[๒๘๐] ตีหากาเรหิ โย เต จีวรํ ปริภุญฺชิ โย เต ปิณฺฑปาตํ
ปริภุญฺชิ โย เต เสนาสนํ ปริภุญฺชิ โย เต คิลานปจฺจย-
เภสชฺชปริกฺขารํ ปริภุญฺชิ เยน เต วิหาโร ปริภุตฺโต เยน เต
จีวรํ ปริภุตฺตํ เยน เต ปิณฺฑปาโต ปริภุตฺโต เยน เต เสนาสนํ
ปริภุตฺตํ เยน เต คิลานปจฺจยเภสชฺชปริกฺขาโร ปริภุตฺโต ยํ ตฺวํ๕
อาคมฺม วิหารํ อทาสิ จีวรํ อทาสิ ปิณฺฑปาตํ อทาสิ เสนาสนํ อทาสิ
คิลานปจฺจยเภสชฺชปริกฺขารํ อทาสิ โส ภิกฺขุ สุญฺญาคาเร ปฐมํ
ฌานํ ทุติยํ ฌานํ ตติยํ ฌานํ จตุตฺถํ ฌานํ สมาปชฺชิ สมาปชฺชติ
สมาปนฺโน โส ภิกฺขุ สุญฺญาคาเร จตุตฺถสฺส ฌานสฺส ลาภี วสี
เตน ภิกฺขุนา สุญฺญาคาเร จตุตฺถํ ฌานํ สจฺฉิกตนฺติ สมฺปชานมุสา
ภณนฺตสฺส ปฏิวิชานนฺตสฺส อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺส น ปฏิวิชานนฺตสฺส
อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส ปุพฺเพ วสฺส โหติ มุสา ภณิสฺสนฺติ
ภณนฺตสฺส โหติ มุสา ภณามีติ ภณิตสฺส โหติ มุสา มยา ภณิตนฺติ
วินิธาย ทิฏฺฐึ วินิธาย ขนฺตึ วินิธาย รุจึ วินิธาย ภาวํ ฯ
เปยฺยาลปณฺณรสกํ นิฏฺฐิตํ ฯ
ปจฺจยปฏิสํยุตฺตวารกถา ๑นิฏฺฐิตา ฯ

[๒๘๑] อนาปตฺติ อธิมาเนน อนุลฺลปนาธิปฺปายสฺส อุมฺมตฺตกสฺส
ขิตฺตจิตฺตสฺส เวทนฏฺฏสฺส อาทิกมฺมิกสฺสาติ ฯ
#๑ รา. ปจฺจยปฏิสํยุตฺตกถา ฯ ยุ. ม. โปตฺถเกสุ ปน น กิญฺจิ ทิสฺสติ ฯ

[๒๘๒] อธิมาเน ๑อรญฺญมฺหิ ปิณฺโฑปชฺฌาริยาปโถ
สญฺโญชนา รโห ธมฺมา วิหาโร ปจฺจุปฏฺฐิโต
น ทุกฺกรํ วิริยมโถปิ มจฺจุโน
ภายาวุโส วิปฺปฏิสาริ สมฺมา
วิริเยน โยเคน อราธนาย
อถ เวทนาย อธิวาสนา ทุเว
พฺราหฺมเณ ปญฺจ วตฺถูนิ อญฺญํ พฺยากรณา ตโย
อคาราวรณา กามา รติ จาปิ อปกฺกมิ ๒
อฏฺฐิ เปสี อุโภ คาวฆาตกา
ปิณฺโฑ สากุณิโก นิจฺฉโวรพฺภิ
อสิ จ สูกริโก สตฺติ มาควิ
อุสุ จ การณิโก สูจิ สารถิ
โย จ สิพฺพิยติ สูจโก หิ โส๔
อณฺฑภาริ อหู คามกูฏโก
กูเป นิมุคฺโค หิ โส ปารทาริโก
คูถขาที อหู ทุฏฺฐพฺราหฺมโณ
นิจฺฉวิตฺถี อติจารินี อหู
มงฺคุลิตฺถี อหู อิกฺขณิตฺถิกา
#๑ ยุ. อธิมาเนน ฯ ๒ ยุ. รติยา ปน ปกฺกมิ ฯ
โอกิลินี สปตฺติงฺคาโรกิริ
สีสจฺฉินฺโน อหู โจรฆาตโก
ภิกฺขุ ภิกฺขุนี สิกฺขมานา
สามเณโร อถ สามเณริกา
กสฺสปสฺส วินยสฺมึ ปพฺพชฺชา
ปาปกมฺมํ เต อกรึสุ ตาวเท
ตโปทา ราชคเห ยุทฺธํ นาคาโนคาหเนน จ
โสภิโต อรหํ ภิกฺขุ ปญฺจกปฺปสตํ สเรติ ฯ

[๒๘๓] เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ อธิมาเนน อญฺญํ
พฺยากาสิ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ อโหสิ ภควตา สิกฺขาปทํ ปญฺญตฺตํ
กจฺจิ นุ โข อหํ ปาราชิกํ อาปตฺตึ อาปนฺโนติ ฯ อถโข โส ภิกฺขุ
ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ อธิมาเนนาติ ฯ

[๒๘๔] เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ ปณิธาย อรญฺเญ
วิหรติ เอวํ มํ ชโน สมฺภาเวสฺสตีติ ฯ ตํ ชโน สมฺภาเวสิ ฯ ตสฺส
กุกฺกุจฺจํ อโหสิ ฯเปฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส น จ ภิกฺขเว
ปณิธาย อรญฺเญ วตฺถพฺพํ โย วเสยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสาติ ฯ
เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ ปณิธาย ปิณฺฑาย จรติ
เอวํ มํ ชโน สมฺภาเวสฺสตีติ ฯ ตํ ชโน สมฺภาเวสิ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ
อโหสิ ฯเปฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส น จ ภิกฺขเว ปณิธาย
ปิณฺฑาย จริตพฺพํ โย จเรยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสาติ ฯ

[๒๘๕] เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ อญฺญตรํ
ภิกฺขุํ เอตทโวจ เย อาวุโส อมฺหากํ อุปชฺฌายสฺส สทฺธิ-
วิหาริกา สพฺเพ ว อรหนฺโตติ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ อโหสิ ฯ
ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ กึจิตฺโต ตฺวํ ภิกฺขูติ ฯ อุลฺลปนา-
ธิปฺปาโย อหํ ภควาติ ฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส อาปตฺติ
ถุลฺลจฺจยสฺสาติ ฯ เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ
อญฺญตรํ ภิกฺขุํ เอตทโวจ เย อาวุโส อมฺหากํ อุปชฺฌายสฺส
อนฺเตวาสิกา สพฺเพ ว มหิทฺธิกา มหานุภาวาติ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ
อโหสิ ฯ ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ กึจิตฺโต ตฺวํ ภิกฺขูติ ฯ
อุลฺลปนาธิปฺปาโย อหํ ภควาติ ฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส
อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺสาติ ฯ

[๒๘๖] เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ ปณิธาย
จงฺกมติ ๑ เอวํ มํ ชโน สมฺภาเวสฺสตีติ ฯ ตํ ชโน สมฺภาเวสิ ฯ
ตสฺส กุกฺกุจฺจํ อโหสิ ฯ ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ อนาปตฺติ
ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส น จ ภิกฺขเว ปณิธาย จงฺกมิตพฺพํ โย
จงฺกเมยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสาติ ฯ เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร
ภิกฺขุ ปณิธาย ติฏฺฐติ ฯเปฯ ปณิธาย นิสีทติ ๒ ฯเปฯ ปณิธาย
เสยฺยํ กปฺเปติ ๓ เอวํ มํ ชโน สมฺภาเวสฺสตีติ ฯ ตํ ชโน สมฺภาเวสิ ฯ
#๑ ยุ. ม. จงฺกมิ ฯ ๒ ยุ. ม. นิสีทิ ฯ ๓ สพฺพตฺถ กปฺเปสีติ ทิสฺสติ ฯ
ตสฺส กุกฺกุจฺจํ อโหสิ ฯ ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ อนาปตฺติ
ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส น จ ภิกฺขเว ปณิธาย เสยฺยา กปฺเปตพฺพา ๑
โย กปฺเปยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสาติ ฯ

[๒๘๗] เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ อญฺญตรสฺส
ภิกฺขุโน อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อุลฺลปติ ฯ โสปิ เอวมาห มยฺหํปิ
อาวุโส สญฺโญชนา ปหีนาติ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ อโหสิ ฯ
ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ อาปตฺตึ ตฺวํ ภิกฺขุ อาปนฺโน
ปาราชิกนฺติ ฯ

[๒๘๘] เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ รโหคโต
อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อุลฺลปติ ฯ ปรจิตฺตวิทู ภิกฺขุ ตํ ภิกฺขุํ อปสาเทสิ
มา อาวุโส เอวรูปํ อภณิ นตฺเถโส ตุยฺหนฺติ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ
อโหสิ ฯ ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส
อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสาติ ฯ เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ
รโหคโต อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อุลฺลปติ ฯ เทวตา ตํ ภิกฺขุํ อปสาเทสิ
มา ภนฺเต เอวรูปํ อภณิ นตฺเถโส ตุยฺหนฺติ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ
อโหสิ ฯ ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ
ปาราชิกสฺส อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสาติ ฯ

[๒๘๙] เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ อญฺญตรํ
อุปาสกํ เอตทโวจ โย อาวุโส ตุยฺหํ วิหาเร วสติ โส ภิกฺขุ
#๑ สพฺพตฺถ เสยฺยํ กปฺเปตพฺพนฺติ ทิสฺสติ ฯ
อรหาติ ฯ โส จ ภิกฺขุ ๑ ตสฺส วิหาเร วสติ ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ
อโหสิ ฯ ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ กึจิตฺโต ตฺวํ ภิกฺขูติ ฯ
อุลฺลปนาธิปฺปาโย อหํ ภควาติ ฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส
อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺสาติ ฯ เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร
ภิกฺขุ อญฺญตรํ อุปาสกํ เอตทโวจ ยํ ตฺวํ อาวุโส ภิกฺขุํ
อุปฏฺฐาสิ ๒ จีวรปิณฺฑปาตเสนาสนคิลานปจฺจยเภสชฺชปริกฺขาเรน โส
ภิกฺขุ อรหาติ ฯ โส จ ตํ ภิกฺขุํ อุปฏฺฐาติ ๓ จีวรปิณฺฑปาต-
เสนาสนคิลานปจฺจยเภสชฺชปริกฺขาเรน ฯ ตสฺส กุกฺกุจฺจํ อโหสิ ฯ
ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ กึจิตฺโต ตฺวํ ภิกฺขูติ ฯ อุลฺลปนา-
ธิปฺปาโย อหํ ภควาติ ฯ อนาปตฺติ ภิกฺขุ ปาราชิกสฺส อาปตฺติ
ถุลฺลจฺจยสฺสาติ ฯ