[๕๔๐] ๑๐๑ โย โข ๑ ภิกฺขเว เอวํ วเทยฺย ยถา ยถายํ ปุริโส
กมฺมํ กโรติ ตถา ตถา ตํ ปฏิสํเวทิยตีติ ๒ เอวํ สนฺตํ ภิกฺขเว
พฺรหฺมจริยวาโส น โหติ โอกาโส น ปญฺญายติ สมฺมา ทุกฺขสฺส
อนฺตกิริยาย ฯ โย จ โข ภิกฺขเว เอวํ วเทยฺย ยถา ยถา เวทนิยํ
อยํ ปุริโส กมฺมํ กโรติ ตถา ตถาสฺส วิปากํ ปฏิสํเวทิยตีติ เอวํ
สนฺตํ ภิกฺขเว พฺรหฺมจริยวาโส โหติ โอกาโส ปญฺญายติ สมฺมา
#๑ ม. ยุ. โขสทฺโท นตฺถิ ฯ ๒ ม. ปฏิสํเวเทตีติ ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ
ทุกฺขสฺส อนฺตกิริยาย ฯ อิธ ภิกฺขเว เอกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส อปฺปมตฺตกมฺปิ
ปาปกมฺมํ กตํ ตเมนํ นิรยํ อุปเนติ ฯ อิธ ปน ภิกฺขเว
เอกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ
โหติ นานุปิ ขายติ [๑]- พหุเทว ฯ กถํรูปสฺส ภิกฺขเว
ปุคฺคลสฺส อปฺปมตฺตกมฺปิ ปาปกมฺมํ กตํ ตเมนํ นิรยํ อุปเนติ ฯh
อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล อภาวิตกาโย โหติ อภาวิตสีโล
อภาวิตจิตฺโต อภาวิตปญฺโญ ปริตฺโต อปฺปตุโม ๒ อปฺปทุกฺขวิหารี
เอวรูปสฺส ภิกฺขเว ปุคฺคลสฺส อปฺปมตฺตกมฺปิ ปาปกมฺมํ กตํ ตเมนํ
นิรยํ อุปเนติ ฯ กถํรูปสฺส ภิกฺขเว ปุคฺคลสฺส ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ
ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ โหติ นานุปิ ขายติ พหุเทว ฯ อิธ
ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล ภาวิตกาโย โหติ ภาวิตสีโล ภาวิตจิตฺโต
ภาวิตปญฺโญ อปริตฺโต มหตฺตา ๓ อปฺปมาณวิหารี เอวรูปสฺส ภิกฺขเวh
ปุคฺคลสฺส ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ โหติ
นานุปิ ขายติ พหุเทว ฯ เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว ปุริโส โลณผลํ ๔ ปริตฺเต
อุทกมลฺลเก ๕ ปกฺขิเปยฺย ตํ กึ มญฺญถ ภิกฺขเว อปินุ ตํ ปริตฺตํ
อุทกมลฺลเก อุทกํ อมุนา โลณผเลน ๖ โลณํ อสฺส อเปยฺยนฺติ ฯ เอวํ
ภนฺเต ฯ ตํ กิสฺส เหตุ ฯ อทท หิ ภนฺเต ปริตฺตํ อุทกมลฺลเก อุทกํ
ตํ อมุนา โลณผเลน โลณํ อสฺส อเปยฺยนฺติ ฯ เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว
#๑ ม. กึ ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ ๒ ม. ยุ. อปฺปาตุโม ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ
#๓ ม. มหตฺโต ฯ ๔ ม. โลณกปลลํ ฯ ๕ ม. อุทกกปลฺลเก ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ
#๖ ม. โลณกปลฺเลน ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ
ปุริโส โลณผลํ คงฺคาย นทิยา ปกฺขิเปยฺย ตํ กึ มญฺญถ ภิกฺขเว
อปินุ สา คงฺคา นที อมุนา โลณผเลน โลณํ ๑ อสฺส อเปยฺยนฺติ ฯ
โนเหตํ ภนฺเต ฯ ตํ กิสฺส เหตุ ฯ อสุ หิ ภนฺเต คงฺคาย นทิยา
มหาอุทกกฺขนฺโธ โส อมุนา โลณผเลน โลโณ [๒]- อสฺส อเปยฺโยติ ฯ
เอวเมว โข ภิกฺขเว อิเธกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส อปฺปมตฺตกมฺปิ ปาปกมฺมํ
กตํ ตเมนํ นิรยํ อุปเนติ ฯ อิธ ปน ภิกฺขเว เอกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส
ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ โหติ นานุปิ
ขายติ พหุเทว ฯ กถํรูปสฺส ภิกฺขเว ปุคฺคลสฺส อปฺปมตฺตกมฺปิ ปาปกมฺมํ
กตํ ตเมนํ นิรยํ อุปเนติ ฯ อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล
อภาวิตกาโย โหติ อภาวิตสีโล อภาวิตจิตฺโต อภาวิตปญฺโญ
ปริตฺโต อปฺปตุโม อปฺปทุกฺขวิหารี เอวรูปสฺส ภิกฺขเว ปุคฺคลสฺส
อปฺปมตฺตกมฺปิ ปาปกมฺมํ กตํ ตเมนํ นิรยํ อุปเนติ ฯ กถํรูปสฺส ภิกฺขเว
ปุคฺคลสฺส ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ โหติ
นานุปิ ขายติ พหุเทว ฯ อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล ภาวิตกาโย
โหติ ภาวิตสีโล ภาวิตจิตฺโต ภาวิตปญฺโญ อปริตฺโต มหตฺตา ๓
อปฺปมาณวิหารี เอวรูปสฺส ภิกฺขเว ปุคฺคลสฺส ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ
ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ โหติ นานุปิ ขายติ พหุเทว ฯ อิธ
ภิกฺขเว เอกจฺโจ อฑฺฒกหาปเณนปิ พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปเณนปิ
พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปณสเตนปิ พนฺธนํ นิคจฺฉติ ฯ อิธ ปน
ภิกฺขเว เอกจฺโจ อฑฺฒกหาปเณนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปเณนปิ
#๑ ยุ. โลณา ฯ ๒ ม. ยุ. น ฯ ๓ ม. มหตฺโต ฯ
น พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปณสเตนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ ฯ กถํรูโป
ภิกฺขเว อฑฺฒกหาปเณนปิ พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปเณนปิ พนฺธนํ
นิคจฺฉติ กหาปณสเตนปิ พนฺธนํ นิคจฺฉติ ฯ อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ
ทฬิทฺโท โหติ อปฺปสฺสโก อปฺปโภโค เอวรูโป ภิกฺขเว อฑฺฒกหาปเณนปิ
พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปเณนปิ พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปณสเตนปิ
พนฺธนํ นิคจฺฉติ ฯ กถํรูโป ภิกฺขเว อฑฺฒกหาปเณนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ
กหาปเณนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปณสเตนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ ฯ
อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ อฑฺโฒโหติ มหทฺธโน มหาโภโค เอวรูโป ภิกฺขเว
อฑฺฒกหาปเณนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ กหาปเณนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ
กหาปณสเตนปิ น พนฺธนํ นิคจฺฉติ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว
อิเธกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส อปฺปมตฺตกมฺปิ ปาปกมฺมํ กตํ ตเมนํ นิรยํ
อุปเนติ ฯ อิธ ปน ภิกฺขเว เอกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ
ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ โหติ นานุปิ ขายติ พหุเทว ฯเปฯ
เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว โอรพฺภิโก วา อุรพฺภฆาตโก วา อปฺเปกจฺโจ ๑
อุรพฺภํ อทินฺนํ อาทิยมานํ ปโหติ หนฺตต วา พนฺธิตต วา ฌาเปตต
วา ยถาปจฺจยํ วา กาตต อปฺเปกจฺโจ ๒ อุรพฺภํ อทินฺนํ อาทิยมานํ
นปฺปโหติ หนฺตต วา พนฺธิตต วา ฌาเปตต วา ยถาปจฺจยํ วา กาตต ฯ
กถํรูโป ๓ ภิกฺขเว โอรพฺภิโก วา อุรพฺภฆาตโก วา อุรพฺภํ อทินฺนํ
อาทิยมานํ ปโหติ หนฺตต ว พนฺธิตต วา ฌาเปตต วา ยถาปจฺจยํ วา
กาตต ฯ อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ทฬิทฺโท โหติ อปฺปสฺสโก อปฺปโภโค
#๑-๒ ม. ยุ. อปฺเปกจฺจํ ฯ ๓ ม. ยุ. กถํรูปํ ฯ
เอวรูโป ๑ ภิกฺขเว โอรพฺภิโก วา อุรพฺภฆาตโก วา อุรพฺภํ อทินฺนํ
อาทิยมานํ ปโหติ หนฺตต วา พนฺธิตต วา ฌาเปตต วา ยถาปจฺจยํ วา
กาตต ฯ กถํรูโป ๒ ภิกฺขเว โอรพฺภิโก วา อุรพฺภฆาตโก วา อุรพฺภํ
อทินฺนํ อาทิยมานํ นปฺปโหติ หนฺตต วา พนฺธิตต วา ฌาเปตต วา
ยถาปจฺจยํ วา กาตต ฯ อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ อฑฺโฒ โหติ มหทฺธโน
มหาโภโค ราชา วา ราชมหามตฺโต วา เอวรูโป ๓ ภิกฺขเว โอรพฺภิโก
วา อุรพฺภฆาตโก วา อุรพฺภํ อทินฺนํ อาทิยมานํ นปฺปโหติ หนฺตต วา
พนฺธิตต วา ฌาเปตต วา ยถาปจฺจยํ วา กาตต ฯ อญฺญทตฺถุ
ปญฺชลิโกว นํ ยาจติ เทหิ เม มาริส อุรพฺภํ วา อุรพฺภธนํ วาติ ฯ
เอวเมว โข ภิกฺขเว อิเธกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส อปฺปมตฺตกํปิ ปาปกมฺมํ
กตํ ตเมนํ นิรยํ อุปเนติ ฯ อิธ ปน ภิกฺขเว เอกจฺจสฺส ปุคฺคลสฺส
ตาทิสํเยว อปฺปมตฺตกํ ปาปกมฺมํ กตํ ทิฏฺฐธมฺมเวทนียํ โหติ นานุปิ
ขายติ พหุเทว ฯเปฯ โย โข ภิกฺขเว เอวํ วเทยฺย ยถา
ยถายํ ปุริโส กมฺมํ กโรติ ตถา ตถา ตํ ปฏิสํเวทิยตีติ เอวํ
สนฺตํ ภิกฺขเว พฺรหฺมจริยวาโส น โหติ โอกาโส น ปญฺญายติ
สมฺมา ทุกฺขสฺส อนฺตกิริยาย ฯ โย จ โข ภิกฺขเว เอวํ วเทยฺย
ยถา ยถา เวทนียํ อยํ ปุริโส กมฺมํ กโรติ ตถา ตถาสฺส วิปากํ
ปฏิสํเวทิยตีติ เอวํ สนฺตํ ภิกฺขเว พฺรหฺมจริยวาโส โหติ โอกาโส
ปญฺญายติ สมฺมา ทุกฺขสฺส อนฺตกิริยายาติ ฯ

[๕๔๑] ๑๐๒ สนฺติ ภิกฺขเว ชาตรูปสฺส โอฬาริกา อุปกฺกิเลสา
#๑-๓ ม. ยุ. เอวรูปํ ฯ ๒ ม. ยุ. กถํรูปํ ฯ
ปํสุวาลิกา ๑ สกฺขรกถลา ตเมนํ ปํสุโธวโก วา ปํสุโธวกนฺเตวาสี วา
โทณิยํ อากิริตฺวา โธวติ สนฺโธวติ นิทฺโธวติ ตสฺมึ ปหีเน ตสฺมึ
พฺยนฺตีกเต สนฺติ ชาตรูปสฺส มชฺฌิมสหคตา อุปกฺกิเลสา สุขุมสกฺขรา
ถุลฺลวาลิกา ๒ ตเมนํ ปํสุโธวโก วา ปํสุโธวกนฺเตวาสี วา โธวติ สนฺโธวติ
นิทฺโธวติ ตสฺมึ ปหีเน ตสฺมึ พฺยนฺตีกเต สนฺติ ชาตรูปสฺส สุขุมสหคตา
อุปกฺกิเลสา สุขุมวาลิกา กาฬิชลฺลิกา ๓ ตเมนํ ปํสุโธวโก วา
ปํสุโธวกนฺเตวาสี วา โธวติ สนฺโธวติ นิทฺโธวติ ตสฺมึ ปหีเน ตสฺมึ
พยนฺตีกเต อถาปรํ สุวณฺณสิกตาวสิสฺสนฺติ ฯ ตเมนํ สุวณฺณกาโร วา
สุวณฺณการนฺเตวาสี วา ชาตรูปํ มุสายํ ๔ ปกฺขิปิตฺวา ธมติ สนฺธมติ
นิทฺธมติ ฯ ตํ โหติ ชาตรูปํ อธนฺตํ อสนฺธนฺตํ ๕ อนิทฺธนฺตํ อนิหิตํ
อนินฺนีตกสาวํ ๖ น เจว มุทท โหติ น จ กมฺมนิยํ น จ ปภสฺสรํ
ปภงฺคุ จ น จ สมฺมา อุเปติ กมฺมาย ฯ โหติ โส ภิกฺขเว
สมโย ยํ โส สุวณฺณกาโร วา สุวณฺณการนฺเตวาสี วา ตํ ชาตรูปํ
ธมติ สนฺธมติ นิทฺธมติ ตํ โหติ ชาตรูปํ ธนฺตํ สนฺธนฺตํ นิทฺธนฺตํ
นิหิตํ นินฺนีตกสาวํ มุทท จ โหติ กมฺมนิยญฺจ ปภสฺสรญฺจ น
จ ปภงฺคุ สมฺมา อุเปติ กมฺมาย ยสฺสา ยสฺสา จ ปิลนฺธนวิกติยา
อากงฺขติ ยทิ ปฏฺฏิกาย ยทิ กุณฺฑลาย ยทิ คีเวยฺยเก ๗ ยทิ สุวณฺณมาลาย
ตญฺจสฺส อตฺถํ อนุโภติ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว สนฺติ
อธิจิตฺตมนุยุตฺตสฺส ภิกฺขุโน โอฬาริกา อุปกฺกิเลสา กายทุจฺจริตํ
วจีทุจฺจริตํ มโนทุจฺจริตํ ตเมนํ สเจตโส ภิกฺขุ ทพฺพชาติโก ปชหติ
#๑ ม. ปํสุวาลุกา ฯ ๒ ม. ถูลวาลุกา ฯ ๓ ม. กาฬชลฺลิกา ฯ ๔ มูสายํ ฯ ๕ ยุ.
#ธนฺตํ สนฺธนฺตํ ฯ ๖ ม. ธนฺตํ สนฺธนฺตํ นิทฺธนฺตํ อนิทฺธนฺตกสาวํ ฯ
#๗ ม. คีเวยฺยเกน ฯ
วิโนเทติ พฺยนฺตีกโรติ อนภาวํ คเมติ ตสฺมึ ปหีเน ตสฺมึ พฺยนฺตีกเต
สนฺติ อธิจิตฺตมนุยุตฺตสฺส ภิกฺขุโน มชฺฌิมสหคตา อุปกฺกิเลสา กามวิตกฺโก
พฺยาปาทวิตกฺโก วิหึสาวิตกฺโก ตเมนํ สเจตโส ภิกฺขุ
ทพฺพชาติโก ปชหติ วิโนเทติ พฺยนฺตีกโรติ อนภาวํ คเมติ ตสฺมึ ปหีเน
ตสฺมึ พฺยนฺตีกเต สนฺติ อธิจิตฺตมนุยุตฺตสฺส ภิกฺขุโน สุขุมสหคตา อุปกฺกิเลสา
ชาติวิตกฺโก ชนปทวิตกฺโก อนวญฺญตฺติปฏิสํยุตฺโต วิตกฺโก
ตเมนํ สเจตโส ภิกฺขุ ทพฺพชาติโก ปชหติ วิโนเทติ พฺยนฺตีกโรติ
อนภาวํ คเมติ ตสฺมึ ปหีเน ตสฺมึ พฺยนตีกเต อถาปรํ ธมฺมวิตกฺกา-
*วสิสฺสนฺติ ฯ ๑ โส โหติ สมาธิ น เจว สนฺโต นปฺปณีโต นปฺปฏิปฺ-
*ปสฺสทฺธลทฺโธ ๓ น เอโกทิภาวาธิคโต สสงฺขารนิคฺคยฺหวาริตวโต ๔ ฯ
โหติ โส ภิกฺขเว สมโย ยนฺตํ จิตฺตํ อชฺฌตฺตํเยว สนฺติฏฺฐติ สนฺนิสีทติ
เอโกทิภาโว ๕ โหติ สมาธิยติ ฯ โส โหติ สมาธิ สนฺโต ปณีโต
ปฏิปฺปสฺสทฺธลทฺโธ เอโกทิภาวาธิคโต น สสงฺขารนิคฺคยฺหวาริตวโต ยสฺส
ยสฺส จ อภิญฺญาสจฺฉิกรณียสฺส ธมฺมสฺส จิตฺตํ อภินินฺนาเมติ อภิญฺญาสจฺฉิกิริยาย
ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ ปาปุณาติ สติ สติ อายตเน
โส สเจ อากงฺขติ อเนกวิหิตํ อิทฺธิวิธํ ปจฺจนุภเวยฺยํ
เอโกปิ หุตฺวา พหุธา อสฺสํ พหุธาปิ หุตฺวา เอโก อสฺสํ อาวิภาวํ
ติโรภาวํ ติโรกุฑฺฑํ ติโรปาการํ ติโรปพฺพตํ อสชฺชมาโน คจฺเฉยฺยํ
เสยฺยถาปิ อากาเส ปฐวิยาปิ อุมฺมุชฺชนิมุชฺชํ กเรยฺยํ เสยฺยถาปิ อุทเก
อุทเกปิ อภิชฺชมาเน คจฺเฉยฺยํ เสยฺยถาปิ ปฐวิยํ อากาเสปิ ปลฺลงฺเกน
#๑ ม. ธมฺมวิตกฺโกวสิสฺสติ ฯ ม. น จ ปณีโต ฯ ๓ ม. นปฺปฏิปฺปสฺสทฺธิลทฺโธ ฯ
#๔ ม. สสงฺขารนิคฺคยฺหวาริตคโต ฯ ๕ ม. ยุ. เอโกทิ ฯ
กเมยฺยํ เสยฺยถาปิ ปกฺขิสกุโณ อิเมปิ จนฺทิมสุริเย เอวํ มหิทฺธิเก
เอวํมหานุภาเว ปาณินา ปริมเสยฺยํ ปริมชฺเชยฺยํ ยาว พฺรหฺมโลกาปิ
กาเยน วสํ วตฺเตยฺยนฺติ ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ ปาปุณาติ สติ
สติ อายตเน ฯ โส สเจ อากงฺขติ ทิพฺพาย โสตธาตุยา วิสุทฺธาย
อติกฺกนฺตมานุสิกาย อุโภ สทฺเท สุเณยฺยํ ทิพฺเพ จ มานุเส จ เย
ทูเร สนฺติเก จาติ ๑ ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ ปาปุณาติ สติ สติ
อายตเน ฯ โส สเจ อากงฺขติ ปรสตฺตานํ ปรปุคฺคลานํ เจตสา
เจโต ปริจฺจ ปชาเนยฺยํ สราคํ วา จิตฺตํ สราคํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ
วีตราคํ วา จิตฺตํ วีตราคํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ สโทสํ วา จิตฺตํ
สโทสํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ วีตโทสํ วา จิตฺตํ วีตโทสํ จิตฺตนฺติ
ปชาเนยฺยํ สโมหํ วา จิตฺตํ สโมหํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ วีตโมหํ
วา จิตฺตํ วีตโมหํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ สงฺขิตฺตํ วา จิตฺตํ สงฺขิตฺตํ
จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ วิกฺขิตฺตํ วา จิตฺตํ วิกฺขิตฺตํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ
มหคฺคตํ วา จิตฺตํ มหคฺคตํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ อมหคฺคตํ วา
จิตฺตํ อมหคฺคตํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ สอุตฺตรํ วา จิตฺตํ สอุตฺตรํ
จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ อนุตฺตรํ วา จิตฺตํ อนุตฺตรํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ
สมาหิตํ วา จิตฺตํ สมาหิตํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ อสมาหิตํ วา จิตฺตํ
อสมาหิตํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยํ วิมุตฺตํ วา จิตฺตํ วิมุตฺตํ จิตฺตนฺติ
ปชาเนยฺยํ อวิมุตฺตํ วา จิตฺตํ อวิมุตฺตํ จิตฺตนฺติ ปชาเนยฺยนฺติ
ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ ปาปุณาติ สติ สติ อายตเน ฯ โส สเจ
#๑ ยุ. ทูเร วา สนฺติเก วาติ ฯ
อากงฺขติ อเนกวิหิตํ ปุพฺเพนิวาสํ อนุสฺสเรยฺยํ เสยฺยถีทํ เอกมฺปิ
ชาตึ เทฺวปิ ชาติโย ติสฺโสปิ ชาติโย จตสฺโสปิ ชาติโย ปญฺจปิ
ชาติโย ทสมฺปิ ชาติโย วีสมฺปิ ชาติโย ตึสมฺปิ ชาติโย จตฺตาฬีสมฺปิ
ชาติโย ปญฺญาสมฺปิ ชาติโย ชาติสตมฺปิ ชาติสหสฺสมฺปิ ชาติสตสหสฺสมฺปิ
อเนเกปิ สํวฏฺฏกปฺเป อเนเกปิ วิวฏฺฏกปฺเป อเนเกปิ สํวฏฺฏวิวฏฺฏกปฺเป
อมุตฺราสึ เอวํนาโม เอวํโคตฺโต เอวํวณฺโณ เอวมาหาโร
เอวํสุขทุกฺขปฏิสํเวที เอวมายุปริยนฺโต โส ตโต จุโต
อมุตฺร อุทปาที ตตฺราปาสึ เอวํนาโม เอวํโคตฺโต เอวํวณฺโณ
เอวมาหาโร เอวํสุขทุกฺขปฏิสํเวที เอวมายุปริยนฺโต โส ตโต จุโต
อิธูปปนฺโนติ อิติ สาการํ สอุทฺเทสํ อเนกวิหิตํ ปุพฺเพนิวาสํ อนุสฺสเรยฺยนฺติ
ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ ปาปุณาติ สติ สติ อายตเน ฯ
โส สเจ อากงฺขติ ทิพฺเพน จกฺขุนา วิสุทฺเธน อติกฺกนฺตมานุสเกน
สตฺเต ปสฺเสยฺยํ จวมาเน อุปปชฺชมาเน หีเน ปณีเต สุวณฺเณ ทุพฺพณฺเณ
สุคเต ทุคฺคเต ยถากมฺมูปเค สตฺเต ปชาเนยฺยํ อิเม วต
โภนฺโต สตฺตา กายทุจฺจริเตน สมนฺนาคตา วจีทุจฺจริเตน สมนฺนาคตา
มโนทุจฺจริเตน สมนฺนาคตา อริยานํ อุปวาทกา มิจฺฉาทิฏฺฐิกา
มิจฺฉาทิฏฺฐิกมฺมสมาทานา เต กายสฺส เภทา ปรมฺมรณา อปายํ ทุคฺคตึ
วินิปาตํ นิรยํ อุปปนฺนา อิเม วา ปน โภนฺโต สตฺตา กายสุจริเตน
สมนฺนาคตา วจีสุจริเตน สมนฺนาคตา มโนสุจริเตน สมนฺนาคตา อริยานํ
อนุปวาทกา สมฺมาทิฏฺฐิกา สมฺมาทิฏฺฐิกมฺมสมาทานา เต กายสฺส
เภทา ปรมฺมรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปนฺนาติ อิติ ทิพฺเพน
จกฺขุนา วิสุทฺเธน อติกฺกนฺตมานุสเกน สตฺเต ปสฺเสยฺยํ จวมาเน
อุปปชฺชมาเน หีเน ปณีเต สุวณฺเณ ทุพฺพณฺเณ สุคเต ทุคฺคเต
ยถากมฺมูปเค สตฺเต ปชาเนยฺยนฺติ ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ
ปาปุณาติ สติ สติ อายตเน ฯ โส สเจ อากงฺขติ อาสวานํ ขยา
อนาสวํ เจโตวิมุตฺตึ ปญฺญาวิมุตฺตึ ทิฏฺเฐว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา
สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหเรยฺยนฺติ ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ
ปาปุณาติ สติ สติ อายตเนติ ฯ

[๕๔๒] ๑๐๓ อธิจิตฺตมนุยุตฺเตน ภิกฺขเว ภิกฺขุนา ตีณิ นิมิตฺตานิ
กาเลน กาลํ มนสิกาตพฺพานิ กาเลน กาลํ สมาธินิมิตฺตํ มนสิกาตพฺพํ
กาเลน กาลํ ปคฺคาหนิมิตฺตํ มนสิกาตพฺพํ กาเลน กาลํ
อุเปกฺขานิมิตฺตํ มนสิกาตพฺพํ ฯ สเจ ภิกฺขเว อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ
เอกนฺตํ สมาธินิมิตฺตํเยว มนสิกเรยฺย ฐานนฺตํ จิตฺตํ โกสชฺชาย
สํวตฺเตยฺย ฯ สเจ ภิกฺขเว อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ เอกนฺตํ ปคฺคาหนิมิตฺตํเยว
มนสิกเรยฺย ฐานนฺตํ จิตฺตํ อุทฺธจฺจาย สํวตฺเตยฺย ฯ สเจ
ภิกฺขเว อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ เอกนฺตํ อุเปกฺขานิมิตฺตํเยว มนสิกเรยฺย
ฐานนฺตํ จิตฺตํ น สมฺมา สมาธิเยยฺย อาสวานํ ขยาย ฯ ยโต [๑]- โข
ภิกฺขเว อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ กาเลน กาลํ สมาธินิมิตฺตํ มนสิกโรติ กาเลน
กาลํ ปคฺคาหนิมิตฺตํ มนสิกโรติ กาเลน กาลํ อุเปกฺขานิมิตฺตํ มนสิกโรติ
ตํ โหติ จิตฺตํ มุทุญฺจ กมฺมนิยญฺจ ปภสฺสรญฺจ น
#๑ โป. ม. ยุ. จ ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ
จ ปภงฺคุ สมฺมา สมาธิยติ อาสวานํ ขยาย ฯ เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว
สุวณฺณกาโร วา สุวณฺณการนฺเตวาสี วา อุกฺกํ พนฺธติ ๑ อุกฺกํ
พนฺธิตฺวา อุกฺกามุขํ อาลิมฺเปติ ๒ อุกฺกามุขํ อาลิมฺเปตฺวา สณฺฑาเสน
ชาตรูปํ คเหตฺวา [๓]- อุกฺกามุเข ปกฺขิปิตฺวา กาเลน กาลํ อภิธมติ
กาเลน กาลํ อุทเกน ปริปฺโผเสติ กาเลน กาลํ อชฺฌุเปกฺขติ ฯ
สเจ ภิกฺขเว สุวณฺณกาโร วา สุวณฺณการนฺเตวาสี วา ตํ ชาตรูปํ
เอกนฺตํ อภิธเมยฺย ฐานนฺตํ ชาตรูปํ ฑเหยฺย ฯ สเจ ภิกฺขเว
สุวณฺณกาโร วา สุวณฺณการนฺเตวาสี วา ตํ ชาตรูปํ เอกนฺตํ อุทเกน
ปริปฺโผเสยฺย ฐานนฺตํ ชาตรูปํ นิพฺพาเปยฺย ฯ สเจ ภิกฺขเว สุวณฺณกาโร
วา สุวณฺณการนฺเตวาสี วา ตํ ชาตรูปํ เอกนฺตํ อชฺฌุเปกฺเขยฺย๔
ฐานนฺตํ ชาตรูปํ น สมฺมา ปริปากํ คจฺเฉยฺย ฯ ยโต โข
ภิกฺขเว สุวณฺณกาโร วา สุวณฺณการนฺเตวาสี วา ตํ ชาตรูปํ กาเลน
กาลํ อภิธมติ กาเลน กาลํ อุทเกน ปริปฺโผเสติ กาเลน กาลํ
อชฺฌุเปกฺขติ ตํ โหติ ชาตรูปํ มุทุญฺจ กมฺมนิยญฺจ ปภสฺสรญฺจ
น จ ปภงฺคุ สมฺมา อุเปติ กมฺมาย ยสฺสา ยสฺสา จ ปิลนฺธนวิกติยา
อากงฺขติ ยทิ ปฏฺฏิกาย ๔ ยทิ กุณฺฑลาย ยทิ คีเวยฺยเก
ยทิ สุวณฺณมาลาย ตญฺจสฺส อตฺถํ อนุโภติ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว
อธิจิตฺตมนุยุตฺเตน ภิกฺขุนา ตีณิ นิมิตฺตานิ กาเลน กาลํ มนสิกาตพฺพานิ
กาเลน กาลํ สมาธินิมิตฺตํ มนสิกาตพฺพํ กาเลน กาลํ ปคฺคาหนิมิตฺตํ
มนสิกาตพฺพํ กาเลน กาลํ อุเปกฺขานิมิตฺตํ มนสิกาตพฺพํ ฯ สเจ ภิกฺขเว
#๑ ม. พนฺเธยฺย ฯ ๒ ม. อาลิมฺเปยฺย ฯ ๓ ม. อุกฺกามุเข ปกฺขิเปยฺย ฯ
#๔ โป. ยุ. ปฏฺฏกาย ฯ
อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ เอกนฺตํ สมาธินิมิตฺตํเยว มนสิกเรยฺย ฐานนฺตํ
จิตฺตํ โกสชฺชาย สํวตฺเตยฺย ฯ สเจ ภิกฺขเว อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ
เอกนฺตํ ปคฺคาหนิมิตฺตํเยว มนสิกเรยฺย ฐานนฺตํ จิตฺตํ อุทฺธจฺจาย
สํวตฺเตยฺย ฯ สเจ ภิกฺขเว อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ เอกนฺตํ อุเปกฺขานิมิตฺตํเยว
มนสิกเรยฺย ฐานนฺตํ จิตฺตํ น สมฺมา สมาธิเยยฺย อาสวานํ
ขยาย ฯ ยโต โข ภิกฺขเว อธิจิตฺตมนุยุตฺโต ภิกฺขุ กาเลน กาลํ
สมาธินิมิตฺตํ มนสิกโรติ กาเลน กาลํ ปคฺคาหนิมิตฺตํ มนสิกโรติ
กาเลน กาลํ อุเปกฺขานิมิตฺตํ มนสิกโรติ ตํ โหติ จิตฺตํ มุทุญฺจ
กมฺมนิยญฺจ ปภสฺสรญฺจ น จ ปภงฺคุ สมฺมา สมาธิยติ อาสวานํ
ขยาย ยสฺส ยสฺส จ อภิญฺญาสจฺฉิกรณียสฺส ธมฺมสฺส จิตฺตํ อภินินฺนาเมติ
อภิญฺญาสจฺฉิกิริยาย ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ ปาปุณาติ
สติ สติ อายตเน โส สเจ อากงฺขติ อเนกวิหิตํ อิทฺธิวิธํ ปจฺจนุภเวยฺยํ
ฯเปฯ อาสวานํ ขยา … สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหเรยฺยนฺติ
ตตฺร ตเตฺรว สกฺขิภพฺพตํ ปาปุณาติ สติ สติ อายตเนติ ฯ
โลณผลวคฺโค ๑ ปญฺจโม ฯ
ตสฺสุทฺทานํ
อจฺจายิกํ วิวิตฺตญฺจ สรทา ปริสา ติสฺโส
ตโย อาชานิยา เว โลณเก สงฺฆสมุคฺคตาติ ฯ
ทุติโย ปณฺณาสโก สมตฺโต ฯ
_________
#๑ ม. โลณกปลฺลวคฺโค ฯ
ตติยปณฺณาสโก
สมฺโพธิวคฺโค ปฐโม

[๕๔๓] ๑๐๔ ปุพฺเพว เม ภิกฺขเว สมฺโพธา อนภิสมฺพุทฺธสฺส
โพธิสตฺตสฺเสว สโต เอตทโหสิ โก นุ โข โลเก อสฺสาโท โก
อาทีนโว กึ นิสฺสรณนฺติ ฯ ตสฺส มยฺหํ ภิกฺขเว เอตทโหสิ ยํ
โข โลเก ๑ ปฏิจฺจ อุปฺปชฺชติ สุขํ โสมนสฺสํ อยํ โลเก อสฺสาโท
ยํ โลโก อนิจฺโจ ทุกฺโข วิปริณามธมฺโม อยํ โลเก อาทีนโว โย
โลเก ฉนฺทราคปฏิวินโย ฉนฺทราคปฺปหานํ อิทํ โลเก นิสฺสรณนฺติ ฯ
ยาวกีวญฺจาหํ ภิกฺขเว เอวํ โลกสฺส อสฺสาทญฺจ อสฺสาทโต อาทีนวญฺจ
อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ นิสฺสรณโต ยถาภูตํ นาพฺภญฺญาสึ เนว
ตาวาหํ ภิกฺขเว สเทวเก โลเก สมารเก สพฺรหฺมเก สสฺสมณพฺราหฺมณิยา
ปชาย สเทวมนุสฺสาย อนุตฺตรํ สมฺมาสมฺโพธึ อภิสมฺพุทฺโธ ๒
ปจฺจญฺญาสึ ฯ ยโต จ โขหํ ภิกฺขเว เอวํ โลกสฺส อสฺสาทญฺจ
อสฺสาทโต อาทีนวญฺจ อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ นิสฺสรณโต ยถาภูตํ
อพฺภญฺญาสึ อถาหํ ภิกฺขเว สเทวเก โลเก สมารเก สพฺรหฺมเก
สสฺสมณพฺราหฺมณิยา ปชาย สเทวมนุสฺสาย อนุตฺตรํ สมฺมาสมฺโพธึ
อภิสมฺพุทฺโธ ปจฺจญฺญาสึ ฯ ญาณญฺจ ปน เม ทสฺสนํ อุทปาทิ
อกุปฺปา เม วิมุตฺติ อยมนฺติมา ชาติ นตฺถิทานิ ปุนพฺภโวติ ฯ
#๑ โป. ม. โลกํ ฯ ๒ ม. อภิสมฺพุทฺโธติ ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ

[๕๔๔] ๑๐๕ โลกสฺสาหํ ภิกฺขเว อสฺสาทปริเยสนํ อาจรึ ๑ โย
โลเก อสฺสาโท ตทชฺฌคมํ ยาวตโก โลเก อสฺสาโท ปญฺญาย เม โส
สุทิฏฺโฐ ฯ โลกสฺสาหํ ภิกฺขเว อาทีนวปริเยสนํ อาจรึ โย โลเก
อาทีนโว ตทชฺฌคมํ ยาวตโก โลเก อาทีนโว ปญฺญาย เม
โส สุทิฏฺโฐ ฯ โลกสฺสาหํ ภิกฺขเว นิสฺสรณปริเยสนํ อาจรึ ยํ โลเก
นิสฺสรณํ ตทชฺฌคมํ ยาวตกํ โลเก นิสฺสรณํ ปญฺญาย เม ตํ
สุทิฏฺฐํ ฯ ยาวกีวญฺจาหํ ภิกฺขเว โลกสฺส อสฺสาทญฺจ อสฺสาทโต
อาทีนวญฺจ อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ นิสฺสรณโต ยถาภูตํ นาพฺภญฺญาสึ
เนว ตาวาหํ ภิกฺขเว สเทวเก โลเก สมารเก สพฺรหฺมเก
สสฺสมณพฺราหฺมณิยา ปชาย สเทวมนุสฺสาย อนุตฺตรํ สมฺมาสมฺโพธึ อภิสมฺพุทฺโธ
ปจฺจญฺญาสึ ฯ ยโต จ โขหํ ภิกฺขเว โลกสฺส อสฺสาทญฺจ
อสฺสาทโต อาทีนวญฺจ อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ นิสฺสรณโต ยถาภูตํ
อพฺภญฺญาสึ อถาหํ ภิกฺขเว สเทวเก โลเก สมารเก สพฺรหฺมเก
สสฺสมณพฺราหฺมณิยา ปชาย สเทวมนุสฺสาย อนุตฺตรํ สมฺมาสมฺโพธึ
อภิสมฺพุทฺโธ ปจฺจญฺญาสึ ฯ ญาณญฺจ ปน เม ทสฺสนํ อุทปาทิ อกุปฺปา
เม วิมุตฺติ อยมนฺติมา ชาติ นตฺถิทานิ ปุนพฺภโวติ ฯ

[๕๔๕] ๑๐๖ โน เจตํ ๒ ภิกฺขเว โลเก อสฺสาโท อภวิสฺส นยิทํ
สตฺตา โลเก สารชฺเชยฺยย ยสฺมา จ โข ภิกฺขเว อตฺถิ โลเก
อสฺสาโท ตสฺมา สตฺตา โลเก สารชฺชนฺติ ฯ โน เจตํ ภิกฺขเว โลเก
#๑ ม. อจรึ ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ ๒ ม. เจทํ ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ
อาทีนโว อภวิสฺส นยิทํ สตฺตา โลเก นิพฺพินฺเทยฺยย ยสฺมา จ
โข ภิกฺขเว อตฺถิ โลเก อาทีนโว ตสฺมา สตฺตา โลเก
นิพฺพินฺทนฺติ ฯ โน เจตํ ภิกฺขเว โลเก นิสฺสรณํ อภวิสฺส นยิทํ สตฺตา
โลกมฺหา นิสฺสเรยฺยย ยสฺมา จ โข ภิกฺขเว อตฺถิ โลเก นิสฺสรณํ
ตสฺมา สตฺตา โลกมฺหา นิสฺสรนฺติ ฯ ยาวกีวญฺจ ภิกฺขเว สตฺตา
โลกสฺส อสฺสาทญฺจ อสฺสาทโต อาทีนวญฺจ อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ
นิสฺสรณโต ยถาภูตํ นาพฺภญฺญาสส เนว ตาว ภิกฺขเว สตฺตา สเทวกา
โลกา สมารกา สพฺรหฺมกา สสฺสมณพฺราหฺมณิยา ปชาย สเทวมนุสฺสาย๔
นิสฺสฏา วิสํยุตฺตา วิปฺปมุตฺตา วิมริยาทีกเตน เจตสา วิหรึสุ ฯ ยโต
จ โข ภิกฺขเว สตฺตา โลกสฺส อสฺสาทญฺจ อสฺสาทโต อาทีนวญฺจ
อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ นิสฺสรณโต ยถาภูตํ อพฺภญฺญาสส อถ
ภิกฺขเว สตฺตา สเทวกา โลกา สมารกา สพฺรหฺมกา สสฺสมณพฺราหฺมณิยา
ปชาย สเทวมนุสฺสาย นิสฺสฏา วิสํยุตฺตา วิปฺปมุตฺตา
วิมริยาทีกเตน เจตสา วิหรนฺตีติ ฯ

[๕๔๖] ๑๐๗ เยเกจิ ภิกฺขเว สมณา วา พฺราหฺมณา วา โลกสฺส
อสฺสาทญฺจ อสฺสาทโต อาทีนวญฺจ อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ นิสฺสรณโต
ยถาภูตํ นปฺปชานนฺติ น เม เต ภิกฺขเว สมณา วา พฺราหฺมณา
วา สมเณสุ วา สมณสมฺมตา พฺราหฺมเณสุ วา พฺราหฺมณสมฺมตา น
จ ปน เต อายสฺมนฺโต สามญฺญตฺถญฺจ ๑ พฺรหฺมญฺญตฺถญฺจ ๒ ทิฏฺเฐว
ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรนฺติ ฯ เย จ โข
#๑-๒ ม. วา ฯ
เกจิ ภิกฺขเว สมณา วา พฺราหฺมณา วา โลกสฺส อสฺสาทญฺจ
อสฺสาทโต อาทีนวญฺจ อาทีนวโต นิสฺสรณญฺจ นิสฺสรณโต ยถาภูตํ
ปชานนฺติ เต โขเม ภิกฺขเว สมณา วา พฺราหฺมณา วา สมเณสุ
วา สมณสมฺมตา พฺราหฺมเณสุ วา พฺราหฺมณสมฺมตา เต จ
ปนายสฺมนฺโต สามญฺญตฺถญฺจ พฺรหฺมญฺญตฺถญฺจ ทิฏฺเฐว ธมฺเม สยํ
อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรนฺตีติ ฯ

[๕๔๗] ๑๐๘ รุณฺณมิทํ ภิกฺขเว อริยสฺส วินเย ยทิทํ คีตํ อุมฺมตฺตกมิทํ
ภิกฺขเว อริยสฺส วินเย ยทิทํ นจฺจํ โกมาริกมิทํ ๑ ภิกฺขเว
อริยสฺส วินเย ยทิทํ อติเวลํ ทนฺตวิทํสกหสิตํ ตสฺมา ติห ภิกฺขเว
เสตุฆาโต คีเต เสตุฆาโต นจฺเจ อลํ โว ธมฺมปโมทิตานํ สตํ
สิตํ สิตมตฺตายาติ ฯ

[๕๔๘] ๑๐๙ ติณฺณํ ภิกฺขเว ปฏิเสวนาย นตฺถิ ติตฺติ กตเมสํ
ติณฺณํ สุปฺปสฺส ๒ ภิกฺขเว ปฏิเสวนาย นตฺถิ ตตฺติ สุราเมรยปานสฺส
ภิกฺขเว ปฏิเสวนาย นตฺถิ ติตฺติ เมถุนธมฺมสมาปตฺติยา ภิกฺขเว
ปฏิเสวนาย นตฺถิ ติตฺติ อิเมสํ โข ภิกฺขเว ติณฺณํ ปฏิเสวนาย
นตฺถิ ติตฺตีติ ฯ

[๕๔๙] ๑๑๐ อถโข อนาถปิณฺฑิโก คหปติ เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ
อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ
เอกมนฺตํ นิสินฺนํ โข อนาถปิณฺฑิกํ คหปตึ ภควา เอตทโวจ จิตฺเต
คหปติ อรกฺขิเต กายกมฺมมฺปิ อรกฺขิตํ โหติ วจีกมฺมมฺปิ อรกฺขิตํ
#๑ ม. ยุ. โกมารกมิทํ ฯ ๒ ม. ยุ. โสปฺปสฺส ฯ
โหติ มโนกมฺมมฺปิ อรกฺขิตํ โหติ ตสฺส อรกฺขิตกายกมฺมสฺส ๑
อรกฺขิตวจีกมฺมสฺส ๒ อรกฺขิตมโนกมฺมสฺส ๓ กายกมฺมมฺปิ อวสฺสุตํ โหติ
วจีกมฺมมฺปิ อวสฺสุตํ โหติ มโนกมฺมมฺปิ อวสฺสุตํ โหติ ตสฺส
อวสฺสุตกายกมฺมสฺส ๔ อวสฺสุตวจีกมฺมสฺส ๕ อวสฺสุตมโนกมฺมสฺส ๖
กายกมฺมมฺปิ ปูติกํ โหติ วจีกมฺมมฺปิ ปูติกํ โหติ มโนกมฺมมฺปิ
ปูติกํ โหติ ตสฺส ปูติกายกมฺมสฺส ปูติวจีกมฺมสฺส ปูติมโนกมฺมสฺส น
ภทฺทกํ มรณํ โหติ น ภทฺทิกา กาลกิริยา เสยฺยถาปิ คหปติ
กูฏาคาเร ทุจฺฉนฺเน กูฏมฺปิ อรกฺขิตํ โหติ โคปาณสิโยปิ อรกฺขิตา
โหนฺติ ภิตฺติปิ อรกฺขิตา โหติ กูฏมฺปิ อวสฺสุตํ โหติ
โคปาณสิโยปิ อวสฺสุตา โหนฺติ ภิตฺติปิ อวสฺสุตา โหติ กูฏมฺปิ ปูติกํ
โหติ โคปาณสิโยปิ ปูติกา โหนฺติ ภิตฺติปิ ปูติกา โหติ เอวเมว
โข คหปติ จิตฺเต อรกฺขิเต ฯเปฯ น ภทฺทกํ มรณํ โหติ น
ภทฺทิกา กาลกิริยา จิตฺเต คหปติ รกฺขิเต กายกมฺมมฺปิ รกฺขิตํ โหติ
วจีกมฺมมฺปิ รกฺขิตํ โหติ มโนกมฺมมฺปิ รกฺขิตํ โหติ ตสฺส รกฺขิตกายกมฺมสฺส
รกฺขิตวจีกมฺมสฺส รกฺขิตมโนกมฺมสฺส กายกมฺมมฺปิ
อนวสฺสุตํ โหติ วจีกมฺมมฺปิ อนวสฺสุตํ โหติ มโนกมฺมมฺปิ อนวสฺสุตํ
โหติ ตสฺส อนวสฺสุตกายกมฺมสฺส อนวสฺสุตวจีกมฺมสฺส อนวสฺสุตมโนกมฺมสฺส
กายกมฺมมฺปิ อปูติกํ โหติ วจีกมฺมมฺปิ อปูติกํ โหติ
มโนกมฺมมฺปิ อปูติกํ โหติ ตสฺส อปูติกายกมฺมสฺส อปูติวจีกมฺมสฺส
อปูติมโนกมฺมสฺส ภทฺทกํ มรณํ โหติ ภทฺทิกา กาลกิริยา เสยฺยถาปิ
#๑-๒-๓-๔-๕-๖ โป. ม. ยุ. …กมฺมนฺตสฺส ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ
คหปติ กูฏาคาเร สุจฺฉนฺเน กูฏมฺปิ รกฺขิตํ โหติ โคปาณสิโยปิ
รกฺขิตา โหนฺติ ภิตฺติปิ รกฺขิตา โหติ กูฏมฺปิ อนวสฺสุตํ โหติ
โคปาณสิโยปิ อนวสฺสุตา โหนฺติ ภิตฺติปิ อนวสฺสุตา โหติ กูฏมฺปิ
อปูติกํ โหติ โคปาณสิโยปิ อปูติกา โหนฺติ ภิตฺติปิ อปูติกา โหติ
เอวเมว โข คหปติ จิตฺเต รกฺขิเต ฯเปฯ ภทฺทกํ มรณํ โหติ
ภทฺทิกา กาลกิริยาติ ฯ