สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๒] ๕ อลงฺกโต มฏฺฐกุณฺฑลี
ฯเปฯ
(วิมานวตฺถุสฺมึ สตฺตมสฺส สุนิกฺขิตฺตวคฺคสฺส นวมวตฺถุสฺมึ ทฏฺฐพฺพํ)
มฏฺฐกุณฺฑลิเปตวตฺถุ ปญฺจมํ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๓] ๖ อุฏฺเฐหิ กณฺห กึ ๑ เสสิ โก อตฺโถ สุปเนน เต
โย จ ตุยฺหํ สโก ภาตา หทยํ จกฺขุญฺจ ทกฺขิณํ
ตสฺส วาตา พลียนฺติ ฆโฏ ชปฺปติ เกสวาติ ฯ
ตสฺส ตํ วจนํ สุตฺวา โรหิเณยฺยสฺส เกสโว
ตรมานรูโป ๒ วุฏฺฐาสิ ภาตุ โสเกน อทฺธิโตติ ฯ
กึ นุ อุมฺมตฺตรูโปว เกวลํ ทฺวารกํ อิมํ
สโส สโสติ ลปสิ กีทิสํ สสมิจฺฉสิ
โสวณฺณมยํ มณิมยํ โลหมยํ อถ รูปิยมยํ
สงฺขสิลาปวาฬมยํ การยิสฺสามิ เต สสํ
สนฺติ อญฺเญปิ สสกา อรญฺญวนโคจรา
เตปิ เต อานยิสฺสามิ กีทิสํ สสมิจฺฉสีติ ฯ
นาหํ เม เต สเส อิจฺเฉ เย สสา ปฐวีนิสฺสิตา ๓
จนฺทโต สสมิจฺฉามิ ตํ เม โอหร เกสวาติ ฯ
โส นูน ๔ มธุรํ ญาติ ชีวิตํ วิชหิสฺสสิ
อปตฺถยํ ปตฺถยสิ จนฺทโต สสมิจฺฉสีติ ฯ
เอวญฺเจ กณฺห ชานาสิ ยถญฺญมนุสสาสิ
#๑ ยุ. กเณฺห กึ ฯ ๒ ยุ. วุฏฺฐายิ ฯ ๓ ม. ปฐวิสฺสิตา ฯ ๔ ยุ. นนฺท ฯ
กสฺมา ปุเร มตํ ปุตฺตํ อชฺชาปิ ๑ มนุโสจสิ ฯ
น ตํ ๒ ลพฺภา มนุสฺเสน อมนุสฺเสน วา ปน
ชาโต เม มามรี ปุตฺโต กุโต ลพฺภา อลพฺภิยํ
น มนฺตา มูลเภสชฺชา โอสเถหิ ธเนน วา
สกฺกา อานยิตุํ กณฺห ยํ เปตมนุโสจสิ ฯ
มหทฺธนา มหาโภคา รฏฺฐวนฺโตปิ ขตฺติยา
ปหูตธนธญฺญาเส ๓ เตปิ โน อชรามรา ฯ
ขตฺติยา พฺราหฺมณา เวสฺสา สุทฺทา จณฺฑาลปุกฺกุสา
เอเต จญฺเญ จ ชาติยา เตปิ โน อชรามรา ฯ
เย มนฺตํ ปริวตฺเตนฺติ ฉฬงฺคํ พฺรหฺมจินฺติตํ
เอเต จญฺเญ จ วิชฺชาย เตปิ โน อชรามรา ฯ
อิสโย วาปิ เย สนฺตา สญฺญตตฺตา ตปสฺสิโน
สรีรํ เตปิ กาเลน วิชหนฺติ ตปสฺสิโน ฯ
ภาวิตตฺตา อรหนฺโต กตกิจฺจา อนาสวา
นิกฺขิปนฺติ อิมํ เทหํ ปุญฺญปาปปริกฺขยาติ ฯ
อาทิตฺตํ วต มํ สนฺตํ ฆตสิตฺตํว ปาวกํ
วารินา วิย โอสิญฺจํ สพฺพํ นิพฺพาปเย ทรํ ฯ
อพฺพูฬฺหิ ๔ วต เม สลฺลํ โสกํ หทยนิสฺสิตํ
โย เม โสกปเรตสฺส ปุตฺตโสกํ อปานุทิ
#๑ ยุ. อชาปิ ฯ ๒ ม. ยํ ฯ ๓ ยุ. ปหูตธนธญฺญาโส ฯ ๔ ม. อพฺพหี ฯ
สฺวาหํ อพฺพูฬฺหสลฺโลสฺมิ สีติภูโตสฺมิ นิพฺพุ ฯ
น โสจามิ น โรทามิ ตว สุตฺวาน ภาสิตํ ๑
เอวํ กโรนฺติ สปฺปญฺญา เย โหนฺติ อนุกมฺปกา
นิวตฺตยนฺติ ๒ โสกมฺหา ฆโฏ เชฏฺฐํว ภาตรํ
ยสฺส เอตาทิสา โหนฺติ อมจฺจา ๓ ปริจาริกา
สุภาสิเตน อเนวนฺติ ๔ ฆโฏ เชฏฺฐํว ภาตรนฺติ ฯ
กณฺหเปตวตฺถุ ฉฏฺฐํ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๔] ๗ นคฺโค ทุพฺพณฺณรูโปสิ กีโส ธมนิสณฺฐิโต
อุปฺผาสุลิโก กีสิโก โก นุ ตฺวํ อสิ มาริสาติ ฯ
อหํ ภทนฺเต เปโตมฺหิ ทุคฺคโต ยมโลกิโก
ปาปกมฺมํ กริตฺวาน เปตโลกํ อิโต คโตติ ฯ
กึ นุ กาเยน วาจาย มนสา ทุกฺกฏํ กตํ
กิสฺส กมฺมวิปาเกน เปตโลกํ อิโต คโตติ ฯ
นครํ อตฺถิ ทสนฺนานํ ๕ เอรกจฺฉนฺติ วิสฺสุตํ
ตตฺถ เสฏฺฐี ปุเร อาสึ ธนปาโลติ มํ วิทู ฯ
อสีติ สกฏวาหานํ หิรญฺญสฺส อโหสิ เม
ปหูตํ เม ชาตรูปํ มุตฺตาเวฬุริยา พหู ฯ
ตาว มหาธนสฺสาปิ ๖ น เม ทาตุํ ปิยํ อหุ
#๑ ม. ภาติก ฯ ๒ ยุ. วินิวตฺตยติ ฯ ๓ ยุ. อมจฺจปริจาริกา ฯ ๔ ยุ. อเนฺวสิ ฯ
#๕ ม. ปณฺณานํ ฯ ๖ ยุ. มหทฺธนสฺสามิ ฯ
ปิทหิตฺวา ทฺวารํ ภุญฺชามิ ๑ มา มํ ยาจนกาทฺทสุํ ฯ
อสทฺโธ มจฺฉรี วาสึ ๒ กทริโย ปริภาสโก
ททนฺตานํ กโรนฺตานํ วารยิสฺสํ พหุชฺชนํ ๓ ฯ
วิปาโก นตฺถิ ทานสฺส สํยมสฺส กุโต ผลํ
โปกฺขรญฺโญทปานานิ อารามานิ จ โรปิเต
ปปาโย จ วินาเสสึ ทุคฺเค สงฺกมนานิ จ ฯ
สฺวาหํ อกตกลฺยาโณ กตปาโป ตโต จุโต
อุปฺปนฺโน ปิตฺติวิสยํ ๔ ขุปฺปิปาสสมปฺปิโต
ปญฺจปญฺญาสวสฺสานิ ตโต กาลกโต อหํ ฯ
นาภิชานามิ ภุตฺตํ วา ปีตํ วา ปน ปานิยํ
โย สํยโม โส วินาโส โย วินาโส โส สํยโม
เปตา หิ กิร ชานนฺติ โย ๕ สํยโม โส วินาโส ฯ
อหํ ปุเร สํยมิสฺสํ นาทาสึ พหุเก ธเน
สนฺเตสุ เทยฺยธมฺเมสุ ทีปํ นากาสิมตฺตโน ฯ
สฺวาหํ ปจฺฉานุตปฺปามิ อตฺตกมฺมผลูปโค
อุทฺธํ จตูหิ มาเสหิ กาลกิริยา ภวิสฺสติ ฯ
เอกนฺตํ กฏุกํ โฆรํ นิรยํ ปปติสฺสหํ
จตุกฺกณฺณํ จตุทฺวารํ วิภตฺตํ ภาคโส มิตํ
อโยปาการปริยนฺตํ อยสา ปฏิกุชฺชิตํ ฯ
#๑ ม. ภุญฺชึ ฯ ๒ ม. จาสึ ฯ ๓ ม. พหูชเน ฯ ๔ ยุ. เปตวิสยํ ฯ ๕ ยุ. โส ฯ
ตสฺส อโยมยา ภูมิ ชลิตา เตชสา ยุตฺตา
สมนฺตา โยชนสตํ ผริตฺวา ติฏฺฐติ สพฺพทา ฯ
ตตฺถาหํ ทีฆมทฺธานํ ทุกฺขํ เวทิสฺส เวทนํ
ผลํ ปาปสฺส กมฺมสฺส ตสฺมา โสจามหํ ภุสํ ฯ
ตํ โว วทามิ ภทฺทํ ๑ โว ยาวนฺเตตฺถ สมาคตา
มา กตฺถ ปาปกํ กมฺมํ อาวึ ๒ วา ยทิ วา รโห ฯ
สเจ ตํ ปาปกํ กมฺมํ กริสฺสถ กโรถ วา
น โว ทุกฺขา ปมุตฺตตฺถิ ๓ อุปจฺฉาปิ ปลายิตํ ๔
มตฺเตยฺยา โหถ เปตฺเตยฺยา กุเล เชฏฺฐาปจายิกา
สามญฺญา โหถ พฺรหฺมญฺญา เอวํ สคฺคํ คมิสฺสถาติ ฯ
น ๕ อนฺตลิกฺเข น สมุทฺทมชฺเฌ
น ปพฺพตานํ วิวรํ ปวิสฺส
น วิชฺชตี โส ชคติปฺปเทโส
ยตฺรฏฺฐิโต มุญฺเจยฺย ปาปกมฺมาติ ฯ
ธนปาลเปตวตฺถุ สตฺตมํ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๕] ๘ นคฺโค กีโส ปพฺพชิโตสิ ภนฺเต
รตฺตึ กุหึ คจฺฉสิ กิสฺส เหตุ
อาจิกฺข เม ตํ อปิ สกฺกุเณมุ
สพฺเพน วิตฺตํ ปฏิปาทเย ตุวนฺติ ฯ
#๑ ม. ภทฺทนฺเต ฯ ๒ ม. อาวิ ฯ ๓ ม. ปมุตฺยตฺถิ ฯ ๔ ม. อุปจฺจาปิ ปลายตํ ฯ
#๕ ม. น อนฺตลิกฺเข ฯเปฯ ปาปกมฺมาตีติ อิเม ปาฐา นตฺถิ ฯ
พาราณสินครํ ทูรฆุฏฺฐํ
ตตฺถาหํ คหปติ อฑฺฒโก อหุ ๑ ทินฺโน
อทาตา เคธิตมโน อามิสสฺมึ
ทุสฺสีเลฺยน ยมวิสยมฺหิ ปตฺโต ฯ
โส สูจิกาย กิลมิโต เตหิ เตเนว
ญาตีสุ ยามิ อามิสกิญฺจิเหตุ ๒
อทานสีลา น จ สทฺทหนฺติ
ทานํ ผลํ โหติ ปรมฺหิ โลเก ฯ
ธีตา จ มยฺหํ ลปเต อภิกฺขณํ
ทสฺสามิ ทานํ ปิตุนฺนํ ปิตามหานํ
อุปฏฺฐิตํ ๓ ปริวิสยนฺติ พฺราหฺมณา
ยามิหํ อนฺธกาวินฺทํ ภุตฺตุํ ๔ ฯ
ตมโวจ ราชา ตวมนุภวิยาน ๕ ตมฺปิ
เอยฺยาสิ ขิปฺปํ อหมฺปิ กริสฺส ปูชํ
อาจิกฺข เม ตํ ยทิ อตฺถิ เหตุ
สทฺธายิตํ เหตุวโจ ๖ สุโณม ฯ
ตถาติ วตฺวา อคมาสิ ตตฺถ
ภุญฺชึสุ ภตฺตํ น ปทกฺขิณารหา
#๑ ม. ยุ. ทีโน ฯ ๒ ม. อามิสกิญฺจิกฺขเหตุ ฯ ๓ ม. ตมุปกฺขตํ ฯ
#๔ ม. โภตฺตุนฺตีติ ฯ ๕ ม. ตวนฺติ นตฺถิ ฯ ๖ ยุ. เหตุวเห ฯ
ปจฺฉา ๑ คมี ราชคหํ ปุนาปรํ
ปาตุรโหสิ ปุรโต ชนาธิปสฺส ฯ
ทิสฺวาน เปตํ ปุนเทว ๒ อาคตํ
ราชา อโวจ อหํปิ กึ ททามิ
อาจิกฺข เม ตํ ยทิ อตฺถิ เหตุ
เยน ตุวํ จิรตรํ ปีณิโต สิยา ฯ
พุทฺธญฺจ สงฺฆํ ปริวิสิยาน ราช
อนฺเนน ปาเนนปิ จีวเรน
ตํ ทกฺขิณํ อาทิส เม หิตาย
เอวํ อหํ จิรตรํ ปีณิโต สิยา ฯ
ตโต จ ราชา นิปติตฺวา ตาวเทว ๓
ทานํ สหตฺถา อตุลญฺจ ทตฺวา ๔
สงฺเฆ จ อาโรจยิ ปกตึ ๕ คตาคตสฺส
เปตสฺส ปทกฺขิณํ อาทิสิตฺถ ฯ
โส ปูชิโต อติวิย โสภมาโน
ปาตุรโหสิ ปุรโต ชนาธิปสฺสx
ยกฺโขหมสฺมึ ปรมิทฺธิปตฺโต
น มยฺหํ อิทฺธิสมสทิสา ๖ มนุสฺสา ฯ
ปสฺสานุภาวํ อปริมิตํ มมยิทํ
#๑ ม. ปจฺจา ฯ ๒ ยุ. ปุนเรว ฯ ๓ ม. ตาวเท ฯ ๔ ม. ททิตฺวา สงฺเฆ ฯ
#๕ ม. อาโรเจสิ ปกตํ ฯ ๖ ม. อตฺถิ สมา สทิสา ฯ
ตยานุทิฏฺฐํ อตุลํ ททิตฺวา สงฺเฆ
สํตปฺปิโต สสตํ สทา พหูหิ
ยามิ อหํ สุขิโต มนุสฺสเทวาติ ฯ
จูฬเสฏฺฐีเปตวตฺถุ อฏฺฐมํ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๖] ๙ ยสฺส อตฺถาย คจฺฉาม กมฺโพชํ ธนหารกา
อยํ กามทโท ยกฺโข อิมํ ยกฺขํ นิยามเส
อิมํ ยกฺขํ คเหตฺวาน สาธุเกน ปสยฺห วา
ยานํ อาโรปยิตฺวาน ขิปฺปํ คจฺฉาม ทฺวารกนฺติ ฯ
ยสฺส รุกฺขสฺส ฉายาย นิสีเทยฺย สเยยฺย วา
น ตสฺส สาขํ ภญฺเชยฺย มิตฺตทุพฺโภ หิ ปาปโกติ ฯ
ยสฺส รุกฺขสฺส ฉายาย นิสีเทยฺย สเยยฺย วา
ขนฺธมฺปิ ตสฺส ฉินฺเทยฺย อตฺโถ เจ ตาทิโส สิยาติ ฯ
ยสฺส รุกฺขสฺส ฉายาย นิสีเทยฺย สเยยฺย วา
น ตสฺส ๑ ปตฺตํ ภินฺเทยฺย มิตฺตทุพฺโภ หิ ปาปโกติ ฯ
ยสฺส รุกฺขสฺส ฉายาย นิสีเทยฺย สเยยฺย วา
สมูลํปิ ตํ อพฺพุยฺห ๑ อตฺโถเปตาทิโส สิยาติ ฯ
ยสฺเสกรตฺตึ หิ ๒ ฆเร วเสยฺย
ยตฺถนฺนปานํ ปุริโส ลเภถ
น ตสฺส ปาปํ มนสาปิ เจตเย ๓
#๑ ม. อพฺพุเห ฯ ๒ ม. ปิ ฯ ๓ ม. จินฺตเย ฯ
กตญฺญุตา สปฺปุริเสหิ วณฺณิตา ฯ
ยสฺเสกรตฺตึปิ ฆเร วเสยฺย
อนฺเนน ปาเนน อุปฏฺฐิโต สิยา
น ตสฺส ปาปํ มนสาปิ เจตเย ๑
อทุพฺภปาณี ทหเต มิตฺตทุพฺภึ ฯ
โย ปุพฺเพ กตกลฺยาโณ ปจฺฉา ปาเปน หึสติ
อลฺลปาณิหโต โปโส น โส ภทฺรานิ ปสฺสตีติ ฯ
โย ๒ อปฺปทุฏฺฐสฺส นรสฺส ทุสฺสติ
สุทฺธสฺส โปสสฺส อนงฺคณสฺส
ตเมว พาลํ ปจฺเจติ ปาปํ
สุขุโม รโช ปติวาตํว ขิตฺโตติ ๒ ฯ
นาหํ เทเวน วา มนุสฺเสน วา
อิสฺสริเยน วาหํ สุปฺปสยฺโห(
ยกฺโขหมสฺมิ ปรมิทฺธิปตฺโต
ทูรงฺคโม วณฺณพลูปปนฺโนติ ฯ
ปาณิ เต สพฺพโส วณฺโณ ปญฺจธาโร มธุสฺสโว
นานารสา ปคฺฆรนฺติ มญฺเญหนฺตํ ปุรินฺททํ ฯ
นมฺหิ เทโว น คนฺธพฺโพ นปิ สกฺโก ปุรินฺทโท
เปตํ องฺกุร ชานาหิ โรรุวมฺหา ๓ อิธาคตํ ฯ
#๑ ม. จินฺตเย ฯ ๒ ม. โย อปฺปทุฏฺฐสฺส ฯเปฯ ขิตฺโตตีติ อิเม ปาฐา นตฺถิ ฯ
#๓ สี. ยุ. เภรุวมฺหา ฯ
กึสีโล กึสมาจาโร โรรุวมฺหิ ๑ ปุเร ตฺวํ
เกน เต พฺรหฺมจริเยน ปุญฺญํ ปาณิมฺหิ อิชฺฌติ ฯ
ตนฺตวาโย ปุเร อาสึ โรรุวสฺมึ ๒ ตทา อหํ
สุกิจฺฉวุตฺติ กปโณ น เม วิชฺชติ ทาตเว ฯ
นิเวสนญฺจ ๓ เม อาสิ อสยฺหสฺส อุปนฺติเก
สทฺธสฺส ทานปติโน กตปุญฺญสฺส ลชฺชิโน ฯ
ตตฺถ ยาจนกา ยนฺติ นานาโคตฺตา วณิพฺพกา
เต จ มํ ตตฺถ ปุจฺฉนฺติ อสยฺหสฺส นิเวสนํ ฯ
กตฺถ คจฺฉาม ๔ ภทฺทํ โว ตตฺถ ๕ ทานํ ปทียติ
เตสาหํ ๖ ปุฏฺโฐ ๗ อกฺขามิ อสยฺหสฺส นิเวสนํ ฯ
ปคฺคยฺห ทกฺขิณํ พาหุํ เอตฺถ คจฺฉถ ภทฺทํ โว
เอตฺถ ทานํ ปทียติ [๘] เตน ปาณิ กามทโท
เตน ปาณิ มธุสฺสโว เตน เม พฺรหฺมจริเยน
ปุญฺญํ ปาณิมฺหิ อิชฺฌติ ฯ
น กิร ตฺวํ อทา ทานํ สกปาณีหิ กสฺสจิ
ปรสฺส ทานํ อนุโมทมาโน ปาณึ ปคฺคยฺห ปาวทิ ฯ
เตน ปาณิ กามทโท เตน ปาณิ มธุสฺสโว
เตน เม พฺรหฺมจริเยน ปุญฺญํ ปาณิมฺหิ อิชฺฌติ ฯ
#๑ ม. โรรุวสฺมึ ฯ ๒ ยุ. เภรุวสฺมึ ฯ ๓ สี. ยุ. อาเวสนญฺจ ฯ
#๔ ยุ. ตตฺถ คจฺฉามิ ฯ ๕ ม. ยุ. กตฺถ ฯ ๖ ยุ. เตนาหํ ฯ ๗ ยุ. วกฺขามิ ฯ
#[๘] ม. อสยฺหสฺส นิเวสเน ฯ
โย โส ทานมทา ภนฺเต ปสนฺโน สกปาณีหิ
โส หิตฺวา มานุสํ เทหํ กินฺนุ โส ทิสตํ คโต ฯ
นาหํ ชานามิ อสยฺหาสาหิโน
องฺคีรสสฺส คตึ อาคตึ วา
สุตํ จ เม เวสฺสวณสฺส สนฺติเก
สกฺกสฺส สหพฺยตํ คโต อสยฺโห ฯ
อลเมว กาตุํ กลฺยาณํ ทานํ ทาตุํ ยถารหํ
ปาณึ กามททํ ทิสฺวา โก ปุญฺญํ น กริสฺสติ ฯ
โส หิ นูน อิโต คนฺตฺวา อนุปฺปตฺวาน ทฺวารกํ
ทานํ ตํ ๑ ปฏฺฐาปยิสฺสามิ ยํ มมสฺส สุขาวหํ ฯ
ทสฺสามิ อนฺนปานญฺจ วตฺถเสนาสนานิ จ
ปปญฺจ อุทปานญฺจ ทุคฺเค สงฺกมนานิ จาติ ฯ
เกน เต องฺคุลี กุณฺฑา ๒ มุขญฺจ กุณฺฑลีกตํ
อกฺขีนิ จ ปคฺฆรนฺติ กึ ปาปํ ปกตํ ตยาติ ฯ
องฺคีรสสฺส คหปติโน สทฺธสฺส ฆรเมสิโน
ตสฺสาหํ ทานวิสฺสคฺเค ทาเน อธิกโต อหุ ฯ
ตตฺถ ยาจนเก ทิสฺวา อาคเต โภชนตฺถิเก
เอกมนฺตํ อปกฺกมฺม อกาสึ กุณฺฑลีมุขํ ฯ
เตน เม องฺคุลี กุณฺฑา มุขญฺจ กุณฺฑลีกตํ
อกฺขีนิ จ ๓ ปคฺฆรนฺติ ตํ ปาปํ ปกตํ มยาติ ฯ
#๑ ม. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ ๒ ม. กุณา ฯ ๓ ม. เม ฯ
ธมฺเมน เต กาปุริส มุขญฺจ กุณฺฑลีกตํ
อกฺขีนิ จ ปคฺฆรนฺติ ยํ ตฺวํ ปรสฺส ทานสฺส
อกาสิ กุณฺฑลีมุขนฺติ ฯ
กถํ หิ ทานํ ททมาโน กเรยฺย ปรปตฺติยํ
อนฺนปานํ ขาทนียํ วตฺถเสนาสนานิ จาติ ฯ
โส หิ นูน อิโต คนฺตฺวา อนุปฺปตฺวาน ทฺวารกํ
ทานํ ตํ ปฏฺฐาปยิสฺสามิ ยํ มมสฺส สุขาวหํ ฯ
ทสฺสามนฺนญฺจ ปานญฺจ วตฺถเสนาสนานิ จ
ปปญฺจ อุทปานญฺจ ทุคฺเค สงฺกมฺมนานิ จาติ ฯ
ตโต หิ โส นิวตฺติตฺวา อนุปฺปตฺวาน ทฺวารกํ
ทานํ ปฏฺฐยิ องฺกุโร ยนฺตํ ๑ อสฺส สุขาวหํ ฯ
อทา อนฺนญฺจ ปานญฺจ วตฺถเสนาสนานิ จ
ปปญฺจ อุทปานญฺจ วิปฺปสนฺเนน เจตสา ฯ
โก ฉาโต โก จ ตสิโต โก วตฺถํ ปริทหิสฺสติ ๒
กสฺส สนฺตานิ โยคฺคานิ อิโต โยเชนฺตุ วาหนํ ฯ
โก ฉตฺติจฺฉติ คนฺธญฺจ โก มาลํ โก อุปาหนํ
อิติ สุ ตตฺถ โฆเสนฺติ กปฺปกา สูทมาคธา
สทา สายญฺจ ปาโต จ องฺกุรสฺส นิเวสเนติ ฯ
สุขํ สุปติ องฺกุโร อิติ ชานาติ มํ ชโน
#๑ ม. ยํ ตุมสฺส ฯ ๒ ยุ. ปริวสฺสติ ฯ
ทุกฺขํ สุปามิ สินฺธุก ๑ ยํ น ปสฺสามิ ยาจเก ฯ
สุขํ สุปติ องฺกุโร อิติ ชานาติ มํ ชโน
ทุกฺขํ สินฺธุก ๑ สุปามิ อปฺปเก สุ วณิพฺพเกติ ฯ
สกฺโก เจ เต วรํ ทชฺชา ตาวตึสานมิสฺสโร
กิสฺส สพฺพสฺส โลกสฺส วรมาโน วรํ วเรติ ฯ
สกฺโก เจ เม วรํ ทชฺชา ตาวตึสานมิสฺสโร
กาลุฏฺฐิตสฺส เม สโต สุริยุคฺคมนํ ปติ ฯ
ทิพฺพา ภกฺขา ปาตุภเวยฺยุํ สีลวนฺโต จ ยาจกา
ททโต เม น ขีเยถ ทตฺวา นานุตปฺเปยฺยาหํ
ททํ จิตฺตํ ปสาเทยฺย เอวํ สกฺก ๒ วรํ วเรติ ฯ
น สพฺพวิตตฺานิ ปเร ปเวจฺเฉ
ทเทยฺย ทานญฺจ ธนญฺจ รกฺเข
ตสฺมา หิ ทานา ธนเมว เสยฺโย
อติปฺปทาเนน กุลา น โหนฺติ ฯ
อิทานมติทานญฺจ น ปสํสนฺติ ปณฺฑิตา
ตสฺมา หิ ทานา ธนเมว เสยฺโย
สเมน วตฺเตยฺย ส ธีรธมฺโมติ ฯ
อโห วตาเร อหเมว ทชฺชํ
สนฺโต หิ มํ สปฺปุริสา ภเชยฺยุํ
#๑ ม. ยุ. สินฺธก ฯ ๒ ม. เอตํ สกฺกํ ฯ สกฺกวรนฺติปิ ทิสติ ฯ
เมโฆว นินฺนานิ หิ ๑ ปูรยนฺโต
สนฺตปฺปเย สพฺพวณิพฺพกานํ ฯ
ยสฺส ยาจนเก ทิสฺวา มุขวณฺโณ ปสีทติ
ทตฺวา อตฺตมโน โหติ ตํ ฆรํ วสโต สุขํ ฯ
ยสฺส ยาจนเก ทิสฺวา มุขวณฺโณ ปสีทติ ฯ
ทตฺวา อตฺตมโน โหติ เอสา ยญฺญสฺส ๒ สมฺปทา ฯ
ปุพฺเพว ทานา สุมโน ททํ จิตฺตํ ปสาทเย ๓
ทตฺวา อตฺตมโน โหติ เอสา ๔ ยญฺญสฺส สมฺปทาติ ฯ
สฏฺฐิวาหสหสฺสานิ องฺกุรสฺส นิเวสเน
โภชนํ ทียเต นิจฺจํ ปุญฺญเปกฺขสฺส ชนฺตุโน ฯ
ติสหสฺสานิ สูทานิ ๕ อามุตฺตมณิกุณฺฑลา
องฺกุรํ อุปชีวนฺติ ทาเน ยญฺญสฺส ปาวฏา ฯ
สฏฺฐิปุริสสหสฺสานิ อามุตฺตมณิกุณฺฑลา
องฺกุรสฺส มหาทาเน กฏฺฐํ ผาเลนฺติ มาณวา ฯ
โสฬสิตฺถิสหสฺสานิ สพฺพาลงฺการภูสิตา
องฺกุรสฺส มหาทาเน วิธา ปิณฺเฑนฺติ นาริโย ฯ
โสฬสิตฺถิสหสฺสานิ สพฺพาลงฺการภูสิตา
องฺกุรสฺส มหาทาเน ทพฺพิคฺคาหา อุปฏฺฐิตา ฯ
#๑ ม. ปริปูรยนฺโต ฯ ๒ สี. ยุ. ปุญฺญสฺส ฯ ๓ ยุ. ปสาเทยฺย ฯ ๔ ยุ. เอโส ฯ
#๕ ยุ. ชนา ติสหสฺสา สูทา ฯ
พหุํ พหูนํ ปาทาสิ จิรํ ปาทาสิ ขตฺติโย
สกฺกจฺจญฺจ สหตฺถา จ วิตฺตึ กตฺวา ปุนปฺปุนํ ฯ
พหุมาเส จ ปกฺเข จ อุตุสํวจฺฉรานิ จ
มหาทานํ ปวตฺเตสิ องฺกุโร ทีฆมนฺตรํ ฯ
เอวํ ทตฺวา ยชิตฺวา จ องฺกุโร ทีฆมนฺตรํ
โส หิตฺวา มานุสํ เทหํ ตาวตึสูปโค อหูติ ฯ
กฏจฺฉุภิกฺขํ ทตฺวาน อนุรุทฺธสฺส อินฺทโก
โส หิตฺวา มานุสํ เทหํ ตาวตึสูปโค อหุ ฯ
ทสหิ ฐาเนหิ องฺกุรํ อินฺทโก อติโรจติ
รูเป สทฺเท รเส คนฺเธ โผฏฺฐพฺเพ จ มโนรเม
อายุนา ยสสา เจว วณฺเณน จ สุเขน จ
อาธิปจฺเจน องฺกุรํ อินฺทโก อติโรจตีติ ฯ
มหาทานํ ตยา ทินฺนํ องฺกุร ทีฆนนฺตรํ
อวิทูเร นิสินฺโนสิ อาคจฺฉ มม สนฺติเกติ ๑ ฯ
ตาวตึเส ยทา พุทฺโธ สิลายํ ปณฺฑุกมฺพเล
ปาริฉตฺตกมูลมฺหิ วิหาสิ ปุริสุตฺตโม ฯ
ทสสุ โลกธาตูสุ สนฺนิปติตฺวาน เทวตา
ปยิรุปาสนฺติ สมฺพุทฺธํ วสนฺตํ นคมุทฺธนิ ฯ
น โกจิ เทโว วณฺเณน สมฺพุทฺธํ อติโรจติ
สพฺเพ เทเว อติกฺกมฺม ๒ สมฺพุทฺโธว วิโรจติ ฯ
#๑ ม. มหาทานํ ฯเปฯ สนฺติเกตีติ อิเม ปาฐา นตฺถิ ฯ ๒ สี. ยุ. อธิคยฺห ฯ
โยชนานิ ทส เจว องฺกุโรยํ ตทา อหุ
อวิทูเรว พุทฺธสฺส อินฺทโก อติโรจติ ฯ
โอโลเกตฺวาน สมฺพุทฺโธ องฺกุรญฺจาปิ อินฺทกํ
ทกฺขิเณยฺยํ สมฺภาเวนฺโต ๑ อิทํ วจนมพฺรูวิ ๒
มหาทานํ ตยา ทินฺนํ องฺกุร ทีฆมนฺตรํ
อติทูเร นิสินฺโนสิ อาคจฺฉ มม สนฺติกํ ๓ (อิติ) ฯ
โจทิโต ภาวิตตฺเตน องฺกุโร อิทมพฺรูวิ
กึ มยฺหํ เตน ทาเนน ทกฺขิเณยฺเยน สุญฺญตํ ฯ
อยํ โส อินฺทโก ยกฺโข ทชฺชา ทานํ ปริตฺตกํ
อติโรจติ อเมฺหหิ จนฺโท ตารคเณ ยถา (อิติ) ฯ
อุชฺชงฺคเล ๔ ยถา เขตฺเต พีชํ พหหปิ โรปิตํ
น ผลํ วิปุลํ โหติ ๕ นปิ โตเสติ กสฺสกํ
ตเถว ทานํ พหุกํ ทุสฺสีเลสุ ปติฏฺฐิตํ
น ผลํ วิปุลํ โหติ ๕ นปิ โตเสติ ทายกํ ฯ
ยถาปิ ภทฺทเก เขตฺเต พีชํ อปฺปมฺปิ โรปิตํ
สมฺมาธารํ ปเวจฺฉนฺเต ผลํ โตเสติ กสฺสกํ
ตเถว สีลวนฺเตสุ คุณวนฺเตสุ ตาทิสุ
อปฺปกํปิ กตํ การํ ปุญฺญํ โหติ มหปฺผลนฺติ ฯ
วิเจยฺย ทานํ ทาตพฺพํ ยตฺถ ทินฺนํ มหปฺผลํ
#๑ ยุ. ปภาเวนฺโต ฯ ๒ ม. วจนมพฺรวิ ฯ ๓ ม. สนฺติเกติ ฯ ๔ ยุ. อุชฺฌงฺคเล ฯ
#๕ ม. น วิปุลผลํ โหติ ฯ ยุ. น วิปุลํ น ผลํ โหติ ฯ
วิเจยฺย ทานํ ทตฺวาน สคฺคํ คจฺฉนฺติ ทายกา ฯ
วิเจยฺย ทานํ สุคตปฺปสฏฺฐํ
เย ทกฺขิเณยฺยา อิธ ชีวโลเก
เอเตสุ ทินฺนานิ มหปฺผลานิ
พีชานิ วุตฺตานิ ยถา สุเขตฺเตติ ฯ
องฺกุรเปตวตฺถุ นวมํ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๗] ๑๐ ทิวาวิหารคตํ ภิกฺขุํ คงฺคาตีเร นิสินฺนกํ
ตํ เปตี อุปสงฺกมฺม ทุพฺพณฺณา ภีรุทสฺสนา
เกสา จสฺสา อติทีฆา ยาว ภุมฺมาวลมฺพเร
เกเสหิ สา ปฏิจฺฉนฺนา สมณํ เอตมพฺรูวีติ ฯ
ปญฺจปณฺณาสวสฺสานิ ยโต กาลกตา อหํ
นาภิชานามิ ภุตฺตํ วา ปีตํ วา ปน ปานียํ
เทหิ ตฺวํ ปานียํ ภนฺเต ตสิตา ปานียาย เมติ ฯ
อยํ สีโตทกา คงฺคา หิมวนฺตโต สนฺทติ
ปิว เอตฺโต คเหตฺวาน กึ มํ ยาจสิ ปานียํ (อิติ) ฯ
สจาหํ ภนฺเต คงฺคาย สยํ คณฺหามิ ปานียํ
โลหิตํ เม ปริวตฺตติ ตสฺมา ยาจามิ ปานียํ (อิติ) ฯ
กินฺนุ กาเยน วาจาย มนสา ทุกฺกฏํ กตํ
กิสฺส กมฺมวิปาเกน คงฺคา เต โหติ โลหิตํ (อิติ) ฯ
ปุตฺโต เม อุตฺตโร นาม สทฺโธ อาสิ อุปาสโก
โส จ มยฺหํ อกามาย สมณานํ ปเวจฺฉติ
จีวรํ ปิณฺฑปาตญฺจ ปจฺจยํ สยนาสนํ ฯ
ตมหํ ปริภาสามิ มจฺเฉเรน อุปทฺทุตา
ยนฺตํ มยฺหํ อกามาย สมณานํ ปเวจฺฉสิ
จีวรํ ปิณฺฑปาตญฺจ ปจฺจยํ สยนาสนํ ฯ
เอตนฺเต ปรโลกสฺมึ โลหิตํ โหตุ อุตฺตร
ตสฺส กมฺมวิปาเกน คงฺคา เม โหติ โลหิตนฺติ ฯ
อุตฺตรมาตุเปติวตฺถุ ทสมํ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๘] ๑๑ อหํ ปุเร ปพฺพชิตสฺส ภิกฺขุโน
สุตฺตํ อทาสิ อุปคมฺม ยาจิตา ตสฺส
วิปาโก วิปุลํ ผลูปลพฺภติ
พหู ๑ จ เม อุปฺปชฺชเร วตฺถโกฏิโย ฯ
ปุปฺผาภิกิณฺณํ รมิตํ วิมานํ
อเนกจิตฺตํ นรนาริเสวิตํ
สาหํ ภุญฺชามิ จ ปารุปามิ จ
ปหูตวิตฺตา น จ ตาว ขียติ ฯ
ตสฺเสว กมฺมสฺส วิปากมนฺวฺยา ๒
สุขญฺจ สาตญฺจ อิธูปลพฺภติ
สาหํ คนฺตฺวา ปุนเทว มานุสํ
#๑ ม. พหุกา ฯ ๒ อนฺวายาติปิ ทิสฺสติ ฯ
กาหามิ ปุญฺญานิ นยยฺยปุตฺต มนฺติ ฯ
สตฺต ตุวํ วสฺสสตา อิธาคตา
ชิณฺณา จ วุฑฺฒา จ ตหึ ภวิสฺสสิ
สพฺเพว เต กาลกตา จ ญาตกา
ตฺวํ ๑ ตตฺถ คนฺตฺวาน อิโต กริสฺสสีติ ฯ
สตฺเตว วสฺสานิ อิธาคตาย เม
ทิพฺพญฺจ สุขญฺจ สมปฺปิตาย
สาหํ คนฺตฺวา ปุนเรว มานุสํ
กาหามิ ปุญฺญานิ นยยฺยปุตฺต มนฺติ ฯ
โส ตํ คเหตฺวาน ปสยฺห พาหายํ
ปจฺจานยิตฺวาน ปุนเรว ๒ เถรึ สุทุพฺพลํ
วชฺเชสิ อญฺญํปิ ชนํ อิธาคตํ
กโรถ ปุญฺญานิ สุขูปลพฺภตีติ ฯ
ทิฏฺฐา มยา อกเตน สาธุนา
เปตา วิหญฺญนฺติ ตเถว มานุสา
กมฺมญฺจ กตฺวา สุขเวทนียํ
เทวา มนุสฺสา จ สุเข ฐิตา ปชาติ ฯ
สุตฺตเปตวตฺถุ เอกาทสมํ ฯ
#๑ ม. กึ ฯ ๒ ม. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๐๙] ๑๒ โสวณฺณโสปาณผลกา โสวณฺณวาลุกสนฺถตา ๑
ตตฺถ โสคนฺธิยา วคฺคู สุจิคนฺธา มโนรมา
นานารุกฺเขหิ สญฺฉนฺนา นานาคนฺธสเมริตา
นานาปทุมสญฺฉนฺนา ปุณฺฑรีกสโมหตา ๒ ฯ
สุรภี สมฺปวายนฺติ มนุญฺญา มาลุเตริตา
หํสโกญฺจาภิรุทา จ จกฺกวากาภิกุชิตา
นานาทิชคณากิณฺณา นานาสรคณายุตา
นานาผลธรา รุกฺขา นานามาลธรา ๓ วนา ฯ
น มนุสฺเสสุ อีทิสํ นครํ ยาทิสํ อิทํ
ปาสาทา จ พหุกา ตุยฺหํ โสวณฺณรูปิยมยา
ททฺทลฺลมานา อาเภนฺติ สมนฺตา จตุโร ทิสา ฯ
ปญฺจ ทาสีสตา ตุยฺหํ ยา เตมา ปริจาริกา
ตา กมฺพุกายูรธรา กญฺจนาเจลภูสิตา ๔ ฯ
ปลฺลงฺกา พหุกา ตุยฺหํ โสวณฺณรูปิยมยา ๕
กทลีมิคสญฺฉนฺนา สชฺชา ๖ โคณกสนฺถตา
ยตฺถ ตุวํ วาสุปคตา สพฺพกามสมิทฺธินี ฯ
สมฺปตฺตาย อฑฺฒรตฺตาย ตโต อุฏฺฐาย คจฺฉสิ
อุยฺยานภูมึ คนฺตฺวาน โปกฺขรญฺญา สมนฺตโต ฯ
#๑ ยุ. … สณฺฐิตา ฯ ๒ ยุ. … สมาคตา ฯ ๓ ม. นานาปุปฺผธารา ฯ
#๔ ม. กญฺจนาเวฬภูสิตา ๕ ยุ. รุจิยามยา ฯ ๖ ยุ. สญฺชาโต
#โคณกสณฺฐิตา ฯ
ตสฺสา ตีเร ตุวํฐาสิ หริเต สทฺทเล สุเภ
ตโต เต กณฺณมุณฺโฑ จ สุนโข องฺคมงฺคานิ ขาทติ ฯ
ยทา จ ขายิตา อาสิ อฏฺฐิสงฺขลิกา กตา
โอคาหสิ โปกฺขรณึ โหติ กาโย ยถา ปุเร ฯ
ตโต ตฺวํ องฺคปจฺจงฺคี ๑ สุจารู ปิยทสฺสนา
วตฺเถน ปารุปิตฺวาน อายาสิ มม สนฺติกํ ฯ
กินฺนุ กาเยน วาจาย มนสา ทุกฺกฏํ กตํ
กิสฺส กมฺมวิปาเกน กณฺณมุณฺโฑ จ สุนโข
องฺคมงฺคานิ ขาทตีติ ฯ
กิมฺพิลายํ คหปติ สทฺโธ อาสิ อุปาสโก
ตสฺสาหํ ภริยา อาสิ ทุสฺสีลา อติจารินี ฯ
เอวมาติจรมานาย ๒ สามิโก เอตทพฺรูวิ ๓
เนตํ ฉนฺนํ ปฏิรูปํ ยํ ตฺวํ อติจราสิ มํ ฯ
สาหํ โฆรญฺจ สปถํ มุสาวาทํ อภาสิสฺสํ
นาหนฺตํ อติจรามิ กาเยน อุท เจตสา
สจาหนฺตํ อติจรามิ กาเยน อุท เจตสา
อยํ กณฺณมุณฺโฑ สุนโข องฺคมงฺคานิ ขาทตุ ฯ
ตสฺส กมฺมสฺส วิปากํ มุสาวาทสฺส จูภยํ
สตฺตวสฺสสตานิ ๔ จ อนุภตํ ยโตปิ เม
#๑ อุคฺคจฺฉนฺตี ฯ ม. องฺคปจฺจงฺคา ฯ ๒ ม. โส มํ อติจรมานาย ฯ
#๓ ม. เอตทพฺรวิ ฯ ๔ ม. สตฺเตว ฯ
กณฺณมุณฺโฑ จ สุนโข องฺคมงฺคานิ ขาทตีติ ฯ
ตฺวญฺจ เทว พหูปกาโร อตฺถาย เม อิธาคโต
สุมุตฺตาหํ กณฺณมุณฺฑสฺส อโสกา อกุโตภยา
นาหํ เทว นมสฺสามิ ยาจามิ อญฺชลีกตา
ภุญฺช อมานุเส กาเม รม เทว มยา สหาติ ฯ
ภุตฺตา ๑ อมานุสา กามา รมิโตมฺหิ ตยา สห
ตาหํ สุภเค ยาจามิ ขิปฺปํ ปฏินยาหิ มนฺติ ฯ
กณฺณมุณฺฑเปตวตฺถุ ทฺวาทสมํ ฯ

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๑๐] ๑๓ อหุ ราชา พฺรหฺมทตฺโต ปญฺจาลานํ รเถสโภ
อโหรตฺตานมจฺจยา ราชา กาลมกฺรุพฺพถ ๒ ฯ
ตสฺส อาฬาหนํ คนฺตฺวา ภริยา กนฺทติ อุพฺพรี
พฺรหฺมทตฺตํ อปสฺสนฺตี พฺรหฺมทตฺตาติ กนฺทติ ฯ
อิสิ จ ตตฺถ อาคจฺฉิ สมฺปนฺนจรณมุนิ
โส จ ตตฺถ อปุจฺฉิตฺถ เย ตตฺถ สุ สมาคตา
กสฺส จิทํ อาฬาหนํ นานาคนฺธสเมริตํ
กสฺสายํ กนฺทติ ภริยา อิโต ทูรคตํ ปตึ
พฺรหฺมทตฺตํ อปสฺสนฺตี พฺรหฺมทตฺตาติ กนฺทติ ฯ
เต จ ตตฺถ วิยากํสุ เย ตตฺถ สุ สมาคตา
พฺรหฺมทตฺตสฺส ภทนฺเต พฺรหฺมทตฺตสฺส มาริส
#๑ ยุ. ภุตฺวา ฯ ๒ สี. ยุ. กาลํ กริ ตทา ฯ
ตสฺส อิทํ อาฬาหนํ นานาคนฺธสเมริตํ
ตสฺสายํ กนฺทติ ภริยา อิโต ทูรคตํ ปตึ
พฺรหฺมทตฺตํ อปสฺสนฺตี พฺรหฺมทตฺตาติ กนฺทตีติ ฯ
ฉฬาสีติสหสฺสานิ พฺรหฺมทตฺตสฺส นามกา
อิมสฺมึ อาฬาหเน ทฑฺฒา เตสํ กํ อนุโสจสีติ ฯ
โย ราชา จูฬนีปุตฺโต ปญฺจาลานํ รเถสโภ
ตํ ภนฺเต อนุโสจามิ ภตฺตารํ สพฺพกามทนฺติ ฯ
สพฺเพวเหสุํ ราชาโน พฺรหฺมทตฺตสฺส นามกา
สพฺเพว จูฬนีปุตฺตา ปญฺจาลานํ รเถสภา
สพฺเพสํ อนุปุพฺเพน มเหสิตฺตํ อการยิ
กสฺมา ปุริมเก หิตฺวา ปจฺฉิมํ อนุโสจสีติ ฯ
อาตุเม อิตฺถิภูตาย ทีฆรตฺตาย มาริส
ยสฺสา เม อิตฺถิภูตาย สํสาเร พหุ ภาสสีติ ฯ
อหุ อิตฺถี อหุ ปุริโส ปสุโยนึปิ ๑ อาคมา
เอวเมตํ อตีตานํ ปริยนฺโต น ทิสฺสตีติ ฯ
อาทิตฺตํ วต มํ สนฺตํ ฆตสิตฺตํว ปาวกํ
วารินา วิย โอสิญฺจํ สพฺพํ นิพฺพาปเย ทรํ
อพฺพูฬฺหิ ๒ วต เม สลฺลํ โสกํ หทยนิสฺสิตํ
โย เม โสกปเรตาย ปติโสกํ อปานุทิ ฯ
#๑ ยุ. ปสุํ โยนึปิ อคมา ฯ ๒ ม. อพฺฬหี ฯ ยุ. อพฺพูฬฺหํ ฯ
สาหํ อพฺพูฬฺหสลฺลาสฺมิ สีติภูตาสฺมิ นิพฺพุตา
น โสจามิ น โรทามิ ตว สุตฺวา มหามุนีติ ฯ
ตสฺส ตํ วจนํ สุตฺวา สมณสฺส สุภาสิตํ
ปตฺตจีวรมาทาย ปพฺพชิ อนคาริยํ
สา จ ปพฺพชิตา สนฺตา อคารสฺมา อนคาริยํ
เมตฺตํ จิตฺตํ อภาเวสิ พฺรหฺมโลกุปปตฺติยา
คามา คามํ วิจรนฺตี นิคเม ราชธานิโย ฯ
อุรุเวลํ ๑ นาม โส คาโม ยตฺถ กาลมกฺรุพฺพถ
เมตฺตจิตฺตํ อาภาเวตฺวา ๒ พฺรหฺมโลกุปปตฺติยา
อิตฺถีจิตฺตํ วิราเชตฺวา พฺรหฺมโลกุปคา อหูติ ฯ
อุพฺพรีเปตวตฺถุ เตรสมํ ฯ
อุทฺทานํ ฯ
ปณฺฑุมาตา ๓ ปติยา จ นนฺทิ กุณฺฑลินา ฆโต
เทฺวเสฏฺฐี ตนฺตวาโย ๔ วิหารสุตฺตโสวานอุพฺพรีติ ๕ ฯ
อุพฺพรีวคฺโค ทุติโย ฯ
_________________
ตติโย จูฬวคฺโค

สุตฺต ขุ. วิมานวตฺถุ-เปตวตฺถุ-เถรคาถา-เถรีคาถา (เล่ม 26)

[๑๑๑] ๑ อภิชฺชมาเน วาริมฺหิ คงฺคาย อิธ คจฺฉสิ
นคฺโค ปุพฺพฑฺฒเปโตว มาลาธารี อลงฺกโต
กุหึ คมิสฺสสิ เปโต ๖ กตฺถ วาโส ภวิสฺสตีติ ฯ
#๑ ม. อุรุเวฬา ฯ ๒ ยุ. อภาเวตฺวา ฯ ๓ ม. โมจกํ มาตา มตฺตา จ นนฺทา ฯ
#๔ ม. ตุนฺนวาโย จ อุตฺตรสุตฺตกณฺณอุพฺพรีติ ฯ ๕ อิทํ อุทฺทานํ น ทิสฺสติ ฯ
#๖ ม. เปต ฯ
จุนฺทฏฺฐิลํ ๑ คมิสฺสามิ เปโต โส อิติ ภาสติ ๒
อนฺตเร วาสภคามํ พาราณสิยา ๓ ว สนฺติเก ฯ
ตญฺจ ทิสฺวา มหามตฺโต โกลิโย อิติ วิสฺสุโต
สตฺตุภตฺตญฺจ เปตสฺส ปีตกญฺจ ยุคํ อทา ฯ
นาวาย ติฏฺฐมานาย กปฺปกสฺส อทาปยิ
กปฺปกสฺส ปทินฺนมฺหิ ฐาเน เปตสฺส ทิสฺสถ ฯ
ตโต สุวตฺถวสโน มาลาธารี อลงฺกโต
ฐาเน ฐิตสฺส เปตสฺส ทกฺขิณา อุปกปฺปถ
ตสฺมา ทชฺเชถ เปตานํ อนุกมฺปาย ปุนปฺปุนนฺติ ฯ
สาหุนฺนวาสิโน ๔ เอเก อญฺเญ เกสนิวาสิโน ๕
เปตา ภตฺตาย คจฺฉนฺติ ปกฺกมนฺติ ทิโส ทิสํ ฯ
ทูเรเปเก ๖ ปธาวิตฺวา อลทฺธา จ นิวตฺตเร
ฉาตา ปมุจฺฉิตา คนฺตฺวา ๗ ภูมิยํ ปฏิสุมฺภิตา
เกจิ ตตฺถ จ ปติตา ๘ ภูมิยํ ปฏิสุมฺภิตา
ปุพฺเพ อกตกลฺยาณา อคฺคิทฑฺฒาว อาตเป ฯ
มยํ ๙ ปุพฺเพ ปาปธมฺมา ฆรณี กุลมาตโร
สนฺเตสุ เทยฺยธมฺเมสุ ทีปํ นากมฺห อตฺตโน ฯ
#๑ ยุ. จุนฺทตฺถิยํ ฯ ๒ ยุ. ภาสสิ ฯ ๓ ม. พาราณสึ จ … ฯ ๔ ม. สาตุนฺน … ฯ
#๕ ม. … วาสินา ฯ ๖ ม. ยุ. ทูเร เอเก ฯ ๗ ม. ยุ. ภนฺตา ฯ ๘ ม. เต จ ตตฺถ
#๘ ม. เต จ ตตฺถ ปปติตา ฯ ๙ ยุ. มยมฺปิ ฯ
ปหูตํ อนฺนปานํ หิ อปิสฺสุ ๑ อวกิรียติ
สมคฺคเต ๒ ปพฺพชิเต น จ กิญฺจิ อทมฺหเส ฯ
อกมฺมกามา อลสา สาธุกามา มหคฺฆสา
อาโลปปิณฺฑทาตาโร ปฏิคฺคเห ปริภาสิตา ๓ ฯ
เต ฆรา ตา ว ทาสิโย ตาเนวาภรณานิ โน
เต อญฺเญ ปริจาเรนฺติ ๔ มยํ ทุกฺขสฺส ภาคิโน
เวณึ วา อวญฺญา โหนฺติ รถการี จ ทุพฺภิกา
จณฺฑาลี กปณา โหนฺติ กปฺปกา ๖ จ ปุนปฺปุนํ ฯ
ยานิ ยานิ นิหีนานิ กุลานิ กปณานิ จ
เตสุ เตเสฺวว ชายนฺติ เอสา มจฺฉริโน คติ ฯ
ปุพฺเพ จ กตกลฺยาณา ทายกา วีตมจฺฉรา
สคฺคนฺเต ปริปูเรนฺติ โอภาเสนฺติ จ นนฺทนํ ฯ
เวชยนฺเต จ ปาสาเท รมิตฺวา กามกามิโน
อุจฺจากุเลสุ ชายนฺติ สโภเคสุ ตโต จุตา ฯ
กูฏาคาเร จ ปาสาเท ปลฺลงฺเก โคณกตฺถเต ๗
วีชิตงฺคา โมรหตฺเถหิ กุเล ชาตา ยสสฺสิโน ฯ
องฺคโต องฺคํ ๘ คจฺฉนฺติ มาลาธารี อลงฺกตา
ชาติโย ๙ อุปติฏฺฐนฺติ สายํ ปาตํ สุเขสิโน ฯ
#๑ ยุ. อปิสุ ฯ ๒ ยุ. สมาคเต ฯ ๓ ม. ยุ. ปริภาสิมฺหเส ฯ ๔ ยุ. ปริหาเรนฺติ ฯ
#๕ ม. เวณี ฯ ๖ ยุ. นฺหามินี ฯ ๗ ยุ. โคณสณฺฐิเต ฯ ๘ ยุ. องฺกโต องฺกํ ฯ
#๙ ม. ภาติโย ฯ
นยิทํ อกตปุญฺญานํ กตปุญฺญานเมวิทํ
อโสกํ นนฺทนํ รมฺมํ ติทสานํ มหาวนํ
สุขํ อกตปุญฺญานํ อิธ นตฺถิ ปรตฺถ จ
สุขญฺจ กตปุญฺญานํ อิธ เจว ปรตฺถ จ ฯ
เตสํ สหพฺยกามานํ กตฺตพฺพํ กุสลํ พหุํ
กตปุญฺญา หิ โมทนฺติ สคฺเค โภคสมงฺคิโนติ ฯ
อภิชฺชมานเปตวตฺถุ ปฐมํ ฯ