[๑๕๙๔] กิตฺตาวตา ปน ภนฺเต อุปาสโก ปญฺญาสมฺปนฺโน
โหตีติ ฯ อิธ มหานาม อุปาสโก ปญฺญวา โหติ อุทยตฺถคามินิยา
ปญฺญาย สมนฺนาคโต อริยาย นิพฺเพธิกาย สมฺมาทุกฺขกฺขยคามินิยา ฯ
เอตฺตาวตา โข มหานาม อุปาสโก ปญฺญาสมฺปนฺโน โหตีติ ฯ
[๑๕๙๔] กิตฺตาวตา ปน ภนฺเต อุปาสโก ปญฺญาสมฺปนฺโน
โหตีติ ฯ อิธ มหานาม อุปาสโก ปญฺญวา โหติ อุทยตฺถคามินิยา
ปญฺญาย สมนฺนาคโต อริยาย นิพฺเพธิกาย สมฺมาทุกฺขกฺขยคามินิยา ฯ
เอตฺตาวตา โข มหานาม อุปาสโก ปญฺญาสมฺปนฺโน โหตีติ ฯ
[๑๕๙๕] เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว อุปริปพฺพเต ถุลฺลผุสิตเก เทเว
วสฺสนฺเต ตํ อุทกํ ยถานินฺนํ ปวตฺตมานํ ปพฺพตกนฺทรปทรสาขา
ปริปูเรติ ปพฺพตกนฺทรปทรสาขา ปริปูรา กุสฺโสพฺเภ ๑ ปริปูเรนฺติ ๒
กุสฺโสพฺภา ปริปูรา มหาโสพฺเภ ปริปูเรนฺติ มหาโสพฺภา ปริปูรา
กุนฺนทิโย ปริปูเรนฺติ กุนฺนทิโย ปริปูรา มหานทิโย ปริปูเรนฺติ
มหานทิโย ปริปูรา มหาสมุทฺทสาครํ ๓ ปริปูเรนฺติ ฯ เอวเมว โข
ภิกฺขเว อริยสาวกสฺส โย จ พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาโท โย จ ธมฺเม
อเวจฺจปฺปสาโท โย จ สงฺเฆ อเวจฺจปฺปปสาโท ยานิ จ อริยกนฺตานิ
สีลานิ อิเม ธมฺมา สํสนฺทมานา ปารํ คนฺตฺวา อาสวานํ ขยาย
สํวตฺตนฺตีติ ฯ
[๑๕๙๖] เอกํ สมยํ ภควา สกฺเกสุ วิหรติ กปิลวตฺถุสฺมึ
นิโคฺรธาราเม ฯ อถ โข ภควา ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย
เยน กาฬิโคธาย สากิยานิยา นิเวสนํ เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา
ปญฺญตฺเต อาสเน นิสีทิ ฯ อถ โข กาฬิโคธา
#๑ ม. กุโสพฺเภ ฯ ยุ. กุสฺสุพฺเภ ฯ ๒ ยุ. ปริปูเรติ ฯ ๓ ม. มหาสมุทฺทํ ฯ
สากิยานี เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา
เอกมนฺตํ นิสีทิ ฯ เอกมนฺตํ นิสินฺนํ โข กาฬิโคธํ
สากิยานึ ภควา ๑ เอตทโวจ
[๑๕๙๗] จตูหิ โข โคเธ ธมฺเมหิ สมนฺนาคตา อริยสาวิกา
โสตาปนฺนา โหติ อวินิปาตธมฺมา นิยตา สมฺโพธิปรายนา ฯ กตเมหิ
จตูหิ ฯ อิธ โคเธ อริยสาวิกา พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาเทน สมนฺนาคตา
โหติ อิติปิ โส ภควา ฯเปฯ สตฺถา เทวมนุสฺสานํ พุทฺโธ ภควาติ ฯ
ธมฺเม สงฺเฆ ฯ วิคตมลมจฺเฉเรน เจตสา อคารํ อชฺฌาวสติ มุตฺตจาคา
ปยตปาณิ ๒ โวสฺสคฺครตา ยาจโยคา ทานสํวิภาครตา ฯ อิเมหิ
โข โคเธ จตูหิ ธมฺเมหิ สมนฺนาคตา อริยสาวิกา โสตาปนฺนา โหติ
อวินิปาตธมฺมา นิยตา สมฺโพธิปรายนาติ ฯ
[๑๕๙๘] ยานีมานิ ภนฺเต ภควตา จตฺตาริ โสตาปตฺติยงฺคานิ
เทสิตานิ สํวิชฺชนฺเต เต ธมฺมา มยิ อหญฺจ เตสุ ธมฺเมสุ
สนฺทิสฺสามิ ฯ อหญฺหิ ภนฺเต พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาเทน สมนฺนาคตา
อิติปิ โส ภควา ฯเปฯ สตฺถา เทวมนุสฺสานํ พุทฺโธ ภควาติ ฯ
ธมฺเม สงฺเฆ ฯ ยํ โข ปน กิญฺจิ กุเล เทยฺยธมฺมํ สพฺพนฺตํ
อปฺปฏิวิภตฺตํ สีลวนฺเตหิ กลฺยาณธมฺเมหีติ ฯ ลาภา เต โคเธ
สุลทฺธนฺเต โคเธ โสตาปตฺติผลนฺเต โคเธ พฺยากตนฺติ ฯ
[๑๕๙๙] เอกํ สมยํ ภควา สกฺเกสุ วิหรติ กปิลวตฺถุสฺมึ
นิโคฺรธาราเม ฯ อถ โข นนฺทิโย สกฺโก เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ
#๑ ยุ. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ ๒ ม. ปยตปาณินี ฯ
อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ ฯ เอกมนฺตํ
นิสินฺโน โข นนฺทิโย สกฺโก ภควนฺตํ เอตทโวจ
[๑๖๐๐] ยสฺเสว นุ โข ภนฺเต อริยสาวกสฺส จตฺตาริ
โสตาปตฺติยงฺคานิ สพฺเพน สพฺพํ สพฺพถา สพฺพํ นตฺถิ เสฺวว นุ โข
ภนฺเต อริยสาวโก ปมาทวิหารีติ วุจฺจติ ฯ ยสฺส โข นนฺทิยๆ
จตฺตาริ โสตาปตฺติยงฺคานิ สพฺเพน สพฺพํ สพฺพถา สพฺพํ นตฺถิ
ตมหํ พาหิโร ปุถุชฺชนปกฺเข ฐิโตติ วทามิ ฯ อปิจ นนฺทิย
ยถา อริยสาวโก ปมาทวิหารี เจว โหติ อปฺปมาทวิหารี จ ตํ
สุณาหิ สาธุกํ มนสิกโรหิ ภาสิสฺสามีติ ฯ เอวํ ภนฺเตติ โข
นนฺทิโย สกฺโก ภควโต ปจฺจสฺโสสิ ฯ ภควา เอตทโวจ
[๑๖๐๑] กถญฺจ นนฺทิย อริยสาวโก ปมาทวิหารี โหติ ฯ อิธ
นนฺทิย อริยสาวโก พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาเทน สมนฺนาคโต โหติ
อิติปิ โส ภควา ฯเปฯ สตฺถา เทวมนุสฺสานํ พุทฺโธ ภควาติ ฯ
โส เตน พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาเทน สนฺตุฏฺโฐ น อุตฺตรึ วายมติ
ทิวา ปวิเวกาย รตฺติยา ๑ ปฏิสลฺลานาย ฯ ตสฺส เอวํ ปมตฺตสฺส
วิหรโต ปามุชฺชํ ๒ น โหติ ปามุชฺเช อสติ ปีติ น โหติ ปีติยา อสติ
ปสฺสทฺธิ น โหติ ปสฺสทฺธิยา อสติ ทุกฺขํ วิหรติ ทุกฺขิโน จิตฺตํ
น สมาธิยติ อสมาหิเต จิตฺเต ธมฺมา น ปาตุภวนฺติ ฯ ธมฺมานํ
อปาตุภาวา ปมาทวิหารีเตฺวว สงฺขํ ๓ คจฺฉติ ฯ ปุน จปรํ นนฺทิย
อริยสาวโก ฯ ธมฺเม สงฺเฆ ฯ อริยกนฺเตหิ สีเลหิ สมนฺนาคโต
#๑ ม. ยุ. รตฺตึ ฯ เอวมุปริ ฯ ๒ ม. สพฺพตฺถ ปาโมชฺชํ ฯ
โหติ อกฺขณฺเฑหิ ฯเปฯ สมาธิสํวตฺตนิเกหิ ฯ โส เตหิ อริย-
กนฺเตหิ สีเลหิ สนฺตุฏฺโฐ น อุตฺตรึ วายมติ ทิวา ปวิเวกาย
รตฺติยา ปฏิสลฺลานาย ฯ ตสฺส เอวํ ปมตฺตสฺส วิหรโต ปามุชฺชํ
น โหติ ปามุชฺเช อสติ ปีติ น โหติ ปีติยา อสติ ปสฺสทฺธิ
น โหติ ปสฺสทฺธิยา อสติ ทุกฺขํ วิหรติ ทุกฺขิโน จิตฺตํ น
สมาธิยติ อสมาหิเต จิตฺเต ธมฺมา น ปาตุภวนฺติ ฯ ธมฺมานํ
อปาตุภาวา ปมาทวิหารีเตฺวว สงฺขํ คจฺฉติ ฯ เอวํ โข นนฺทิย
อริยสาวโก ปมาทวิหารี โหติ ฯ
[๑๖๐๒] กถญฺจ นนฺทิย อริยสาวโก อปฺปมาทวิหารี โหติ ฯ
อิธ นนฺทิย อริยสาวโก พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาเทน สมนฺนาคโต
โหติ อิติปิ โส ภควา ฯเปฯ สตฺถา เทวมนุสฺสานํ พุทฺโธ
ภควาติ ฯ โส เตน พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาเทน อสนฺตุฏฺโฐ อุตฺตรึ
วายมติ ทิวา ปวิเวกาย รตฺติยา ปฏิสลฺลานาย ฯ ตสฺส เอวํ
อปฺปมตฺตสฺส วิหรโต ปามุชฺชํ ชายติ ปมุทิตสฺส ปีติ ชายติ
ปีติมนสฺส กาโย ปสฺสมฺภติ ปสฺสทฺธกาโย สุขํ เวทยติ ๑ สุขิโน
จิตฺตํ สมาธิยติ สมาหิเต จิตฺเต ธมฺมา ปาตุภวนฺติ ฯ ธมฺมานํ
ปาตุภาวา อปฺปมาทวิหารีเตฺวว สงฺขํ คจฺฉติ ฯ ปุน จปรํ นนฺทิย
อริยสาวโก ธมฺเม สงฺเฆ ฯ อริยกนฺเตหิ สีเลหิ สมนฺนาคโต
โหติ อกฺขณฺเฑหิ ฯเปฯ สมาธิสํวตฺตนิเกหิ ฯ โส เตหิ อริยกนฺเตหิ
สีเลหิ อสนฺตุฏฺโฐ อุตฺตรึ วายมติ ทิวา ปวิเวกาย รตฺติยา
#๑ ม. ยุ. สพฺพตฺถ เวทิยติ ฯ
ปฏิสลฺลานาย ฯ ตสฺส เอวํ อปฺปมตฺตสฺส วิหรโต ปามุชฺชํ ชายติ
ปมุทิตสฺส ปีติ ชายติ ปีติมนสฺส กาโย ปสฺสมฺภติ ปสฺสทฺธกาโย
สุขํ เวทยติ สุขิโน จิตฺตํ สมาธิยติ สมาหิเต จิตฺเต
ธมฺมา ปาตุภวนฺติ ฯ ธมฺมานํ ปาตุภาวา อปฺปมาทวิหารีเตฺวว
สงฺขํ คจฺฉติ ฯ เอวํ โข นนฺทิย อริยสาวโก อปฺปมาทวิหารี
โหตีติ ฯ
ปุญฺญาภิสนฺทวคฺโค จตุตฺโถ ฯ
ตสฺสุทฺทานํ
อภิสนฺเทน ๑ ตโย วุตฺตา เทฺว เทวปทานิ จ
สภาคตํ มหานาโม วาสี ๒ กาฬิ จ นนฺทิยาติ ฯ
__________________
#๑ ม. ยุ. อภิสนฺทา ฯ ๒ ม. ยุ. วสฺสํ ฯ
สคาถกปุญฺญาภิสนฺทวคฺโค ปญฺจโม
[๑๖๐๓] จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ปุญฺญาภิสนฺทา กุสลาภิสนฺทา
สุขสฺสาหารา ฯ กตเม จตฺตาโร ฯ อิธ ภิกฺขเว อริยสาวโก
พุทฺเธ อเวจฺจปฺปสาเทน สมนฺนาคโต โหติ อิติปิ โส ภควา
ฯเปฯ สตฺถา เทวมนุสฺสานํ พุทฺโธ ภควาติ ฯ อยํ ปฐโม
ปุญฺญาภิสนฺโท กุสลาภิสนฺโท สุขสฺสาหาโร ฯ ปุน จปรํ ภิกฺขเว
อริยสาวโก ธมฺเม สงฺเฆ ฯ อริยกนฺเตหิ สีเลหิ สมนฺนาคโต
โหติ อกฺขณฺเฑหิ ฯเปฯ สมาธิสํวตฺตนิเกหิ ฯ อยํ จตุตฺโถ
ปุญฺญาภิสนฺโท กุสลาภิสนฺโท สุขสฺสาหาโร ฯ อิเม โข ภิกฺขเว
จตฺตาโร ปุญฺญาภิสนฺทา กุสลาภิสนฺทา สุขสฺสาหารา ฯ