พุทธธรรมสงฆ์


พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๖๙๙] ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่
ดับไปหรือ?
ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังจุติอยู่ แต่มนายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีฆานะ
ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่ และมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใด ย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
นั้น.
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะ
ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่ ซึ่ง
ไม่มีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป และฆานายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๐] ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่ดับ
ไปหรือ?
ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังจุติอยู่ทั้งหมด แต่ธัมมายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีฆานะ ที่
กำลังเกิดขึ้นอยู่ และธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใด ย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์
นั้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะ
ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้นซึ่งไม่มีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้น
อยู่ ย่อมไม่ดับไป และฆานายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๑] รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่ดับไป
หรือ?
รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังจุติอยู่ แต่มนายตนะของ
สัตว์เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลัง
เกิดขึ้นอยู่ ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่ และมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า มนายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่เกิด
ขึ้น?
มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่เกิดขึ้นก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังจุติอยู่
ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป และรูปายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๒] รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้น ย่อมไม่ดับ
ไปหรือ?
รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังจุติอยู่ทั้งหมด แต่ธัมมายตนะของสัตว์
เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังเกิด
ขึ้นอยู่ และธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น?
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีรูป ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะ
ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีรูป ที่กำลังเกิดขึ้น
อยู่ ย่อมไม่ดับไป และรูปายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๓] มนายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ธัมมายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่ดับ
ไปหรือ?
มนายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งกำลังจุติอยู่ทั้งหมด ธัมมายตนะของสัตว์
เหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่
เกิดขึ้น และธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป.
หรือว่า ธัมมายตนะของสัตว์ใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของสัตว์นั้นย่อมไม่
เกิดขึ้น.
ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งมีจิต ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะ
ของสัตว์เหล่านั้นย่อมไม่เกิดขึ้นก็หาไม่ ธัมมายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งไม่มีจิต ที่กำลังเกิดขึ้น
อยู่ ย่อมไม่ดับไป และมนายตนะก็ย่อมไม่เกิดขึ้น.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๔] จักขายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นในภูมิใด ฯลฯ.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๕] จักขายตนะย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด ฯลฯ.
คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส (แห่งสัตว์ใด) ก็ดี คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ยตฺท
(ในภูมิใด แห่งสัตว์ใด) ก็ดี เช่นเดียวกัน.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๖] จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ใด โสตายตนะของสัตว์นั้นเคยดับไป
แล้วหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์
นั้น?
ถูกแล้ว.
(อดีตปุจฉา ในอุปาทวาร ก็ดี ในนิโรธวาร ก็ดี ในอุปาทนิโรธวาร ก็ดี ถึงอนุโลม
ถึงปัจจนียะ ก็ดี เป็นเช่นเดียวกัน)

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๗] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด โสตายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
ถูกแล้ว.
หรือว่า โสตายตนะของสัตว์ใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น?
โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ และ
ของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปภูมิ แล้วจักปรินิพพาน ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่จักดับไป แต่
จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ โสตายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป
และจักขายตนะก็จักเกิดขึ้น.

พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๕ ยมกปกรณ์ ภาค ๑ (เล่ม 38)

[๗๐๘] จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ฆานายตนะของสัตว์นั้นจักดับไปหรือ?
จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพานที่กำลังจุติอยู่ จัก
เกิดขึ้น แต่ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของสัตว์เหล่านั้นนอกนี้
จักเกิดขึ้น และฆานายตนะก็จักดับไป.
หรือว่า ฆานายตนะของสัตว์ใดจักดับไป จักขายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น
ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ และ
ของสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเข้าถึงอรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน จักดับไป แต่จักขายตนะจักเกิด
ขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ฆานายตนะของสัตว์เหล่านั้น นอกนี้ จักดับไป และจักขายตนะ
ก็จักเกิดขึ้น.