[๔] นเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
นอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
นอธิปติปัจจัย มี ๑๓ วาระ ฯลฯ
นปุเรชาตปัจจัย มี ๑๓ วาระ ฯลฯ
นฌานปัจจัย มี ๓ วาระ
นมัคคปัจจัย มี ๓ วาระ
นวิปปยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
โนวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
นอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ (ย่อ)
อารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ (ย่อ)
(สหชาตวาร ปัจจยวาร นิสยวาร สังสัฏฐวาร และสัมปยุตตวารเหมือนกับ
ปฏิจจวาร)
[๕] สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยสุขเวทนาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่
ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยสุขเวทนาโดยเหตุปัจจัย ฯลฯ
เหตุปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๑๘ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๑๗ วาระ
อนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
สหชาตปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อัญญมัญญปัจจัย มี ๙ วาระ
นิสสยปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อุปนิสสยปัจจัย มี ๑๘ วาระ
ปัจฉาชาตปัจจัย มี ๙ วาระ
กัมมปัจจัย มี ๑๓ วาระ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ
อาหารปัจจัย มี ๑๓ วาระ ฯลฯ

มัคคปัจจัย มี ๑๓ วาระ
สัมปยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ
วิปปยุตตปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ
(พึงขยายปัญหาวารให้พิสดาร)
อกุสลบท – เหตุปัจจัย
[๖] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาอาศัยสภาวธรรม
ที่เป็นอกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยทุกขเวทนาเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
อกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยทุกขเวทนาเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาอาศัย
สภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยทุกขเวทนาเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๕ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๖ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
สหชาตปัจจัย มี ๘ วาระ ฯลฯ
อาเสวนปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
ฌานปัจจัย มี ๕ วาระ
มัคคปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๘ วาระ
อัพยากตบท – ปัจจนียะ
[๗] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
อัพยากฤตซึ่งสัมปยุตด้วยทุกขเวทนาเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
อัพยากฤตซึ่งสัมปยุตด้วยทุกขเวทนาเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาอาศัย
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งสัมปยุตด้วยทุกขเวทนาเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย (ย่อ)
นเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
นอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ
นอธิปติปัจจัย มี ๘ วาระ ฯลฯ
นปุเรชาตปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
นวิปากปัจจัย มี ๕ วาระ
นฌานปัจจัย มี ๓ วาระ
นมัคคปัจจัย มี ๓ วาระ
นสัมปยุตตปัจจัย มี ๓ วาระ
โนนัตถิปัจจัย มี ๓ วาระ
โนวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(พึงขยายสหชาตวาร ฯลฯ ปัญหาวารให้พิสดาร)
[๘] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาอาศัยสภาวธรรม
ที่เป็นกุศลซึ่งสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ
(ทุกปัจจัยพึงขยายให้พิสดาร)
๑. กุสลติกะ ๒. วิปากติกะ
[๙] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นวิบากอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต
ซึ่งเป็นวิบากเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๐] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัยสภาวธรรมที่
เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล
ซึ่งเป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัย
สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งเป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล
ซึ่งเป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล
ซึ่งเป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัย
สภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งเป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓) (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๖ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ
[๑๑] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบาก
อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งมิใช่ไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัย
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากเกิดขึ้นเพราะ
เหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากและที่ไม่
เป็นอกุศลซึ่งไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต
ซึ่งไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบากขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
๑. กุสลติกะ ๓. อุปาทินนติกะ
[๑๒] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิ
ยึดถือและเป็นอารมณ์ของอุปาทานอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกรรมอัน
ประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิยึดถือและเป็นอารมณ์ของอุปาทานเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่ใช่กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิยึดถือ
และเป็นอารมณ์ของอุปาทานอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกรรมอันประกอบ
ด้วยตัณหาและทิฏฐิยึดถือและเป็นอารมณ์ของอุปาทานเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่ใช่กรรมอันประกอบด้วยตัณหา
และทิฏฐิยึดถือและเป็นอารมณ์ของอุปาทานอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่ง
กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิยึดถือและเป็นอารมณ์ของอุปาทานเกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
สหชาตปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๓] สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือแต่
เป็นอารมณ์ของอุปาทานเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กรรมอัน
ประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือแต่เป็นอารมณ์ของอุปาทานโดยอารัมมณปัจจัย
สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือแต่เป็น
อารมณ์ของอุปาทานเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งมิใช่กรรมอันประกอบ
ด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือแต่เป็นอารมณ์ของอุปาทานโดยอารัมมณปัจจัย

สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือแต่
เป็นอารมณ์ของอุปาทานเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่ง
มิใช่กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือแต่เป็นอารมณ์ของอุปาทานโดย
อารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่เป็นอกุศล มี ๓ วาระ สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกรรม
อันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือแต่เป็นอารมณ์ของอุปาทาน มี ๓ วาระ
เหมือนกัน ฯลฯ
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
อนันตรปัจจัย มี ๑๑ วาระ ฯลฯ
อุปนิสสยปัจจัย มี ๑๕ วาระ
ปุเรชาตปัจจัย มี ๓ วาระ
อาเสวนปัจจัย มี ๓ วาระ
กัมมปัจจัย มี ๖ วาระ
อาหารปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
[๑๔] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่
ยึดถือและไม่เป็นอารมณ์ของอุปาทานอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกรรมอันประกอบ
ด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือและไม่เป็นอารมณ์ของอุปาทานเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กรรมอันประกอบด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือ
และไม่เป็นอารมณ์ของอุปาทานอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกรรมอันประกอบ
ด้วยตัณหาและทิฏฐิไม่ยึดถือและไม่เป็นอารมณ์ของอุปาทานเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
มี ๓ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๖ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ

๑. กุสลติกะ ๔. สังกิลิฏฐติกะ
[๑๕] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่ใช่กิเลสทำให้เศร้าหมองและเป็นอารมณ์
ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งกิเลสทำให้เศร้าหมองและเป็นอารมณ์ของ
กิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์ของกิเลส
อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์ของกิเลส
เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ)
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์
ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์
ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศรัาหมองแต่เป็นอารมณ์ของกิเลส
อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์ของกิเลส
เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์ของกิเลส
อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์ของกิเลส
เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมอง
แต่เป็นอารมณ์ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมอง
แต่เป็นอารมณ์ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลและที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมอง
แต่เป็นอารมณ์ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมอง
แต่เป็นอารมณ์ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลและที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่
เป็นอารมณ์ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมอง
แต่เป็นอารมณ์ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๖ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
อาเสวนปัจจัย มี ๕ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ
[๑๖] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็น
อารมณ์ของกิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็น
อารมณ์ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์ของ
กิเลสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งกิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์
ของกิเลสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๖ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ
๑. กุสลติกะ ๕. วิตักกติกะ
[๑๗] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีทั้งวิตกและวิจารอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
กุศลซึ่งมีทั้งวิตกและวิจารเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ

(สภาวธรรมที่เป็นกุศล มี ๕ วาระ ฯลฯ
สภาวธรรมที่เป็นอกุศล มี ๕ วาระ
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต มี ๓ วาระ)
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีวิตกมีเพียงวิจารอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
กุศลซึ่งไม่มีวิตกมีเพียงวิจารเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีทั้งวิตกและวิจารอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล
ซึ่งไม่มีทั้งวิตกและวิจารเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีทั้งวิตกและวิจารอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
อัพยากฤตซึ่งไม่มีทั้งวิตกและวิจารเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๖ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ
๑. กุสลติกะ ๖. ปีติติกะ
[๑๘] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สหรคตด้วยปีติอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล
ซึ่งสหรคตด้วยปีติเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๕ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สหรคตด้วยสุขอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่ง
สหรคตด้วยสุขเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๕ วาระ (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สหรคตด้วยอุเบกขาอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล
ซึ่งสหรคตด้วยอุเบกขาเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๕ วาระ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑๓ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ
๑. กุสลติกะ ๗. ทัสสนติกะ
[๑๙] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคอาศัย
สภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ อาศัย
สภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ เกิดขึ้นเพราะ
เหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตซึ่งมิใช่ไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรค
และมรรคเบื้องบน ๓ อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตซึ่งไม่ต้องประหาณด้วย
โสดาปัตติมรรคและมรรคเบื้องบน ๓ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)