๑๕. สาสวทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๙๕] สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาว-
ธรรมที่ไม่ใช่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
มี ๑ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(สภาวธรรมที่ไม่ใช่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งมีธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้
เป็นมูล มี ๓ วาระโดยนัยก่อน)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรม
ที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งมิใช่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
(ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
๑๖. อาสวสัมปยุตตทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๙๖] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่สัมปยุตด้วยอาสวะซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ

สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่
วิปปยุตจากอาสวะซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(สภาวธรรมที่มีธรรมที่ไม่สัมปยุตด้วยอาสวะซึ่งมิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้เป็นมูล
มี ๓ วาระเท่านั้น)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะซึ่งเห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่สัมปยุตด้วยอาสวะซึ่งมิใช่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
๑๗. อาสวสาสวทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๙๗] สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะซึ่งเห็นได้และกระทบ
ได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะและมิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่ใช่เห็นได้
และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะซึ่งเห็นได้และกระทบได้
อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะและมิใช่ไม่เป็นอาสวะซึ่งไม่ใช่เห็นได้
และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะและมิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งมิใช่เห็นไม่ได้
แต่กระทบได้เป็นมูล มี ๓ วาระเท่านั้นโดยนัยก่อน)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะซึ่งเห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้
อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะแต่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งมิใช่เห็นไม่ได้
และกระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
(ไม่มีวาระในอาสวอาสวสัมปยุตตทุกะ)
๑๙. อาสววิปปยุตตสาสวทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๙๘] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเห็นได้และ
กระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะและไม่ใช่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่ง
ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเห็นได้และกระทบได้
อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะและที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่ใช่เห็น
ได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะและไม่ใช่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งมิใช่เห็นไม่ได้
แต่กระทบได้เป็นมูล มี ๓ วาระโดยนัยก่อนนั่นเอง)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเห็นไม่ได้และกระทบ
ไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งมิใช่
เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
๒๐๕๔. หกโคจฉกะมีสัญโญชนะเป็นต้น
๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๙๙] สภาวธรรมที่ไม่เป็นสังโยชน์ซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่
ไม่เป็นสังโยชน์ซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (มี ๓ วาระ ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐๐] สภาวธรรมที่ไม่เป็นคันถะซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่
เป็นคันถะซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐๑] สภาวธรรมที่ไม่เป็นโอฆะซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่
เป็นโอฆะซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐๒] สภาวธรรมที่ไม่เป็นโยคะซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่
เป็นโยคะซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐๓] สภาวธรรมที่ไม่เป็นนิวรณ์ซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่
ไม่เป็นนิวรณ์ซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐๔] สภาวธรรมที่ไม่เป็นปรามาสซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่เป็นปรามาสซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ

๕๕๖๘. มหันตรทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๑๐๕] สภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้ซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่ใช่รับรู้อารมณ์ได้ซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้ซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่
รับรู้อารมณ์ไม่ได้ซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยมี ๑ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้ มี ๓ วาระเท่านั้น)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้ซึ่งเห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่
ไม่ใช่รับรู้อารมณ์ได้ซึ่งมิใช่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
[๑๐๖] สภาวธรรมที่ไม่เป็นจิตซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็น
จิตซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นจิตซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นจิต
ซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ

[๑๐๗] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเจตสิกซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่
ไม่เป็นเจตสิกซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐๘] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากจิตซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่สัมปยุตด้วยจิตซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐๙] สภาวธรรมที่ไม่ระคนกับจิตซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่
ไม่ใช่ระคนกับจิตซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๑๐] สภาวธรรมที่มีจิตเป็นสมุฏฐานซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่ใช่มีจิตเป็นสมุฏฐานซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ว่าโดย
จิตตสมุฏฐานรูปนั่นเอง มี ๓ วาระ ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๑๑] สภาวธรรมที่ไม่ใช่เกิดพร้อมกับจิตซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาว-
ธรรมที่ไม่ใช่เกิดพร้อมกับจิตซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ

[๑๑๒] สภาวธรรมที่ไม่ใช่เป็นไปตามจิตซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่ใช่เป็นไปตามจิตซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๑๓] สภาวธรรมที่ไม่ใช่ระคนกับจิตและมีจิตเป็นสมุฏฐานซึ่งเห็นได้และกระทบ
ได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่ระคนกับจิตและมีจิตเป็นสมุฏฐานซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบ
ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๑๔] สภาวธรรมที่ไม่ใช่ระคนกับจิตมีจิตเป็นสมุฏฐานและเกิดพร้อมกับจิตซึ่ง
เห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่ระคนกับจิตมีจิตเป็นสมุฏฐานและเกิดพร้อม
กับจิตซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๑๕] สภาวธรรมที่ไม่ใช่ระคนกับจิตมีจิตเป็นสมุฏฐานและเป็นไปตามจิตซึ่ง
เห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่ระคนกับจิตมีจิตเป็นสมุฏฐานและเป็น
ไปตามจิตซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๑๖] สภาวธรรมที่เป็นภายนอกซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่
ไม่ใช่เป็นภายในซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ

สภาวธรรมที่เป็นภายนอกซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เป็น
ภายนอกซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๑๗] สภาวธรรมที่เป็นอุปาทายรูปซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่เป็นอุปาทายรูปซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
[๑๑๘] สภาวธรรมที่กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือซึ่งเห็นได้
และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิยึดถือ
ซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
๖๙. อุปาทานทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๑๑๙] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอุปาทานซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่เป็นอุปาทานซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ

๗๕. กิเลสทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๑๒๐] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกิเลสซึ่งเห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่
ไม่เป็นกิเลสซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
๘๓๑๐๐. ปิฏฐิทุกะ ๒๒. สนิทัสสนติกะ
[๑๒๑] สภาวธรรมที่ไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคซึ่งเห็นได้และกระทบได้
อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคซึ่งไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้
เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๒๒] สภาวธรรมที่ไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ ซึ่งเห็นได้และ
กระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ ซึ่งไม่ใช่เห็นได้
และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๒๓] สภาวธรรมที่มีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคซึ่งเห็นได้และ
กระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่มีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคซึ่งไม่ใช่เห็น
ได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)