๔. เหตุสเหตุกทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๓๒] สภาวธรรมที่เป็นเหตุและที่มีเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่
ไม่เป็นเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย
สภาวธรรมที่เป็นเหตุและที่มีเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่มิใช่ไม่
มีเหตุและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย
สภาวธรรมที่เป็นเหตุและที่มีเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็น
เหตุมิใช่ไม่มีเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุมิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย (๓)
สภาวธรรมที่มีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มี
เหตุและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย
สภาวธรรมที่มีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็น
เหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย
สภาวธรรมที่มีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็น
เหตุมิใช่ไม่มีเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุมิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย (๓)
สภาวธรรมที่เป็นเหตุมีเหตุและที่มีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย
สภาวธรรมที่เป็นเหตุมีเหตุและที่มีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีเหตุและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลโดยอารัมมณปัจจัย
สภาวธรรมที่เป็นเหตุมีเหตุและที่มีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุซึ่งเป็นกุศลเป็นปัจจัยแก่
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุมิใช่ไม่มีเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุมิใช่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เป็นกุศล
โดยอารัมมณปัจจัย (๓)
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ
อนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ
สมนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ
อุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ
นัตถิปัจจัย มี ๙ วาระ
วิคตปัจจัย มี ๙ วาระ

[๓๓] สภาวธรรมที่เป็นเหตุและที่มีเหตุซึ่งเป็นอกุศลเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่
ไม่เป็นเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นอกุศลโดยอารัมมณปัจจัย (โดยอุบายนี้ พึง
เพิ่มเป็น ๙ วาระ)
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ
อนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ
สมนันตรปัจจัย มี ๙ วาระ
อุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ
นัตถิปัจจัย มี ๙ วาระ
วิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
[๓๔] สภาวธรรมที่เป็นเหตุและที่มีเหตุซึ่งเป็นอัพยากฤตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรม
ที่ไม่เป็นเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตโดยอารัมมณปัจจัย (พึงเพิ่มเป็น
๙ วาระ)
อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
อธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ
อุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ (ย่อ)
(เหตุเหตุสัมปยุตตทุกะเหมือนกับเหตุสเหตุกทุกะ ย่อ มี ๙ วาระ)
๖. นเหตุสเหตุกทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๓๕] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่ใช่มีเหตุซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่
ไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่ใช่มีเหตุซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่
เป็นเหตุแต่มีเหตุซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่มิใช่ไม่มีเหตุซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรม
ที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่มีเหตุซึ่งเป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
เหตุโคจฉกะ จบ
๗. สัปปัจจยทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๓๖] สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัยปรุงแต่งซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่มี
ปัจจัยปรุงแต่งซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัยปรุงแต่งซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่มีปัจจัย
ปรุงแต่งซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัยปรุงแต่งซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่มีปัจจัย
ปรุงแต่งซึ่งเป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
(ย่อ เหมือนกับสัปปัจจยทุกะ)
๙. สนิทัสสนทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๓๗] สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้ซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เห็นไม่ได้ซึ่ง
เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(อกุศลเหมือนกับกุศล)

สภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้ซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เห็นไม่ได้ซึ่งเป็น
อัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่กระทบไม่ได้ซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่กระทบไม่ได้ซึ่ง
เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่กระทบไม่ได้ซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่กระทบไม่ได้ซึ่ง
เป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตว่าด้วยอำนาจปัจจัย มี ๑ วาระ
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
๑๑. รูปีทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๓๘] สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นรูปซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปซึ่ง
เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นรูปซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปซึ่งเป็น
อกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปซึ่งเป็น
อัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
๑๒. โลกิยทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๓๙] สภาวธรรมที่ไม่เป็นโลกุตตระซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นโลกิยะ
ซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นโลกุตตระซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นโลกิยะซึ่ง
เป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นโลกิยะซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นโลกิยะซึ่ง
เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
๑๓. เกนจิวิญเญยยทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๐] สภาวธรรมที่ไม่ใช่จิตบางดวงรู้ได้ซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่จิต
บางดวงรู้ได้ซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่ใช่จิตบางดวงรู้ได้ซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่จิตบางดวง
รู้ได้ซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่ใช่จิตบางดวงรู้ได้ซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่จิตบาง
ดวงรู้ได้ซึ่งเป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ
จูฬันตรทุกะ จบ
๑๔. อาสวทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๑] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะ
ซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะซึ่งเป็น
อกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นอาสวะซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็น
อาสวะซึ่งเป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
๑๕. สาสวทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๒] สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรม
ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็น
อารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
อารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็น
อารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
๑๖. อาสวสัมปยุตตทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๓] สภาวธรรมที่ไม่สัมปยุตด้วยอาสวะซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่
วิปปยุตจากอาสวะซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่สัมปยุตด้วยอาสวะซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วย
อาสวะซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่สัมปยุตด้วยอาสวะซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุต
จากอาสวะซึ่งเป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ

๑๗. อาสวสาสวทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๔] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะและที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็น
กุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะและที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็นอกุศล
อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและที่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะ
เหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
สภาวธรรมที่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะและมิใช่ไม่เป็นอาสวะซึ่งไม่เป็น
อัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะซึ่งเป็นอัพยากฤต
เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ
(อาสวอาสวสัมปยุตตทุกะเหมือนกับอาสวสาสวทุกะ)
๑๙. อาสววิปปยุตตสาสวทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๕] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็น
กุศลอาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็นกุศล
อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะและที่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ

เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็นอกุศล
อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะและที่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็น
อัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็น
อัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่มิใช่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งไม่เป็น
อัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะซึ่งเป็น
อัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
อาสวโคจฉกะ จบ
๒๐. สัญโญชนทุกะเป็นต้น ๑. กุสลติกะ
[๔๖] สภาวธรรมที่ไม่เป็นสังโยชน์ซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็น
สังโยชน์ซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นคันถะซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นคันถะซึ่งเป็น
กุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นโอฆะซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นโอฆะซึ่งเป็นกุศล
เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นโยคะซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นโยคะซึ่งเป็น
กุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

สภาวธรรมที่ไม่เป็นนิวรณ์ซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นนิวรณ์ซึ่งเป็น
กุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
สภาวธรรมที่ไม่เป็นปรามาสซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นปรามาสซึ่ง
เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
๕๕. สารัมมณทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๗] สภาวธรรมที่ไม่ใช่รับรู้อารมณ์ได้ซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่รับรู้
อารมณ์ได้ซึ่งเป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่ใช่รับรู้อารมณ์ได้ซึ่งไม่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์
ได้ซึ่งเป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สภาวธรรมที่ไม่ใช่รับรู้อารมณ์ไม่ได้ซึ่งไม่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่รับรู้
อารมณ์ไม่ได้ซึ่งเป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
๕๖. จิตตทุกะ ๑. กุสลติกะ
[๔๘] สภาวธรรมที่ไม่เป็นจิตซึ่งไม่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นจิตซึ่งเป็น
กุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
เหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ