[๔๐๘] อถ โข สมฺพหุลา ภิกฺขู เยน ภควา เตนุปสงฺกมึสุ
อุปสงฺกมิตฺวา ฯเปฯ เอกมนฺตํ นิสินฺเน โข เต ภิกฺขู ภควา
เอตทโวจ กตมา นุ โข ภกฺขเว เวทนา กตโม เวทนาสมุทโย
กตโม เวทนานิโรโธ กตมา เวทนานิโรธคามินี ปฏิปทา โก
เวทนาย อสฺสาโท โก เวทนาย อาทีนโว กึ เวทนาย นิสฺสรณนฺติ ฯ
ภควํมูลกา โน ภนฺเต ธมฺมา ฯเปฯ ติสฺโส อิมา ภิกฺขเว เวทนา
สุขา เวทนา ทุกฺขา เวทนา อทุกฺขมสุขา เวทนา ฯ อิมา วุจฺจนฺติ
ภิกฺขเว เวทนา ฯ ผสฺสสมุทยา (ยถา ปุริมสุตฺตนฺโต วิตฺถาริโต
ตถา วิตฺถาเรตพฺโพ ๑-) ฯ อฏฺฐมํ ฯ
[๔๐๙] อถ โข ปญฺจกงฺโค ฐปติ เยนายสฺมา อุทายิ
เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา อายสฺมนฺตํ อุทายึ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ
นิสีทิ ฯ เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข ปญฺจกงฺโค ฐปติ อายสฺมนฺตํ อุทายึ
เอตทโวจ กติ นุ โข ภนฺเต อุทายิ เวทนา วุตฺตา ภควตาติ ฯ
ติสฺโส โข คหปติ ๒ เวทนา วุตฺตา ภควตา สุขา เวทนา ทุกฺขา
เวทนา อทุกฺขมสุขา เวทนา อิมา โข คหปติ ๒ ติสฺโส เวทนา
วุตฺตา ภควตาติ ฯ
[๔๑๐] เอวํ วุตฺเต ปญฺจกงฺโค ฐปติ อายสฺมนฺตํ อุทายึ เอตทโวจ
น โข ภนฺเต อุทายิ ติสฺโส เวทนา วุตฺตา ภควตา เทฺว เวทนา
วุตฺตา ภควตา สุขา เวทนา ทุกฺขา เวทนา ฯ ยายํ ภนฺเต
อทุกฺขมสุขา เวทนา สนฺตสฺมึ เอสา ปณีเต สุเข วุตฺตา ภควตาติ ฯ
ทุติยมฺปิ โข อายสฺมา อุทายิ ปญฺจกงฺคํ ฐปตึ เอตทโวจ น โข
คหปติ เทฺว เวทนา วุตฺตา ภควตา ติสฺโส เวทนา วุตฺตา ภควตา
สุขา เวทนา ทุกฺขา เวทนา อทุกฺขมสุขา เวทนา อิมา ติสฺโส
#๑ ม. ยุ. ยถา ปุริมสุตฺตนฺเต ตถา วิตฺถาเรตพฺโพ ฯ ๒ ม. ยุ. ฐปติ ฯ เอวมุปริปิ ฯ
เวทนา วุตฺตา ภควตาติ ฯ ทุติยมฺปิ โข ปญฺจกงฺโค ฐปติ อายสฺมนฺตํ
อุทายึ เอตทโวจ น โข ภนฺเต อุทายิ ติสฺโส เวทนา วุตฺตา
ภควตา เทฺว เวทนา วุตฺตา ภควตา สุขา เวทนา ทุกฺขา
เวทนา ยายํ ภนฺเต อทุกฺขมสุขา เวทนา สนฺตสฺมึ เอสา ปณีเต
สุเข วุตฺตา ภควตาติ ฯ ตติยมฺปิ โข อายสฺมา อุทายิ ปญฺจกงฺคํ
ฐปตึ เอตทโวจ น โข คหปติ เทฺว เวทนา วุตฺตา ภควตา ติสฺโส
เวทนา วุตฺตา ภควตา สุขา เวทนา ทุกฺขา เวทนา อทุกฺขมสุขา
เวทนา อิมา ติสฺโส เวทนา วุตฺตา ภควตาติ ฯ ตติยมฺปิ
โข ปญฺจกงฺโค ฐปติ อายสฺมนฺตํ อุทายี เอตทโวจ น โข ภนฺเต
อุทายิ ติสฺโส เวทนา วุตฺตา ภควตา เทฺว เวทนา วุตฺตา
ภควตา สุขา เวทนา ทุกฺขา เวทนา ยายํ ภนฺเต อทุกฺขมสุขา
เวทนา สนฺตสฺมึ เอสา ปณีเต สุเข วุตฺตา ภควตาติ ฯ เนว [๑]
อสกฺขิ ๒ อายสฺมา อุทายิ ปญฺจกงฺคํ ฐปตึ สญฺญาเปตุํ น ปนาสกฺขิ
ปญฺจกงฺโค ฐปติ อายสฺมนฺตํ อุทายึ สญฺญาเปตุํ ฯ
[๔๑๑] อสฺโสสิ โข อายสฺมา อานนฺโท อายสฺมโต อุทายิสฺส
ปญฺจกงฺเคน ฐปตินา สทฺธึ อิมํ กถาสลฺลาปํ อถ โข อายสฺมา
อานนฺโท เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ ฯ
เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข อายสฺมา อานนฺโท ยาวตโก อายสฺมโต
อุทายิสฺส ปญฺจกงฺเคน ฐปตินา สทฺธึ อโหสิ กถาสลฺลาโป ตมฺปิ ๓
สพฺพํ ภควโต อาโรเจสิ ฯ สนฺตเมว โข อานนฺท ปริยายํ
#๑ ยุ. โข ฯ ๒ ม. สกฺขิ ฯ ๓ ม. ตํ ฯ
ปญฺจกงฺโค ฐปติ อุทายิสฺส ภิกฺขุโน นาพฺภนุโมทิ ฯ สนฺตํ จ ปนานนฺท
ปริยายํ อุทายิ ภิกฺขุ ปญฺจกงฺคสฺส ฐปติโน นาพฺภนุโมทิ ฯ
[๔๑๒] เทฺวปิ มยา อานนฺท เวทนา วุตฺตา ปริยาเยน ติสฺโส ๑
มยา เวทนา วุตฺตา ปริยาเยน ปญฺจปิ มยา เวทนา วุตฺตา
ปริยาเยน ฉปิ มยา เวทนา วุตฺตา ปริยาเยน อฏฺฐารสาปิ มยา เวทนา
วุตฺตา ปริยาเยน ฉตฺตึสาปิ มยา เวทนา วุตฺตา ปริยาเยน
อฏฺฐสตํปิ มยา เวทนา วุตฺตา ปริยาเยน ฯ เอวํ ปริยาเยน เทสิโต
อานนฺท มยา ธมฺโม ฯ เอวํ ปริยาเยน เทสิเต โข อานนฺท มยา
ธมฺเม เย อญฺญมญฺญสฺส สุภาสิตํ สุลปิตํ น สมนุมญฺญิสฺสนฺติ น
สมนุชานิสฺสนฺติ น สมนุโมทิสฺสนฺติ ฯ เตสํ เอตํ ปาฏิกงฺขํ ภณฺฑนชาตา
กลหชาตา วิวาทาปนฺนา อญฺญมญฺญํ มุขสตฺตีหิ วิตุทนฺตา
วิหริสฺสนฺติ ๒ ฯ เอวํ ปริยายเทสิโต โข ๓ อานนฺท มยา ธมฺโม ฯ
เอวํ ปริยายเทสิเต โข ๓ อานนฺท มยา ธมฺเม เย อญฺญมญฺญสฺส
สุภาสิตํ สุลปิตํ สมนุมญฺญิสฺสนฺติ สมนุชานิสฺสนฺติ สมนุโมทิสฺสนฺติ ฯ
เตสํ เอตํ ปาฏิกงฺขํ สมคฺคา สมฺโมทมานา อวิวทมานา ขีโรทกีภูตา
อญฺญมญฺญํ ปิยจกฺขูหิ สมฺปสฺสนฺตา วิหริสฺสนฺติ ๒ ฯ
[๔๑๓] ปญฺจิเม อานนฺท กามคุณา ฯ กตเม ปญฺจ ฯ จกฺขุวิญฺเญยฺยา
รูปา อิฏฺฐา กนฺตา มนาปา ปิยรูปา กามูปสญฺหิตา
รชนิยา ฯเปฯ กายวิญฺเญยฺยา โผฏฺฐพฺพา อิฏฺฐา กนฺตา มนาปา
ปิยรูปา กามูปสญฺหิตา รชนิยา ฯ อิเม โข อานนฺท ปญฺจ
#๑ ม. ยุ. ติสฺโสปิ ฯ ๒ ม. อิติสทฺโท อตฺถิ ฯ ๓ ยุ. โขสทฺโท นตฺถิ ฯ
กามคุณา ฯ ยํ โข อานนฺท อิเม ปญฺจ กามคุเณ ปฏิจฺจ
อุปฺปชฺชติ สุขํ โสมนสฺสํ อิทํ วุจฺจติ กามสุขํ ฯ
[๔๑๔] เย โข อานนฺท เอวํ วเทยฺยุํ เอตํ ปรมํ สนฺตํ ๑ สุขํ
โสมนสฺสํ ปฏิสํเวเทนฺตีติ ฯ อิทํ เนสาหํ นานุชานามิ ฯ ตํ กิสฺส
เหตุ ฯ อตฺถานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ
ปณีตตรญฺจ ฯ
[๔๑๕] กตมญฺจานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ
ปณีตตรญฺจ ฯ อิธานนฺท ภิกฺขุ วิวิจฺเจว กาเมหิ วิวิจฺจ
อกุสเลหิ ธมฺเมหิ สวิตกฺกํ สวิจารํ วิเวกชํ ปีติสุขํ ปฐมชฺฌานํ
อุปสมฺปชฺช วิหรติ ฯ อิทํ โข อานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ
สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ ปณีตตรญฺจ ฯ เย โข อานนฺท เอวํ วเทยฺยุํ
เอตํ ปรมํ สนฺตํ ๑ สุขํ โสมนสฺสํ ปฏิสํเวเทนฺตีติ ฯ อิทํ เนสาหํ
นานุชานามิ ฯ ตํ กิสฺส เหตุ ฯ อตฺถานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ
สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ ปณีตตรญฺจ ฯ
[๔๑๖] กตมญฺจานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ
ปณีตตรญฺจ ฯ อิธานนฺท ภิกฺขุ วิตกฺกวิจารานํ วูปสมา
อชฺฌตฺตํ สมฺปสาทนํ เจตโส เอโกทิภาวํ อวิตกฺกํ อวิจารํ สมาธิชํ
ปีติสุขํ ทุติยชฺฌานํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ ฯ อิทํ โข อานนฺท เอตมฺหา
สุขา อญฺญํ สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ ปณีตตรญฺจ ฯ เย โข อานนฺทฐ
เอวํ วเทยฺยุํ เอตํ ปรมํ สนฺตํ สุขํ โสมนสฺสํ ปฏิสํเวเทนฺตีติ ฯ
#๑ ยุ. สตฺตา ฯ เอวมุปริปิ ฯ
อิทํ เนสาหํ นานุชานามิ ฯ ตํ กิสฺส เหตุ ฯ อตฺถานนฺท เอตมฺหา
สุขา อญฺญํ สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ ปณีตตรญฺจ ฯ
[๔๑๗] กตมญฺจานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ
ปณีตตรญฺจ ฯ อิธานนฺท ภิกฺขุ ปีติยา จ วิราคา อุเปกฺขโก
จ วิหรติ สโต จ สมฺปชาโน สุขญฺจ กาเยน ปฏิสํเวเทติ ยนฺตํ
อริยา อาจิกฺขนฺติ อุเปกฺขโก สติมา สุขวิหารีติ ตติยชฺฌานํ
อุปสมฺปชฺช วิหรติ ฯ อิทํ โข อานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ สุขํ
อภิกฺกนฺตตรญฺจ ปณีตตรญฺจ ฯ เย โข อานนฺท เอวํ วเทยฺยุํ
เอตํ ปรมํ สนฺตํ สุขํ โสมนสฺสํ ปฏิสํเวเทนฺตีติ ฯ อิทํ เนสาหํ
นานุชานามิ ฯ ตํ กิสฺส เหตุ ฯ อตฺถานนฺท เอตมฺหา สุขา อญฺญํ
สุขํ อภิกฺกนฺตตรญฺจ ปณีตตรญฺจ ฯ