กุสลัตติกภาวนายปหาตัพพเหตุกทุกะ
[๗๘๙] ภาวนายปหาตัพพเหตุกธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยภาวนายปหาตัพพเหตุกธรรม
ที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
[๗๙๐] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๑
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑
ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีวาระ ๑ ทุกปัจจัย
[๗๙๑] นภาวนายปหาตัพพเหตุกธรรมที่เป็นกุศล อาศัยภาวนายปหาตัพพเหตุกธรรม
ที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
[๗๙๒] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
สหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร
กุสลัตติกภาวนายปหาตัพพเหตุกทุกะ จบ
กุสลัตติกสวิตักกทุกะ
[๗๙๓] สวิตักกธรรมที่เป็นกุศล อาศัยสวิตักกธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
สวิตักกธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยสวิตักกธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
สวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยสวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
[๗๙๔] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๓
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

[๗๙๕] สวิตักกธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่สวิตักกธรรมที่เป็นกุศล โดยเหตุปัจจัย
สวิตักกธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่สวิตักกธรรมที่เป็นอกุศล โดยเหตุปัจจัย
สวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่สวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดยเหตุปัจจัย
[๗๙๖] สวิตักกธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่สวิตักกธรรมที่เป็นกุศล โดยอารัมมณ-
ปัจจัย มี ๓ นัย
สวิตักกธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่สวิตักกธรรมที่เป็นอกุศล โดยอารัมมณปัจจัย
มี ๓ นัย
สวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่สวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย
อารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย
[๗๙๗] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๗
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๓
แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น
[๗๙๘] อวิตักกธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอวิตักกธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
ปัจจัย
[๗๙๙] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๗
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๗
ในสหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๐๐] อวิตักกธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่อวิตักกธรรมที่เป็นกุศล โดยเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย
อวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่อวิตักกธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดยเหตุ-
ปัจจัย

[๘๐๑] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๔
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑๓
แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น
กุสลัตติกสวิตักกทุกะ จบ
กุสลัตติกสวิจารทุกะ
[๘๐๒] สวิจารธรรมที่เป็นกุศล อาศัยสวิจารธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
ปัจจัย
เหมือนกุศลสวิตักกะ
กุสลัตติกสวิจารทุกะ จบ
กุสลัตติกสัปปีติกทุกะ
[๘๐๓] สัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล อาศัยสัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
ปัจจัย
สัปปีติกธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยสัปปีติกธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
สัปปีติกธรรมที่เป็นอพยากฤต อาศัยสัปปีติกธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
[๘๐๔] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๓
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๐๕] สัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่สัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล โดยเหตุ
ปัจจัย

สัปปีติกธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่สัปปีติกธรรมที่เป็นอกุศล โดยเหตุปัจจัย
สัปปีติกธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่สัปปีติกธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดยเหตุ-
ปัจจัย
[๘๐๖] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มีวาระ ๓
[๘๐๗] อัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
ปัจจัย มี ๓ นัย
อัปปีติกธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยอัปปีติกธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย
อัปปีติกธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอัปปีติกธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
อัปปีติกธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอัปปีติกธรรมที่เป็นกุศลและอัปปีติกธรรมที่เป็น
อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
อัปปีติกธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอัปปีติกธรรมที่เป็นอกุศลและอัปปีติกธรรมที่เป็น
อัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
[๘๐๘] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๐๙] อัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่อัปปีติกธรรมที่เป็นกุศล โดยเหตุปัจจัย
[๘๑๐] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๗
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑๓
แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น
กุสลัตติกสัปปีติกทุกะ จบ

กุสลัตติกปีติสหคตาทิติทุกะ
[๘๑๑] ปีติสหคตธรรมที่เป็นกุศล อาศัยปีติสหคตธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
อาศัยนปีติสหคตธรรมที่เป็นกุศล ฯลฯ
อาศัยสุขสหคตธรรมที่เป็นกุศล ฯลฯ
อาศัยนสุขสหคตธรรมที่เป็นกุศล ฯลฯ
อาศัยอุเบกขาสหคตธรรมที่เป็นกุศล ฯลฯ
อาศัยนอุเบกขาสหคตธรรมที่เป็นกุศล ฯลฯ
กุสลัตติกปีติสหคตาทิติทุกะ จบ
กุสลัตติกกามาวจรทุกะ
[๘๑๒] กามาวจรธรรมที่เป็นกุศล อาศัยกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล เพราะเหตุปัจจัย
กามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
ปัจจัย
กามาวจรธรรมที่เป็นกุศล และกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยกามาวจรธรรม
ที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
กามาวจรธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยกามาวจรธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย
กามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
กามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล และกามาวจรธรรม
ที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
กามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยกามาวจรธรรมที่เป็นอกุศล และกามาวจรธรรม
ที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
[๘๑๓] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓

ในอวิคตปัจจัย มีวาระ ๙
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๑๔] กามาวจรธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่กามาวจรธรรมที่เป็นกุศล โดย
เหตุปัจจัย มี ๓ นัย
กามาวจรธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่กามาวจรธรรมที่เป็นอกุศล โดยเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย
กามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่กามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย
เหตุปัจจัย
[๘๑๕] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๗
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑๓
แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น
[๘๑๖] นกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล อาศัยนกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
นกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยนกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
[๘๑๗] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๒
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๑๘] นกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่นกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล โดย
เหตุปัจจัย
นกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่นกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย
เหตุปัจจัย
[๘๑๙] นกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่นกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล โดย
อารัมมณปัจจัย

นกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่นกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย
อารัมมณปัจจัย
นกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่นกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย
อารัมมณปัจจัย
นกามาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่นกามาวจรธรรมที่เป็นกุศล โดยอารัม-
มณปัจจัย
[๘๒๐] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๔
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๒
แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น
กุสลัตติกกามาวจรทุกะ จบ
กุสลัตติกรูปาวจรทุกะ
[๘๒๑] รูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล อาศัยรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
รูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
[๘๒๒] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๒
สหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดารอย่างนี้
[๘๒๓] นรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล อาศัยนรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย มี ๓ นัย
นรูปาวจรธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยนรูปาวจรธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย

นรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยนรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
นรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยนรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล และนรูปาวจรธรรม
ที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
นรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยนรูปาวจรธรรมที่เป็นอกุศล และนรูปาวจรธรรม
ที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
[๘๒๔] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๒๕] นรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่นรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล โดยเหตุ
ปัจจัย มี ๓ นัย
นรูปาวจรธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่นรูปาวจรธรรมที่เป็นอกุศล โดยเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย
นรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่นรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย
เหตุปัจจัย
[๘๒๖] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๗
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑๓
แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น
กุสลัตติกรูปาวจรทุกะ จบ
กุสลัตติกอรูปาวจรทุกะ
[๘๒๗] อรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย

อรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอรูปาวจรธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
[๘๒๘] นอรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล อาศัยนอรูปาวจรธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
เหมือนรูปาวจรทุกะ
กุสลัตติกอรูปาวจรทุกะ จบ
กุสลัตติกปริยาปันนทุกะ
[๘๒๙] ปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล อาศัยปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย มี ๓ นัย
ปริยาปันนธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยปริยาปันนธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
ปัจจัย มี ๓ นัย
ปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
ปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศลและปริยาปันนธรรม
ที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยปริยาปันนธรรมที่เป็นอกุศล และปริยาปันน-
ธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
[๘๓๐] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๒
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๓๑] ปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่ปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล โดยเหตุ-
ปัจจัย มี ๓ นัย
ปริยาปันนธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่ปริยาปันนธรรมที่เป็นอกุศล โดยเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย

ปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่ปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย
เหตุปัจจัย
[๘๓๒] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๗
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑๓
แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น
[๘๓๓] อปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
อปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัยอปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
[๘๓๔] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๒
สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
[๘๓๕] อปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่อปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล โดย
เหตุปัจจัย
อปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่อปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต
โดยเหตุปัจจัย
[๘๓๖] อปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่อปริยาปันนธรรมที่เป็น
อัพยากฤต โดยอารัมมณปัจจัย
อปริยาปันนธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นปัจจัยแก่อปริยาปันนธรรมที่เป็นกุศล โดย
อารัมมณปัจจัย
[๘๓๗] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๓