พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 222 (เล่ม 44)

ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๒
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๓
ในปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๓
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๑
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๓
ในอาหารปัจจัย มี ” ๓
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๕
ในฌานปัจจัย มี ” ๓
ในมัคคปัจจัย มี ” ๓
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๑
ในวิปปยุตตปัจจัย มี ” ๔
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๑
ในวิคตปัจจัย มี ” ๑
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๑๑๐๘] อัพยากตธรรมที่เป็นสัปปฏิฆธรรม เป็นปัจจัยแก่อัพยากตธรรมที่เป็น
สัปปฏิฆธรรม โดยสหชาตปัจจัย ฯลฯ
[๑๑๐๙] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๑๑๑๐] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๑๑๑๑] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๒
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
สัปปฏิฆทุกกุสลัตติกะ จบ

222
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 223 (เล่ม 44)

รูปีทุกกุสลัตติกะ
ปฏิจจวาร
[๑๑๑๒] กุศลธรรมที่เป็นอรูปีธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นอรูปีธรรม เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
[๑๑๑๓] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๑
ในสหชาตวารก็ดี ฯลฯ ในปัญหาวารก็ดี มีวาระ ๑ ทุกปัจจัย
ปฏิจจวาร
[๑๑๑๔] อกุศลธรรมที่เป็นอรูปีธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอรูปีธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
[๑๑๑๕] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๑
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑
ในสหชาตวารก็ดี ฯลฯ ในปัญหาวารก็ดี มีวาระ ๑ ทุกปัจจัย
ปฏิจจวาร
[๑๑๑๖] อัพยากตธรรมที่เป็นรูปีธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นรูปีธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
อัพยากตธรรมที่เป็นอรูปีธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอรูปีธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
อัพยากตธรรมที่เป็นรูปีธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นรูปีธรรม และอัพยากตธรรม
ที่เป็นอรูปีธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๑๑๑๗] อัพยากตธรรมที่เป็นอรูปีธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอรูปีธรรม เกิดขึ้น
เพราะอารัมมณปัจจัย

223
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 224 (เล่ม 44)

[๑๑๑๘] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๕
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๓
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๓
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๖
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๑
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๑
ในกัมมปัจจัย มี ” ๙
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๑๑๑๙] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี ” ๙ ฯลฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มีวาระ ๒
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๕
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาหารปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อินทริยปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ฌานปัจจัย มี ” ๒
ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่สัมปยุตตปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๒
ในปัจจัยที่ไม่ใช่นัตถิปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย มี ” ๓

224
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 225 (เล่ม 44)

ปัญหาวาร
[๑๑๒๐] อัพยากตธรรมที่เป็นอรูปีธรรม เป็นปัจจัยแก่อัพยากตธรรม ที่เป็นอรูปีธรรม
โดยเหตุปัจจัย
[๑๑๒๑] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๓
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๑
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๑
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๗
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๖
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๗
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๒
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๑
ในปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๑
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๑
ในกัมมปัจจัย มีวาระ ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๓
ในอาหารปัจจัย มี ” ๔
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๖
ในฌานปัจจัย มี ” ๓
ในมัคคปัจจัย มี ” ๓
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๑
ในวิปปยุตตปัจจัย มี ” ๒ ฯลฯ
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๗
[๑๑๒๒] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๗
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๗

225
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 226 (เล่ม 44)

[๑๑๒๓] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๑๑๒๔] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๒
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
รูปีทุกกุสลัตติกะ จบ
โลกิยทุกกุสลัตติกะ
ปฏิจจวาร
[๑๑๒๕] กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
[๑๑๒๖] กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เกิดขึ้น
เพราะอารัมมณปัจจัย
กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เกิดขึ้น เพราะ
อารัมมณปัจจัย
[๑๑๒๗] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๒
ในกัมมปัจจัย มี ” ๒
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๒
[๑๑๒๘] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีวาระ ๒
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๒
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้
พิสดารเหมือนปฏิจจวาร

226
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 227 (เล่ม 44)

ปัญหาวาร
[๑๑๒๙] กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม โดย
เหตุปัจจัย
กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม โดย
เหตุปัจจัย มี ๒ นัย
[๑๑๓๐] กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม โดย
อารัมมณปัจจัย
กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม โดยอารัมมณ-
ปัจจัย
[๑๑๓๑] กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม โดย
อธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ
กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม โดย
อธิปติปัจจัย
มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติ
กุศลธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม โดยอธิปติ-
ปัจจัย
มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติ
[๑๑๓๒] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๓
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๒
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๒
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๒ ฯลฯ
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๔
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๒

227
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 228 (เล่ม 44)

ในกัมมปัจจัย มี ” ๒
ในอาหารปัจจัย มี ” ๒
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๒
ปฏิจจวาร
[๑๑๓๓] อกุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
[๑๑๓๔] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๑
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๑
สหชาตวารก็ดี ฯลฯ ปัญหาวารก็ดี เหมือนกันทุกปัจจัย
ปฏิจจวาร
[๑๑๓๕] อัพยากตธรรมที่เป็นโลกิยธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
อัพยากตธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย
[๑๑๓๖] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๕
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๒
ในกัมมปัจจัย มี ” ๕
ในวิปากปัจจัย มี ” ๕
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๕
[๑๑๓๗] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี ” ๒ ฯลฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๔

228
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 229 (เล่ม 44)

ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๕ ฯลฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาหารปัจจัย มี ” ๑ ฯลฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่สัมปยุตตปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๒
ในปัจจัยที่ไม่ใช่นัตถิปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย มี ” ๓
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี
พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร
ปัญหาวาร
[๑๑๓๘] อัพยากตธรรมที่เป็นโลกิยธรรม เป็นปัจจัยแก่อัพยากตธรรมที่เป็นโลกิยธรรม
โดยเหตุปัจจัย
อัพยากตธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม เป็นปัจจัยแก่อัพยากตธรรมที่เป็นโลกุตตรธรรม
โดยเหตุปัจจัย
[๑๑๓๙] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๔
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๔
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๔
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๕
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๒
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๗
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๔
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๒

229
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 230 (เล่ม 44)

ในปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๒
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๑
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๔
ในอาหารปัจจัย มี ” ๔ ฯลฯ
ในมัคคปัจจัย มี ” ๔
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๒
ในวิปปยุตตปัจจัย มี ” ๓
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๗
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๗
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
โลกิยทุกกุสลัตติกะ จบ
เกนจิวิญเญยยทุกกุสลัตติกะ
ปฏิจจวาร
[๑๑๔๐] กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม
เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
กุศลธรรมที่เป็นเกนจินวิญเญยยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม
เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม และกุศลธรรมที่เป็นเกนจินวิญเญยยธรรม
อาศัยกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
[๑๑๔๑] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙

230
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 231 (เล่ม 44)

[๑๑๔๒] กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม
เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
[๑๑๔๓] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี
พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร
ปัญหาวาร
[๑๑๔๔] กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญ-
เญยยธรรม โดยเหตุปัจจัย
[๑๑๔๕] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๑๑๔๖] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๑๑๔๗] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
[๑๑๔๘] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙

231