[๑๔๐] เอกปุคฺคลสฺส ภิกฺขเว ปาตุภาโว ทุลฺลโภ โลกสฺมึ
กตมสฺส เอกปุคฺคลสฺส ตถาคตสฺส อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส อิมสฺส
โข ภิกฺขเว เอกปุคฺคลสฺส ปาตุภาโว ทุลฺลโภ โสกสฺมินฺติ ฯ

[๑๔๑] เอกปุคฺคโล ภิกฺขเว โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ
อจฺฉริยมนุสฺโส กตโม เอกปุคฺคโล ตถาคโต อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ
อยํ โข ภิกฺขเว เอกปุคฺคโล โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ
อจฺฉริยมนุสฺโสติ ฯ

[๑๔๒] เอกปุคฺคลสฺส ภิกฺขเว กาลกิริยา พหุโน ชนสฺส
อนุตปฺปา โหติ กตมสฺส เอกปุคฺคลสฺส ตถาคตสฺส อรหโต
สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส อิมสฺส โข ภิกฺขเว เอกปุคฺคลสฺส กาลกิริยา พหุโน
ชนสฺส อนุตปฺปา โหตีติ ฯ

[๑๔๓] เอกปุคฺคโล ภิกฺขเว โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ
อทุติโย อสหาโย อปฺปฏิโม อปฺปฏิสโม อปฺปฏิภาโค ๑ อปฺปฏิปุคฺคโล
อสโม อสมสโม ทิปทานํ อคฺโค กตโม เอกปุคฺคโล ตถาคโต
อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ อยํ โข ภิกฺขเว เอกปุคฺคโล โลเก
อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ อทุติโย อสหาโย อปฺปฏิโม อปฺปฏิสโม
อปฺปฏิภาโค อปฺปฏิปุคฺคโล อสโม อสมสโม ทิปทานํ อคฺโคติ ฯ
#๑ ยุ. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ

[๑๔๔] เอกปุคฺคลสฺส ภิกฺขเว ปาตุภาโว ๑ มหโต จกฺขุสฺส
ปาตุภาโว โหติ มหโต อาโลกสฺส ปาตุภาโว โหติ มหโต โอภาสสฺส
ปาตุภาโว โหติ ฉนฺนํ อนุตฺตริยานํ ปาตุภาโว โหติ จตุนฺนํ
ปฏิสมฺภิทานํ สจฺฉิกิริยา โหติ อเนกธาตุปฏิเวโธ โหติ นานาธาตุปฏิเวโธ
โหติ วิชฺชาวิมุตฺติผลสจฺฉิกิริยา โหติ โสตาปตฺติผลสจฺฉิกิริยา
โหติ สกทาคามิผลสจฺฉิกิริยา โหติ อนาคามิผลสจฺฉิกิริยา
โหติ อรหตฺตผลสจฺฉิกิริยา โหติ กตมสฺส เอกปุคฺคลสฺส ตถาคตสฺส
อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส อิมสฺส โข ภิกฺขเว เอกปุคฺคลสฺส
ปาตุภาโว ๒ มหโต จกฺขุสฺส ปาตุภาโว โหติ มหโต อาโลกสฺส
ปาตุภาโว โหติ มหโต โอภาสสฺส ปาตุภาโว โหติ ฉนฺนํ
อนุตฺตริยานํ ปาตุภาโว โหติ จตุนฺนํ ปฏิสมฺภิทานํ สจฺฉิกิริยา โหติ
อเนกธาตุปฏิเวโธ โหติ นานาธาตุปฏิเวโธ โหติ วิชฺชาวิมุตฺติผลสจฺฉิกิริยา
โหติ โสตาปตฺติผลสจฺฉิกิริยา โหติ สกทาคามิผลสจฺฉิกิริยา
โหติ อนาคามิผลสจฺฉิกิริยา โหติ อรหตฺตผลสจฺฉิกิริยา
โหตีติ ฯ

[๑๔๕] นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ อกปุคฺคลมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย
เอวํ ตถาคเตน อนุตฺตรํ ธมฺมจกฺกํ ปวตฺติตํ สมฺมเทว อนุปฺปวตฺเตติ
ยถยิทํ ภิกฺขเว สารีปุตฺโต สารีปุตฺโต ภิกฺขเว ตถาคเตน
อนุตฺตรํ ธมฺมจกฺกํ ปวตฺติตํ สมฺมเทว อนุปฺปวตฺเตตีติ ฯ
ปุคฺคลวคฺโค ๓ ฯ
#๑-๒ ม. ยุ. ปาตุภาวา ฯ ๓ ม. ยุ. เอกปุคฺคลวคฺโค เตรสโม ฯ
เอตทคฺคปาลิ

[๑๔๖] เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ รตฺตญฺญูนํ ยทิทํ
อญฺญาโกณฺฑญฺโญ ๑ ฯ มหาปญฺญานํ ยทิทํ สารีปุตฺโต ฯ อิทฺธิมนฺตานํ
ยทิทํ มหาโมคฺคลฺลาโน ฯ ธูตวาทานํ ๒ ยทิทํ มหากสฺสโป ฯ
ทิพฺพจกฺขุกานํ ยทิทํ อนุรุทฺโธ ฯ อุจฺจากุลิกานํ ยทิทํ ภทฺทิโย
กาฬิโคธายปุตฺโต ฯ มญฺชุสฺสรานํ ยทิทํ ลกุณฺฏกภทฺทิโย ฯ
สีหนาทิกานํ ยทิทํ ปิณฺโฑลภารทฺวาโช ฯ ธมฺมกถิกานํ ยทิทํ
ปุณฺโณ มนฺตานิปุตฺโต ฯ สงฺขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ
วิภชนฺตานํ ยทิทํ มหากจฺจาโนติ ฯ
วคฺโค ปฐโม ฯ

[๑๔๗] เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ มโนมยํ กายํ
อภินิมฺมินนฺตานํ ยทิทํ จุลฺลปนฺถโก ฯ เจโตวิวฏฺฏกุสลานํ ๓ ยทิทํ
จุลฺลปนฺถโก ฯ ปญฺญาวิวฏฺฏกุสลานํ ๔ ยทิทํ มหาปนฺถโก ฯ อรณวิหารีนํ
ยทิทํ สุภูติ ฯ ทกฺขิเณยฺยานํ ยทิทํ สุภูติ ฯ อารญฺญกานํ ยทิทํ
เรวโต ขทิรวนิโย ฯ ฌายีนํ ยทิทํ กงฺขาเรวโต ฯ อารทฺธวิริยานํ
ยทิทํ โสโณ โกลิวิโส ฯ กลฺยาณวากฺกรณานํ ยทิทํ โสโณ
กุฏิกณฺโณ ฯ ลาภีนํ ยทิทํ สีวลี ฯ สทฺธาธิมุตฺตานํ ยทิทํ
วกฺกลีติ ฯ
วคฺโค ทุติโย ฯ

[๑๔๘] เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ สิกฺขากามานํ
#๑ ม. อญฺญาสิโกณฺฑญฺโญ ฯ ๒ ม. ยุ. ธุตวาทานํ ฯ ๓ ยุ. เจโตวิวทฺธกุสลานํ ฯ
#๔ ม. สญฺญาวิวฏฺฏกุสลานํ ฯ ยุ. สญฺญาวิวทฺธกุสลานํ ฯ
ยทิทํ ราหุโล ฯ สทฺธาปพฺพชิตานํ ยทิทํ รฏฺฐปาโล ฯ ปฐมํ สลากํ
คณฺหนฺตานํ ยทิทํ กุณฺฑธาโน ฯ ปฏิภาณวนฺตานํ ยทิทํ วงฺคีโส ฯ
สมนฺตปาสาทิกานํ ยทิทํ อุปเสโน วงฺคนฺตปุตฺโต ฯh
เสนาสนปญฺญาปกานํ ยทิทํ ทพฺโพ มลฺลปุตฺโต ฯ เทวตานํ
ปิยมนาปานํ ยทิทํ ปิลินฺทวจฺโฉ ฯ ขิปฺปาภิญฺญานํ ยทิทํ พาหิโย
ทารุจีริโย ฯ จิตฺตกถิกานํ ยทิทํ กุมารกสฺสโป ฯ ปฏิสมฺภิทปฺปตฺตานํ
ยทิทํ มหาโกฏฺฐิโตติ ฯ
วคฺโค ตติโย ฯ

[๑๔๙] เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ พหุสฺสุตานํ
ยทิทํ อานนฺโท ฯ สติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท ฯ คติมนฺตานํ ยทิทํ
อานนฺโท ฯ ธิติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท ฯ อุปฏฺฐากานํ ยทิทํ
อานนฺโท ฯ มหาปริสานํ ยทิทํ อุรุเวลกสฺสโป ฯ กุลปฺปสาทกานํ
ยทิทํ กาฬุทายิ ฯ อปฺปาพาธานํ ยทิทํ พกฺกุโล ๑ ฯ ปุพฺเพนิวาสํ
อนุสฺสรนฺตานํ ยทิทํ โสภิโต ฯ วินยธรานํ ยทิทํ อุปาลิ ฯ
ภิกฺขุโนวาทกานํ ยทิทํ นนฺทโก ฯ อินฺทฺริเยสุ คุตฺตทฺวารานํ ยทิทํ
นนฺโท ฯ ภิกฺขุโอวาทกานํ ยทิทํ มหากปฺปิโน ฯ เตโชธาตุกุสลานํ
ยทิทํ สาคโต ฯ ปฏิภาเณยฺยกานํ ยทิทํ ราโธ ฯ ลูขจีวรธรานํ
ยทิทํ โมฆราชาติ ฯ
วคฺโค จตุตฺโถ ฯ
#๑ ม. พากุโล ฯ