรสัตว์อรูปาวจรสัตว์ แต่
อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และ
อุเปกขินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ใน
กามาวจรภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ อสัญญสัตว์ และสัตว์เหล่าใด
เป็นปุริสะมีโสมนัสเกิดขึ้นแล้ว จักปรินิพพาน แก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังจุติอยู่
หรือว่า อุเปกขินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือปัจฉิมภวิกสัตว์ซึ่งเป็น
ปุริสะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ สัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ มีโสมนัสเกิดขึ้นแล้วจักปรินิพพาน แก่
สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่
อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น และปุริสินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือ
สัตว์ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ
อสัญญสัตว์และสัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ มีโสมนัสเกิดขึ้นแล้วจักปรินิพพาน แก่สัตว์
เหล่านั้นที่กำลังจุติอยู่

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๑๐] ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดสัทธินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจาก
กามาวจรภูมิ สัตว์ซึ่งไม่เป็นปุริสะ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิรูปาวจรสัตว์ และอรูปาวจรสัตว์
แต่สัทธินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และ
สัทธินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจร
ภูมิปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ และอสัญญสัตว์
หรือว่า สัทธินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่
สัตว์นั้น ในภูมินั้น
สัทธินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือปัจฉิมภวิกสัตว์ซึ่งเป็นปุริสะ
ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ สัทธินทรีย์
จักไม่เกิดขึ้น และปุริสินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจะ
ปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ และอสัญญสัตว์

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๑๑] ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดปัญญินทรีย์ ฯลฯ
มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากกามาวจร
ภูมิ สัตว์ซึ่งไม่เป็นปุริสะ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ รูปาวจรสัตว์และอรูปาวจรสัตว์ แต่
มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และ
มนินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นคือสัตว์ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจร
ภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิในอรูปาวจรภูมิ และอสัญญสัตว์
หรือว่า มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่
สัตว์นั้น ในภูมินั้น
มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือปัจฉิมภวิกสัตว์ซึ่งเป็นปุริสะ
ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่ปุริสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ มนินทรีย์
จักไม่เกิดขึ้น และปุริสินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจะ
ปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ และอสัญญสัตว์

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๑๒] ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดโสมนัสสินทรีย์ จักไม่
เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากจตุโวการภูมิ
จากปัญจโวการภูมิ ในภังคขณะแห่งจิต ในปวัตติกาลแต่โสมนัสสินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นและโสมนัสสินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
เหล่านั้น ในภูมินั้น ในภังคขณะแห่งปัจฉิมจิต ปัจฉิมจิตที่ประกอบด้วยอุเบกขา จักเกิดขึ้นใน
ลำดับแห่งจิตใด ในภังคขณะแห่งจิตนั้น สัตว์ซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิ
หรือว่า โสมนัสสินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดชีวิตินทรีย์ย่อมไม่
เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
โสมนัสสินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในอุปปาทขณะแห่งปัจฉิมจิต
ปัจฉิมจิตประกอบด้วยอุเบกขา จักเกิดขึ้นในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้น และ
สัตว์ซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิ แต่ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่
โสมนัสสินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นและชีวิตินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ใน
ภังคขณะแห่งปัจฉิมจิต ปัจฉิมจิตประกอบด้วยอุเบกขา จักเกิดขึ้นในลำดับแห่งจิตใด ในภังคขณะ
แห่งจิตนั้น สัตว์ซึ่งจุติจากอสัญญสัตตภูมิ

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๑๓] ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดอุเปกขินทรีย์จักไม่
เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากจตุโวการ
ภูมิ จากปัญจโวการภูมิ ในภังคขณะแห่งจิต ในปวัตติกาลแต่อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่
สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และอุเปกขินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่
สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในภังคขณะแห่งปัจฉิมจิต ปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัส จักเกิดขึ้น
ในลำดับแห่งจิตใดในภังคขณะแห่งจิตนั้น และสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิ
หรือว่า อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในอุปปาทขณะแห่งปัจฉิมจิต
ปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัส จักเกิดขึ้นในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้น และ
สัตว์ซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิ แต่ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่
อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น และชีวิตินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือใน
ภังคขณะแห่งปัจฉิมจิต ปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัส จักเกิดขึ้นในลำดับแห่งจิตใด ในภังค
ขณะแห่งจิตนั้น และสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิ

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๑๔] ชีวิตินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดสัทธินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากจตุโวการภูมิ
ปัญจโวการภูมิ ในภังคขณะแห่งจิต ในปวัตติกาล แต่สัทธินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น
ในภูมินั้นก็หาไม่ ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นและสัทธินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ใน
ภูมินั้น คือในภังคขณะแห่งปัจฉิมจิต และสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิ
หรือว่า สัทธินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
สัทธินทรีย์จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในอุปปาทขณะแห่งปัจฉิมจิต สัตว์
ซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิ แต่ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่
สัทธินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น และชีวิตินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือใน
ภังคขณะแห่งปัจฉิมจิต สัตว์ซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิ

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๑๕] ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดปัญญินทรีย์ ฯลฯ
มนินทรีย์ จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากจตุโวการภูมิ
ปัญจโวการภูมิ ในภังคขณะแห่งจิต ในปวัตติกาล แต่มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น
ในภูมินั้นก็หาไม่ ชีวีตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และมนินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ใน
ภูมินั้น ในภังคขณะแห่งปัจฉิมจิต และสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิ
หรือว่า มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใด ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น
แก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในอุปปาทขณะแห่งปัจฉิมจิต และ
สัตว์ซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิ แต่ชีวิตินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่
มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น และชีวิตินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในภังคขณะ
แห่งปัจฉิมจิต และสัตว์ซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิ

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ (เล่ม 39)

[๑๒๑๖] โสมนัสสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดอุเปกขินทรีย์จัก
ไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ
โสมนัสสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ทั้งหมด ในภังค
ขณะแห่งจิต ในอุปปาทขณะแห่งจิตปราศจากโสมนัสแต่อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ โสมนัสสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นและอุเปกขินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่
สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในภังคขณะแห่งปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัส สัตว์ผู้มีความพร้อม
เพรียงด้วยปัจฉิมจิต ประกอบด้วยอุเบกขาปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัส จักเกิดขึ้นในลำดับ
แห่งจิตใด ในภังคขณะแห่งจิตนั้น และอสัญญสัตว์
หรือว่า อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ในภูมิใดโสมนัสสินทรีย์ย่อมไม่
เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น
อุเปกขินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในอุปปาทขณะแห่งจิตประกอบ
ด้วยโสมนัส ปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัสจักเกิดขึ้นในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิต
นั้น แต่โสมนัสสินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นก็หาไม่ อุเปกขินทรีย์จักไม่
เกิดขึ้น และโสมนัสสินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ในภังคขณะแห่ง
ปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัส สัตว์ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยปัจฉิมจิตประกอบด้วยอุเบกขา
ปัจฉิมจิตประกอบด้วยโสมนัส จักเกิดขึ้นในลำดับแห่งจิตใด ในภังคขณะแห่งจิตนั้น และ
อสัญญสัตว์