[๔๖๒] ๑ ภิกฺขุนี สีลสมฺปนฺนา อินฺทฺริเยสุ สุสํวุตา
อธิคจฺเฉ ปทํ สนฺตํ อเสจนกโมชฺชวํ ๑ ฯ
ตาวตึสา จ ยามา จ ตุสิตา จาปิ เทวตา
นิมฺมานรติโน เทวา เย เทวา วสวตฺติโน
ตตฺถ จิตฺตํ ปณิเธหิ ยตฺถ เต วุสิตํ ปุเร ฯ
ตาวตึสา จ ยามา จ ตุสิตา จาปิ เทวตา
นิมฺมานรติโน เทวา เย เทวา วสวตฺติโน
กาลํ กาลํ ภวา ภวํ สกฺกายสฺมึ ปุรกฺขตา
อวีติวตฺตา สกฺกายํ ชาติมรณสาริโน ฯ
สพฺโพ อาทีปิโต โลโก สพฺโพ โลโก ปริทีปิโต ๒
สพฺโพ ปชฺชลิโต โลโก สพฺโพ โลโก ปกมฺปิโต ฯ
อกมฺปิตํ อตุลิยํ อปุถุชฺชนเสวิตํ
พุทฺโธ ธมฺมํ เม เทเสสิ ตตฺถ เม นิรโต มโน ฯ
ตสฺสาหํ วจนํ สุตฺวา วิหรึ สาสเน รตา
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ
สพฺพตฺถ วิหตา นนฺทิ ตโมกฺขนฺโธ ปทาลิโต
เอวํ ชานาหิ ปาปิม นิหโต ตฺวมสิ อนฺตก ฯ
สีสูปจาลา ฯ
อฏฺฐกนิปาโต สมตฺโต ฯ
__________________
#๑ โป. ม. ยุ. โมชวํ ฯ ๒ ม. ปทีปิโต ฯ

[๔๖๓] ๑ มา สุ เต วฑฺฒ โลกมฺหิ วนโถ อหุ กุทาจนํ
มา ปุตฺตก ปุนปฺปุนํ อหุ ทุกฺขสฺส ภาคิมา ฯ
สุขํ หิ วฑฺฒ มุนโย อเนชา ฉินฺนสํสยา
สีติภูตา ทมปฺปตฺตา วิหรนฺติ อนาสวา ฯ
เตหานุจิณฺณํ อิสีภิ มคฺคํ ทสฺสนปตฺติยา
ทุกฺขสฺสนฺตกิริยาย ตฺวํ วฑฺฒ อนุพฺรูหย ฯ
วิสารทาว ภณสิ เอตมตฺถํ ชเนตฺติ เม
มญฺญามิ นูน มามิเก วนโถ เต น วิชฺชติ ฯ
เย เกจิ วฑฺฒ สงฺขารา หีนอุกฺกฏฺฐมชฺฌิมา
อณุปิ อณุมตฺโตปิ วนโถ เม น วิชฺชติ ฯ
สพฺเพ เม อาสวา ขีณา อปฺปมตฺตสฺส ฌายโต
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ
อุฬารํ วต เม มาตา ปโตทํ สมวสฺสริ
ปรมตฺถสญฺหิตา คาถา ยถาปิ อนุกมฺปิกา ฯ
ตสฺสาหํ วจนํ สุตฺวา อนุสิฏฺฐึ ชเนตฺติยา
ธมฺมสํเวคมาปาทึ โยคกฺเขมสฺส ปตฺติยา ฯ
โสหํ ปธานปหิตตฺโต รตฺตินฺทิวมตนฺทิโต
มาตรา โจทิโต สนฺโต อผุสึ สนฺติมุตฺตมํ ฯ
วฑฺฒมาตา ฯ
นวกนิปาโต สมตฺโต ฯ
_________________
เถรีคาถาย เอกาทสกนิปาโต

[๔๖๔] ๑ กลฺยาณมิตฺตตา มุนินา โลกํ อาทิสฺส วณฺณิตา
กลฺยาณมิตฺเต ภชมาโน อปิ พาโล ปณฺฑิโต อสฺส ฯ
ภชิตพฺพา สปฺปุริสา ปญฺญา ตถาปิ ๑ วฑฺฒติ
ภชนฺตานํ ภชมาโน โย ๒ โกจิ ขตฺติยาทิโก
สปฺปุริเส สพฺเพหิปิ ทุกฺเขหิ เจว โมจเย
ทุกฺขญฺเจว วิชาเนยฺย ทุกฺขสฺส จ สมุทยํ
นิโรธฏฺฐงฺคิกมคฺคํ จตฺตาริ อริยสจฺจานิ จ ๓ ฯ
ทุกฺโข อิตฺถิภาโว อกฺขาโต ปุริสทมฺมสารถินา ฯ
สปตฺติกมฺปิ หิ ทุกฺขํ อปฺเปกจฺจา สกึ วิชาตาโย
คลเก ๔ อปกนฺตนฺติ ๕ สุขุมาลินิโย วิสานิ ขาทนฺติ
ชนมารกมชฺฌคตา อุโภปิ พฺยสนานิ อนุโภนฺติ
อุปวิชญฺญา คจฺฉนฺตี อทฺทสาหํ ปตึ มตํ
ปนฺเถ วิชายิตฺวาน อปฺปตฺตาหํ สกํ เคหํ ฯ
เทฺว ปุตฺตา กาลกตา ปติ จ ปนฺเถ มโต กปณิกาย
มาตา ปิตา จ ภาตา จ ฑยฺหนฺติ เอกจิตกายํ ฯ
ขีณกุลมฺหิ ๖ กปเณ อนุภูตํ เต ทุกฺขํ อปริมาณํ
อสฺสุ จ เต ปวตฺตํ หิ ๗ พหูนิ ชาติสหสฺสานิ ฯ
ปสฺสึ ตํ สุสานมชฺเฌ ๘ อโถปิ ขาทิตานิ ปุตฺตมํสานิ
#๑ ยุ. ตถา ปวฑฺฒติ ฯ ๒ ม. อยํ คาถาย ปาโท น ทิสฺสติ ฯ ๓ ม. ยุ. จสทฺโท
#นตฺถิ ฯ ๔ ยุ. คเล ฯ ๕ ม. อปิ กนฺตนฺติ ฯ ๖ ขีณกุลีเน ฯ ๗ ม. ยุ. หิสทฺโท
#นตฺถิ ฯ ๘ ม. วสิตา สุสานมชฺเฌ ฯ
หตกุลิกา สพฺพครหิตา มตปติกา อมตํ อธิคจฺฉึ ฯ
ภาวิโต เม อยํ มคฺโค อริโยฏฺฐงฺคิโก อมตคามี
นิพฺพานํปิ สจฺฉิกตํ ธมฺมาทาสํ อเวกฺขิหํ ๑ ฯ
อหมฺหิ กนฺตสลฺลา โอหิตภารา กตํ ๒ เม กรณียํ
กีสาโคตมี เถรี สุวิมุตฺตจิตฺตา อิมํ ภ6ณีติ ฯ
กีสาโคตมี ฯ
เอกาทสกนิปาโต สมตฺโต ฯ
_______________________
เถรีคาถาย ทฺวาทสกนิปาโต

[๔๖๕] ๑ อุโภ มาตา จ ธีตา จ มยํ อาสุํ สปตฺติโย
ตสฺสา เม อหุ สํเวโค อพฺภูโต ๓ โลมหํสโน ฯ
ธิรตฺถุ กามา อสุจี ทุคฺคนฺธา พหุกณฺฏกา
ยตฺถ มาตา จ ธีตา จ สภริยา มยํ อหุํ ฯ
กาเมสฺวาทีนวํ ทิสฺวา เนกฺขมฺมํ ทฏฺฐุ เขมโต
สา ปพฺพชึ ราชคเห อคารสฺมา อนคาริยํ ฯ
ปุพฺเพนิวาสํ ชานามิ ทิพฺพจกฺขุํ วิโสธิตํ
เจโตปริยญาณญฺจ ๔ โสตธาตุ วิโสธิตา ฯ
อิทฺธิปิ เม สจฺฉิกตา ปตฺโต เม อาสวกฺขโย
ฉ เม ๕ อภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ
#๑ ยุ. อเปกฺขิหํ ฯ ๒ ม. กตํ หิ ฯ ๓ ม. ยุ. อพฺภุโต ฯ ๔ ม. เจโต ปริจฺจญาณญฺจ ฯ
#๕ ม. ฉฬภิญฺญา ฯ
อิทฺธิยา อภินิมฺมิตฺวา จตุรสฺสํ รถํ อหํ
พุทฺธสฺส ปาเท วนฺทิตฺวา โลกนาถสฺส สิรีมโต ๑ ฯ
สุปุปฺผิตคฺคํ อุปคมฺม ปาทปํ
เอกา ตุวํ ติฏฺฐสิ รุกฺขมูเล
น จาปิ เต ทุติโย อตฺถิ โกจิ
น ตฺวํ พาเล ภายสิ ธุตฺตกานํ ฯ
สตํ สหสฺสานํปิ ๒ ธุตฺตกานํ
สมาคตา เอทิสกา ภเวยฺยุํ ฯ
โลมํ น อิญฺเช นปิ สมฺปเวเธ
กึ เม ตุวํ มาร กริสฺสเสโก ฯ
เอสา อนฺตรธายามิ กุจฺฉึ วา ปวิสามิ เต
ภมุกนฺตเรปิ ติฏฺฐามิ ติฏฺฐนฺตึ มํ น ทกฺขสิ ฯ
จิตฺตมฺหิ วสีภูตาหํ อิทฺธิปาทา สุภาวิตา
ฉ เมภิญฺญา ๓ สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ
สตฺติสูลูปมา กามา ขนฺธาสํ อธิกุฏฺฏนา
ยํ ตฺวํ กามรตึ พฺรูสิ อรติ ทานิ สา มม ฯ
สพฺพตฺถ วิหตา นนฺทิ ตโมกฺขนฺโธ ปทาลิโต
เอวํ ชานาหิ ปาปิม นิหโต ตฺวมสิ อนฺตกาติ ฯ
อุปฺปลวณฺณา ฯ
ทฺวาทสกนิปาโต สมตฺโต ฯ
______________________
#๑ ม. ตาทิโน ฯ ๒ ม. สหสฺสานิ ฯ ๓ ม. ฉฬภิญฺญา ฯ
เถรีคาถาย โสฬสกนิปาโต

[๔๖๖] ๑ อุทกหารี ๑ อหํ สีเต สทา อุทกโมตรึ
อยฺยานํ ทณฺฑภยภีตา วาจาโทสภยฏฺฏิตา ฯ
กสฺส พฺราหฺมณ ตฺวํ ภีโต สทา อุทกโมตริ
เวธมาเนหิ คตฺเตหิ สีตํ เวทยเส ภุสํ ฯ
ชานนฺตี จ ตุวํ โภติ ปุณฺณิเก ปริปุจฺฉสิ
กโรนฺตํ กุสลํ กมฺมํ รุนฺธนฺตํ กมฺมปาปกํ ฯ
โย จ วุฑฺโฒ [๒] ทหโร วา ปาปกมฺมํ ปกุพฺพติ
อุทกาภิเสจนา ๓ โสปิ ปาปกมฺมา ปมุจฺจติ ฯ
โก นุ เต อิทมกฺขาสิ อชานนฺตสฺส อชานโก
อุทกาภิเสจนา ๓ นาม ปาปกมฺมา ปมุจฺจติ
สคฺคํ นูน คมิสฺสนฺติ สพฺเพ มณฺฑูกกจฺฉปา
นาคา จ สสสุมารา จ เย จญฺเญ อุทเก จรา ฯ
โอรพฺภิกา สูกริกา มจฺฉิกา มิคพนฺธกา
โจรา จ วชฺฌฆาตา จ เย จญฺเญ ปาปกมฺมิโน
อุทกาภิเสจนา ๓ เตปิ ปาปกมฺมา ปมุจฺจเร ฯ
สเจ อิมา นทิโย เต ปาปํ ปุพฺเพ กตํ วเหยฺยุํ ๔
#๑ ม. อุทหารี ฯ [๒] โป. ยุ. วา ฯ ๓ ม. ทกาภิเสจนา ฯ ๔ ม. พหุํ ฯ
ปุญฺญํปิมา วเหยฺยุํ เต ๑ เตน ตฺวํ ปริพาหิโร อสฺส ๒ ฯ
ยสฺส พฺราหฺมณ ตฺวํ ภีโต สทา อุทกโมตริ
ตเมว พฺรเหฺม มากาสิ มา เต สีตํ ฉวึ หเน ฯ
กุมคฺคปฏิปนฺนํ มํ อริยมคฺคํ สมานยิ
อุทกาภิเสจนํ ๓ โภติ อิมํ สาฏกํ ททามิ เต ฯ
ตุเยฺหว สาฏโก โหตุ นาหมิจฺฉามิ สาฏกํ ฯ
สเจ ภายสิ ทุกฺขสฺส สเจ เต ทุกฺขมปฺปิยํ
มากาสิ ปาปกํ กมฺมํ อาวิ วา ยทิ วา รโห ฯ
สเจ จ ปาปกํ กมฺมํ กริสฺสสิ กโรสิ วา
น เต ทุกฺขา ปมุตฺยตฺถิ อุเปจฺจาปิ ปลายโต ฯ
สเจ ภายสิ ทุกฺขสฺส สเจ เต ทุกฺขมปฺปิยํ
อุเปหิ พุทฺธํ สรณํ ธมฺมํ สงฺฆญฺจ ตาทินํ
สมาทิยาหิ สีลานิ ตนฺเต โมกฺขาย ๔ เหสฺสติ ฯ
พฺรหฺมพนฺธุ ปุเร อาสึ อชฺชมฺหิ สจฺจ พฺราหฺมโณ
เตวิชฺโช เวทสมฺปนฺโน โสตฺถิโย จมฺหิ นฺหาตโก ฯ
ปุณฺณิกา ๕ ฯ
โสฬสกนิปาโต สมตฺโต ฯ
_______________________
#๑ ยุ. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ ๒ ม. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ ๓ ม. ทกาภิเสจนา ฯ
#๔ ม. ยุ. อตฺถาย เหหิติ ฯ ๕ ม. ปุณฺณา ฯ
เถรีคาถาย วีสตินิปาโต

[๔๖๗] ๑ กาฬกา ภมรวณฺณสทิสา
เวลฺลิตคฺคา มม มุทฺธชา อหุํ
เต ชราย สาณวากสทิสา
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
วาสิโตว สุรภิกรณฺฑโก
ปุปฺผปูรํ มม อุตฺตมงฺคภูโต ๑
ตํ ชรายถ สโลมคนฺธิกํ
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
กานนํว สหิตํ สุโรปิตํ
โกจฺฉสูจิวิจิตฺตคฺคโสภิตํ
ตํ ชราย วิรฬํ ตหึ ตหึ
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
สณฺหคนฺธกสุวณฺณมณฺฑิตํ ๒
โสภเต สุ เวณีหิ อลงฺกตํ
ตํ ชราย ขลิตํ สิรํ กตํ
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
จิตฺตการสุกตาว เลขิตา
โสภเต ๓ สุ ภมุกา ปุเร มม
#๑ ม. อุตฺตมงฺคโช ฯ ๒ ม. กณฺหขนฺธก … ฯ ๓ ม. โสภเร ฯ
ตา ชราย วลีหิ ปลมฺพิตา
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
ภสฺสรา สุรุจิรา ยถา มณิ
เนตฺตาเหสุํ อภินีลมายตา
เต ชรายภิหตา น โสภเต ๑
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
สณฺหตุงฺคสทิสี จ นาสิกา
โสภเต สุ อภิโยพฺพนํ ปติ
สา ชราย อุปกูลิตา วิย
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
กงฺกณํว สุกตํ สุนิฏฺฐิตํ
โสภเต ๑ สุ มม กณฺณปาฬิโย ปุเร ๒
ตา ชราย วลีหิ ปลมฺพิตา
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
ปตฺตลิมกุลวณฺณสทิสา
โสภเต สุ ทนฺตา ปุเร มม
เต ชราย ขณฺฑา ยวปีตกา
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
กานนสฺมึ วนสณฺฑจาริณี
#๑ ม. โสภเร ฯ ๒ ม. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ
โกกิลาว มธุรํ นิกูชิตํ ๑
ตํ ชราย ขลิตํ ตหึ ตหึ
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
สณฺฐกมฺมุทีว ๒ สุปฺปมชฺชิตา
โสภเต สุ คีวา ปุเร มม
สา ชราย ภคฺคา วินามิตา ๓
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
วฏฺฏปลิฆสทิโสปมา อุโภ
โสภเต สุ พาหา ปุเร มม
ตา ชราย ยถา ปาฏลิปฺปลิตา ๔
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
สณฺหมุทฺทิกาสุวณฺณมณฺฑิตา
โสภเต สุ หตฺถา ปุเร มม
เต ชราย ยถา มูลมูลิกา
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
ปีนวฏฺฏสหิตุคฺคตา อุโภปิ ๕
โสภเต สุ ถนกา ปุเร มม
เถรีติ ว ๖ ลมฺพนฺเตโนทกา
#๑ ม. นิกูชิหํ ฯ ๒ ม. สณฺหกมฺพุริว ฯ ๓ ยุ. วินาสิตา ฯ ๔ ม. ปาฏลิพฺพลิตา ฯ
#๕ ม. ยุ. ปิสทฺโท นตฺถิ ฯ ๖ ม. เถวิกีว ลมฺพนฺติ โนทกา ฯ
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
กญฺจนสฺส ผลกํว สุมฏฺฐํ ๑
โสภเต สุ กาโย ปุเร มม
โส วลีหิ สุขุมาหิ โอตโต
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
นาคโภคสทิโสปมา อุโภ
โสภเต สุ อูรู ปุเร มม
ตา ๒ ชราย ยถา เวฬุนาฬิโย
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
สณฺหนูปุรสุวณฺณมณฺฑิตา
โสภเต สุ ชงฺฆา ปุเร มม
ตา ชราย ติลทณฺฑการิว
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
ตูลปุณฺณสทิโสปมา อุโภ
โสภเต สุ ปาทา ปุเร มม
เต ชราย ผุฏิกา วลีมตา
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญถา ฯ
เอทิโส อหุ อยํ สมุสฺสโย
ชชฺชโร พหุทุกฺขานมาลโย
โสปเลปปติโต ชราฆโร
#๑ ม. สมฺมฏฺฐํ ฯ ๒ โป. ม. ยุ. เต ฯ
สจฺจวาทิวจนํ อนญฺญาถ ฯ
อมฺพปาลี ฯ

[๔๖๘] ๒ สมณาติ โภติ มํ ๑ วิปสฺสิ สมณาติ ปฏิพุชฺฌสิ
สมณานเมว กิตฺเตสิ สมณี นูน ภวิสฺสสิ ฯ
วิปุลํ อนฺนญฺจ ปานญฺจ สมณานํ ปเวจฺฉสิ
โรหิณิ ทานิ ปุจฺฉามิ เกน เต สมณา ปิยา ฯ
อกมฺมกามา อลสา ปรทตฺตูปชีวิโน ๒
อาสํสุกา สาธุกามา เกน เต สมณา ปิยา ฯ
จิรสฺสํ วต มํ ตาต สมณานํ ปริปุจฺฉสิ
เตสนฺเต กิตฺตยิสฺสามิ ปญฺญาสีลปรกฺกมํ ฯ
กมฺมกามา อนลสา กมฺมเสฏฺฐสฺส การกา
ราคโทสํ ปชหนฺติ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
ตีณิ ปาปสฺส มูลานิ ธุนนฺติ สุจิการิโน
สพฺพปาปํ ปหีเนสํ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
กายกมฺมํ สุจิ เนสํ วจีกมฺมญฺจ ตาทิสํ
มโนกมฺมํ สุจิ เนสํ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
วิมลา สงฺขมุตฺตาว สุทฺธา สนฺตรพาหิรา
ปุณฺณา สุกฺเกหิ ธมฺเมหิ ๓ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
พหุสฺสุตา ธมฺมธรา อริยา ธมฺมชีวิโน
อตฺถํ ธมฺมญฺจ เทเสนฺติ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
#๑ ม. โภติ สุปิ ฯ ๒ โป. ยุ. ปรทตฺโต … ฯ ๓ ม. ยุ. สุกฺกาน ธมฺมานํ ฯ
พหุสฺสุตา ธมฺมธรา อริยา ธมฺมชีวิโน
เอกคฺคจิตฺตา สติมนฺโต เตน เม สมณา ปิยา ฯ
ทูรงฺคมา สติมนฺโต มนฺตภาณี อนุทฺธตา่
ทุกฺขสฺสนฺตํ ปชานนฺติ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
ยมฺหา คามา ปกฺกมนฺติ น วิโลเกนฺติ กิญฺจนํ
อนเปกฺขาว คจฺฉนฺติ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
น เต สํ โกฏฺเฐ โอเสนฺติ ๑ น กุมฺภึ น กโฬปิยํ
ปรินิฏฺฐิตเมสานา เตน เม สมณา ปิยา ฯ
น เต หิรญฺญํ คณฺหนฺติ น สุวณฺณํ น รูปิยํ
ปจฺจุปฺปนฺเนน ยาเปนฺติ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
นานากุลา ปพฺพชิตา นานาชนปเทหิ จ
อญฺญมญฺญํ ปิยายนฺติ เตน เม สมณา ปิยา ฯ
อตฺถาย วต โน โภติ กุเล ชาตาสิ โรหิณิ ๒-
สทฺธา พุทฺเธ จ ธมฺเม จ สงฺเฆ จ ติพฺพคารวา ฯ
ตุวํ เหตํ ปชานาสิ ปุญฺญกฺเขตฺตํ อนุตฺตรํ
อมฺหํปิ เอเต สมณา ปฏิคฺคณฺหนฺติ ทกฺขิณํ
ปติฏฺฐิโต เหตฺถ ยญฺโญ วิปุโล โน ภวิสฺสติ ฯ
สเจ ภายสิ ทุกฺขสฺส สเจ เต ทุกฺขมปฺปิยํ
อุเปหิ พุทฺธํ ๓ สรณํ ธมฺมํ สงฺฆญฺจ ตาทินํ
สมาทิยาหิ สีลานิ ตนฺเต อตฺถาย เหหิติ ฯ
#๑ โป. ม. โอเปนฺติ ฯ ๒ ม. โรหิณี ฯ ๓ ม. อุเปหิ สรณํ พทฺธํ ฯ
อุเปมิ พุทฺธํ ๑ สรณํ ธมฺมํ สงฺฆญฺจ ตาทินํ
สมาทิยามิ สีลานิ ตํ เม อตฺถาย เหหิติ ฯ
พฺรหฺมพนฺธุ ปุเร อาสึ โส อิทานิมฺหิ พฺราหฺมโณ
เตวิชฺโช โสตฺถิโย จมฺหิ เวทคู จมฺหิ นฺหาตโก ฯ
โรหิณี ฯ

[๔๖๙] ๓ ลฏฺฐิหตฺโถ ปุเร อาสึ โส ทานิ มิคลุทฺทโก
อาสาย ปลิปา โฆรา นาสกฺขึ ปารเมตเส ๒ ฯ
สุมตฺตํ มํ มญฺญมานา จาปา ปุตฺตมโตสยิ
จาปาย พนฺธนํ เฉตฺวา ปพฺพชิสฺสํ ปุเร ๓ อหํ ฯ
มา เม กุชฺฌ มหาวีร มา เม กุชฺฌ มหามุนิ
น หิ โกธปเรตสฺส สุทฺธิ อตฺถิ กุโต ตโป ฯ
ปกฺกมิสฺสญฺจ นาลาโต โกธ นาลาย วจฺฉติ
พนฺธนฺตี อิตฺถิรูเปน สมเณ ธมฺมชีวิโน ฯ
เอหิ กาฬ นิวตฺตสฺสุ ภุญฺช กาเม ยถา ปุเร
อหํ จ เต วสีกตา เย จ เม สนฺติ ญาตกา ฯ
เอตฺโต เจว จตุพฺภาคํ ยถา ภาสสิ ตํ จาเป ๔
ตยิ รตฺตสฺส โปสสฺส อุฬารํ วต ตํ สิยา ฯ
กาฬงฺคินึว ตกฺการึ ปุปฺผิตํ คิริมุทฺธนิ
ผุลฺลํ ทาลิมลฏฺฐึว อนฺโตทีเปว ปาฏลึ
หริจนฺทนลิตฺตงฺคึ กาสิกุตฺตมธารินึ
#๑ ม. อุเปมิ สรณํ พุทฺธํ ฯ ๒ ม. ปารเมตเว ฯ ๓ ม. ยุ. ปุโน มหํ ฯ ๔ ม. เอตฺโต
#จาเป จตุพฺภาคํ ยถา ภาสสิ ตฺวํ จ เม ฯ
ตํ มํ รูปวตึ สนฺตึ กสฺส โอหาย คจฺฉสิ ฯ
สากุณิโกว สกุณํ ๑ ยถา พนฺธิตุมิจฺฉติ
อาหริเมน รูเปน น มํ ตฺวํ พาธยิสฺสสิ ฯ
อิมญฺจ เม ปุตฺตผลํ กาฬ อุปฺปาทิตํ ตยา
ตํ มํ ปุตฺตวตึ สนฺตึ กสฺส โอหาย คจฺฉสิ ฯ
ชหนฺติ ปุตฺเต สปฺปญฺญา ตโต ญาตี ตโต ธนํ
ปพฺพชนฺติ มหาวีรา นาโค เฉตฺวาว พนฺธนํ ฯ
อิทานิ เต อิมํ ปุตฺตํ ทณฺเฑน ฉุริกาย วา
ภูมิยํ ว นิสุมฺเภยฺยํ ๒ ปุตฺตโสกา น คจฺฉสิ ฯ
สเจ ปุตฺตํปิ สิคาลานํ กุกฺกุรานํ ปทาหิสิ
น มํ ปุตฺตกเต ชมฺมิ ปุนราวตฺตยิสฺสสิ ฯ
หนฺท โข ทานิ ภทนฺเต กุหึ กาฬ คมิสฺสสิ
กตมํ คามํ นิคมํ นครํ ราชธานิโย ฯ
อหุมฺห ปุพฺเพ คณิโน อสมณา สมณมานิโน
คาเมน คามํ วิจริมฺห นคเร ราชธานิโย ฯ
เอโส หิ ภควา พุทฺโธ นทึ เนรญฺชรํ ปติ
สพฺพทุกฺขปฺปหานาย ธมฺมํ เทเสสิ ปาณินํ
ตสฺสาหํ สนฺติเก ๓ คจฺฉํ โส เม สตฺถา ภวิสฺสติ ฯ
วนฺทนํ ทานิ วชฺชาสิ ๔ โลกนาถํ อนุตฺตรํ
#๑ ม. ยุ. สากุนฺติโกว สกุณึ ฯ ๒ ม. ภูมิยํ วา นิสุมฺภิสฺสํ ฯ ๓ ม. สนฺติกํ ฯ
#๔ ยุ. วนฺทนํ ทานิ เม วชฺชาสิ ฯ
ปทกฺขิณญฺจ กตฺวาน อาทิเสยฺยาสิ ทกฺขิณํ ฯ
เอตํ โข ลพฺภมเมฺหหิ ยถา ภาสสิ ตํ จาเป ๑
วนฺทนํ ทานิ เต วชฺชํ โลกนาถํ อนุตฺตรํ
ปทกฺขิณญฺจ กตฺวาน อาทิสิสฺสามิ ทกฺขิณํ ฯ
ตโต จ กาโฬ ปกฺกามิ นทึ เนรญฺชรํ ปติ
โส อทฺทสาสิ สมฺพุทฺธํ เทเสนฺตํ อมตํปทํ
ทุกฺขํ ทุกฺขสมุปฺปาทํ ทุกฺขสฺส จ อติกฺกมํ
อริยฏฺฐงฺคิกํ มคฺคํ ทุกฺขูปสมคามินํ ฯ
ตสฺส ปาทานิ วนฺทิตฺวา กตฺวาน นํ ปทกฺขิณํ
จาปาย อาทิสิตฺวาน ปพฺพชิ อนคาริยํ ฯ
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ
จาปา ฯ

[๔๗๐] ๔ เปตานิ โภติ ปุตฺตานิ ขาทมานา ตุวํ ปุเร
ตุวํ ทิวา จ รตฺโต จ อตีว ปริตปฺปสิ ฯ
สาชฺช สพฺพานิ ขาทิตฺวา สตฺต ปุตฺตานิ พฺราหฺมณิ
วาสิฏฺฐิ ๒ เกน วณฺเณน น พาฬฺหํ ปริตปฺปสิ
พหูนิ เม ๓ ปุตฺตสตานิ ญาติสงฺฆสตานิ จ
ขาทิตานิ อตีตํเส มม ตุยฺหญฺจ พฺราหฺมณ ฯ
สาหํ นิสฺสรณํ ญตฺวา ชาติยา มรณสฺส จ
#๑ ม. ภาสสิ ตฺวญฺจ เม ฯ ๒ ยุ. วาเสฏฺฐิ ฯ ๓ ม. เมสทฺโท นตฺถิ ฯ
น โสจามิ น โรทามิ น จาหํ ปริตปฺปามิ ๑ ฯ
อพฺภูตํ วต วาสิฏฺฐิ ๒ วาจํ ภาสสิ เอทิสึ
กสฺส ตฺวํ ธมฺมมญฺญาย คิรํ ภาสสิ เอทิสึ ฯ
เอส พฺราหฺมณ สมฺพุทฺโธ นครํ มิถิลํ ปติ
สพฺพทุกฺขปฺปหานาย ธมฺมํ เทเสสิ ปาณินํ ฯ
ตสฺสาหํ พฺราหฺมณ อรหโต ธมฺมํ สุตฺวา นิรูปธึ
ตตฺถ วิญฺญาตสทฺธมฺมา ปุตฺตโสกํ พฺยปานุทึ ฯ
โส อหํปิ คมิสฺสามิ นครํ มิถิลํ ปติ
อปฺเปว มํ โส ภควา สพฺพทุกฺขา ปโมจเย ฯ
อทฺทส พฺราหฺมโณ พุทฺธํ วิปฺปมุตฺตํ นิรูปธึ
ตสฺส ธมฺมมเทเสสิ มุนิ ทุกฺขสฺส ปารคู
ทุกฺขํ ทุกฺขสมุปฺปาทํ ทุกฺขสฺส จ อติกฺกมํ
อริยฏฺฐงฺคิกํ มคฺคํ ทุกฺขูปสมคามินํ ฯ
ตตฺถ วิญฺญาตสทฺธมฺโม ปพฺพชฺชํ สมโรจยิ
สุชาโต ตีหิ รตฺตีหิ ติสฺโส วิชฺชา อผสฺสยิ ฯ
เอหิ สารถิ คจฺฉาหิ รถํ นียาทยาหิมํ
อาโรคฺยํ พฺราหฺมณึ วชฺช ปพฺพชิโต ๓ ทานิ พฺราหฺมโณ
สุชาโต ตีหิ รตฺตีหิ ติสฺโส วิชฺชา อผสฺสยิ ฯ
(ตโต จ รถมาทาย สหสฺสญฺจาปิ สารถิ
#๑ โป. ม. น จาปิ ปริตปฺปยึ ฯ ๒ ยุ. วาเสฏฺฐิ ฯ ๓ ม. ปพฺพชิ ทานิ พฺราหฺมโณ ฯ
อาโรคฺยํ พฺราหฺมณึ อโวจ ปพฺพชิโต ทานิ พฺราหฺมโณ
สุชาโต ตีหิ รตฺตีหิ ติสฺโส วิชฺชา อผสฺสยิ ฯ) ๑
เอตญฺจาหํ อสฺสรถํ สหสฺสญฺจาปิ สารถิซ
เตวิชฺชํ พฺราหฺมณํ สุตฺวา ปุณฺณปตฺตํ ททามิ เต ฯ
ตุเมฺหว โหตุ อสฺสรโถ สหสฺสญฺจาปิ พฺราหฺมณิ
อหํปิ ปพฺพชิสฺสามิ วรปญฺญสฺส สนฺติเก ฯ
หตฺถิควสฺสํ มณิกุณฺฑลญฺจ
ผีตญฺจิมํ เคหวิคตํ ปหาย
ปิตา ปพฺพชิโต ตุยฺหํ ภุญฺช โภคานิ สุนฺทริ
ตุวํ ทายาทิกา กุเล ฯ
หตฺถิควสฺสํ มณิกุณฺฑลญฺจ
รมฺมญฺจิมํ เคหวิคตํ ปหาย
ปิตา ปพฺพชิโต มยฺหํ ปุตฺตโสเกน อทฺธิโต ๒
อหํปิ ปพฺพชิสฺสามิ ภาตุโสเกน อทฺธิตา ๓
โส เต อิชฺฌตุ สงฺกปฺโป ยํ ตฺวํ ปตฺเถสิ สุนฺทริ
อุตฺติฏฺฐปิณฺโฑ อุญฺโฉ จ ปํสุกูลญฺจ จีวรํ
เอตานิ อภิสมฺโภนฺตี ปรโลเก อนาสวา ฯ
สิกฺขมานาย เม อยฺเย ทิพฺพจกฺขุํ วิโสธิตํ
ปุพฺเพนิวาสํ ชานามิ ยตฺถ เม วุสิตํ ปุเร ฯ
#๑ ยุ. อิเม ปาฐา น ทิสฺสนฺติ ฯ ๒ ยุ. อทฺทิโต ฯ ๓ ยุ. อทฺทิตา ฯ
ตุวํ นิสฺสาย กลฺยาณิ ๑ เถรี สงฺฆสฺส โสภเณ
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ
อนุชานาหิ เม อยฺเย อิจฺเฉ สาวตฺถึ คนฺตเว
สีหนาทํ นทิสฺสามิ พุทฺธเสฏฺฐสฺส สนฺติเก ฯ
ปสฺส สุนฺทริ สตฺถารํ เหมวณฺณํ หริตฺตจํ
อทนฺตานํ ทเมตารํ สมฺพุทฺธมกุโตภยํ ฯ
ปสฺส สุนฺทริมายนฺตึ วิปฺปมุตฺตํ นิรูปธึ
วีตราคํ วิสํยุตฺตํ กตกิจฺจมนาสวํ ฯ
พาราณสีโต นิกฺขมฺม ตว สนฺติกมาคตา
สาวิกา เต มหาวีร ปาเท วนฺทติ สุนฺทรี ฯ
ตุวํ พุทฺโธ ตุวํ สตฺถา ตุยฺหํ ธีตมฺหิ พฺราหฺมณ
โอรสา มุขโต ชาตา กตกิจฺจา อนาสวา ฯ
ตสฺสา เต สฺวาคตํ ภทฺเท ตโต เต อทุราคตํ
เอวํ หิ ทนฺตา อายนฺติ สตฺถุ ปาทานิ วนฺทิกา
วีตราคา วิสํยุตฺตา กตกิจฺจา อนาสวา ฯ
สุนฺทรี ฯ

[๔๗๑] ๕ ทหราหํ สุทฺธวสนา ยํ ปุเร ธมฺมมสฺสุณึ
ตสฺสา เม อปฺปมตฺตาย สจฺจาภิสมโย อหุ ฯ
ตโตหํ สพฺพกาเมสุ ภุสํ อรติมชฺฌคํ
สกฺกายสฺมึ ภยํ ทิสฺวา เนกฺขมฺมสฺเสว ๒ ปิหเย ฯ
#๑ ม. กลฺยาณี ฯ ๒ ยุ. เนกฺขมฺมํเยว ฯ
หิตฺวานาหํ ญาติคณํ ทาสกมฺมกรานิ จ
คามเขตฺตานิ ผีตานิ รมณีเย ปโมทิเต
ปหายาหํ ปพฺพชิตา สาปเตยฺยํ อนปฺปกํ ฯ
เอวํ สทฺธาย นิกฺขมฺม สทฺธมฺเม สุปฺปเวทิเต
น เม ๑ ตํ อสฺส ปฏิรูปํ อากิญฺจญฺญํ หิ ปตฺถเย
ยา ๒ ชาตรูปรชตํ ฐเปตฺวา ๓ ปุนราคเม ฯ
รชตํ ชาตรูปํ วา นตฺเถตสฺสปิ สนฺติยา ๔
น เอตํ สมณสารุปฺปํ น เอตํ อริยธนํ ฯ
โลภนํ มทนํ เจตํ สโมหนํ ๕ รชพนฺธนํ ๖
สาสงฺกํ พหุอายาสํ นตฺถิ เจตฺถ ธุวํ ฐิติ ฯ
เอตฺตาวตา ๗ ปมตฺตา จ สงฺกิลิฏฺฐมนา นรา
อญฺญมญฺเญน พฺยารุทฺธา ปุถุ กุพฺพนฺติ เมธคํ ฯ
วโธ พนฺโธ ปริเกฺลโส ชานิ โสกปริทฺทโว
กาเมสุ อธิปนฺนานํ ทิสฺสเต พฺยสนํ พหุํ ฯ
ตํ มํญาตี อมิตฺตาว กึ มํ ๘ กาเมสุ ยุญฺชถ
ชานาถ มํ ปพฺพชิตํ กาเมสุ ภยทสฺสินึ ฯ
น หิรญฺญสุวณฺเณน ปริกฺขียนฺติ อาสวา
อมิตฺตา วธกา กามา สปตฺตา สลฺลพนฺธนา ฯ
#๑ ม. เนตํ อสฺส ฯ ๒ ม. โย ฯ ๓ ม. ฉฑฺเฑตฺวา ฯ ๔ ม. ยุ. น โพธาย
#น สนฺตเย ฯ ๕ ยุ. โมหนํ ฯ ๖ ยุ. รชวฑฺฒนํ ฯ ๗ ยุ. เอตฺถ รตฺตา ฯ
#๘ ม. กึ โว ฯ
ตํ มํ ญาตี อมิตฺตาว กึ มํ กาเมสุ ยุญฺชถ
ชานาถ มํ ปพฺพชิตํ มุณฺฑํ สงฺฆาฏิปารุตํ ฯ
อุตฺติฏฺฐปิณฺโฑ อุญฺโฉ จ ปํสุกูลญฺจ จีวรํ
เอตํ โข มม สารุปฺปํ อนคารูปนิสฺสโย ฯ
วนฺตา มเหสีหิ ๑ กามา เย ทิพฺพา เย จ มานุสา๓
เขมฏฺฐาเน วิมุตฺตา เต ปตฺตา เต อจลํ สุขํ ฯ
มาหํ กาเมหิ สงฺคจฺฉึ เยสุ ตาณํ น วิชฺชติ
อมิตฺตา วธกา กามา อคฺคิขนฺธูปมา ทุขา ฯ
อปริสุทฺโธ ๒ เอโส สภโย สวิฆาโต สกณฺฏโก
เคโธ สุวิสโม เจโส มหนฺโต โมหนามุโข ฯ
อุปสคฺโค ภีมรูโป จ กามา สปฺปสิรูปมา
เย พาลา อภินนฺทนฺติ อนฺธภูตา ปุถุชฺชนา ฯ
กามสํสคฺคสตฺตา ๓ หิ ชนา พหู โลเก อวินฺทึสุ ๔
ปริยนฺตํ นาภิชานนฺติ ชาติยา มรณสฺส จ ฯ
ทุคฺคติคมนํ มคฺคํ มนุสฺสา กามเหตุกํ
พหุํ เว ปฏิปชฺชนฺติ อตฺตโน โรคมาวหํ ฯ
เอวํ อมิตฺตชนนา ตาปนา สงฺกิเลสิกา
โลกามิสา พนฺธนียา กามา มรณพนฺธนา ฯ
#๑ ยุ. มเหสินา ฯ ๒ ยุ. ปริปนฺโถ ฯ ๓ ม. ยุ. กามปงฺเกน สตฺตา ฯ
#๔ ม. ยุ. อวิทฺทสู ฯ
อุมฺมาทนา อุลฺลปนา กามา จิตฺตปฺปมาทิโน ๑
สตฺตานํ สงฺกิเลสาย ขิปฺปํ มาเรน โอฑฺฑิตํ ฯ
อนนฺตาทีนวา กามา พหุทุกฺขา มหาวิสา
อปฺปสฺสาทา รณกรา สุกฺกปกฺขวิโสสนา ฯ
สาหํ เอตาทิสํ หิตฺวา ๒ พฺยสนํ กามเหตุกํ
น ตํ ปจฺจาคมิสฺสามิ นิพฺพานาภิรตา สทา ฯ
รณํ กริตฺวา กามานํ สีติภาวาภิกงฺขินี
อปฺปมตฺตา วิหริสฺสามิ ๓ รตา ๔ สํโยชนกฺขเย ฯ
อโสกํ วิรชํ เขมํ อริยฏฺฐงฺคิกํ อุชุํ
ตํ มคฺคํ อนุคจฺฉามิ เยน ติณฺณา มเหสิโน ฯ
อิมํ ปสฺสถ ธมฺมฏฺฐํ สุภํ กมฺมารธีตรํ
อเนชํ อุปสมฺปชฺช รุกฺขมูลมฺหิ ฌายติ ฯ
อชฺชฏฺฐมี ปพฺพชิตา สทฺธา สทฺธมฺมโสภณา
วินีตา อุปฺปลวณฺณาย เตวิชฺชา มจฺจุหายินี ฯ
สายํ ภุชิสฺสา อนณา ภิกฺขุนี ภาวิตินฺทฺริยา
สพฺพโยควิสํยุตฺตา กตกิจฺจา อนาสวา ฯ
ตํ สกฺโก เทวสงฺเฆน อุปสงฺคมฺม อิทฺธิยา
นมสฺสติ ภูตปติ สุภํ กมฺมารธีตรนฺติ ฯ
สุภา กมฺมารธีตา ฯ
วีสตินิปาโต สมตฺโต ฯ
______________________
#๑ ม. ปมทฺทิโน ฯ ยุ. ปมาถิโน ฯ ๒ ม. ยุ. กตฺวา ฯ ๓ ม. วิหสฺสามิ ฯ
#ยุ. วิหิสฺสามิ ฯ ๔ ม. สพฺพสํโยชนกฺขเย ฯ ๕ ยุ. เตสํ ฯ
เถรีคาถาย ตึสนิปาโต