พุทธธรรมสงฆ์


ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 122 (เล่ม 44)

ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในวิคตปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๕๗๗] อัปปมาณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อัปปมาณธรรมที่เป็นเหตุ โดย
สหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย
[๕๗๘] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๕๗๙] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๕๘๐] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๓
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
เหตุทุกปริตัตติกะ จบ
เหตุทุกปริตตารัมมณัตติกะ
ปฏิจจวาร
[๕๘๑] ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
ปริตตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยปริตตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย มี ๓ นัย
ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ และปริตตารัมมณ-
ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๕๘๒] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙

122
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 123 (เล่ม 44)

ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๙
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๕๘๓] ปริตตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยปริตตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยปริตตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะ
เหตุปัจจัย
[๕๘๔] ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
[๕๘๕] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ฌานปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙

123
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 124 (เล่ม 44)

[๕๘๖] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
[๕๘๗] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๒
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึง
ให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร
ปัญหาวาร
[๕๘๘] ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๕๘๙] ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยอารัมมณปัจจัย มี ๙ นัย
[๕๙๐] ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยอธิปติปัจจัย
[๕๙๑] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๓
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๙

124
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 125 (เล่ม 44)

ในฌานปัจจัย มี ” ๓
ในมัคคปัจจัย มี ” ๙
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในวิคตปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๕๙๒] ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่ปริตตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย
[๕๙๓] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๕๙๔] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๕๙๕] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
ปฏิจจวาร
[๕๙๖] มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยมหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
มหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยมหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยมหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ และมหัคคตา-
รัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๕๙๗] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙

125
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 126 (เล่ม 44)

ในกัมมปัจจัย มี ” ๙
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๕๙๘] มหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยมหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ
เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยมหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่
เพราะเหตุปัจจัย
[๕๙๙] มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยมหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น
ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
[๖๐๐] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๒
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
[๖๐๑] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
[๖๐๒] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๒
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึง
ให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร

126
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 127 (เล่ม 44)

ปัญหาวาร
[๖๐๓] มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๖๐๔] มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยอารัมมณปัจจัย มี ๙ นัย
[๖๐๕] มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย
มหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่มหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดย
อธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย
มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ และมหัคคตารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุเป็นปัจจัยแก่
มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย
มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติ มี ๓ นัย
[๖๐๖] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๓
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๖๐๗] มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่มหัคคตารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย

127
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 128 (เล่ม 44)

[๖๐๘] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๖๐๙] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๖๑๐] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดีแห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
ปฏิจจวาร
[๖๑๑] อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยอัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ
เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
อัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยอัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยอัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ และ
อัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๖๑๒] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๙

128
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 129 (เล่ม 44)

ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๖๑๓] อัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยอัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ
เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
[๖๑๔] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
[๖๑๕] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
[๖๑๖] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๑
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้
พิสดารเหมือนปฏิจจวาร
ปัญหาวาร
[๖๑๗] อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็น
เหตุ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๖๑๘] อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็น
เหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๙ นัย
[๖๑๙] อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็น
เหตุ โดยอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย

129
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 130 (เล่ม 44)

อัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่อัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ
โดยอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย
อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ และอัปปมาณารัมมณธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่
อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย
มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติ มี ๓ นัย
[๖๒๐] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๓
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๙
ในฌานปัจจัย มี ” ๓
ในมัคคปัจจัย มี ” ๙
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๖๒๑] อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อัปปมาณารัมมณธรรมที่เป็น
เหตุ โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย

130
ฉบับหลวง
พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ - หน้าที่ 131 (เล่ม 44)

[๖๒๒] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๖๒๓] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๖๒๔] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
เหตุทุกปริตตารัมมณัตติกะ จบ
เหตุทุกหินัตติกะ
ปฏิจจวาร
[๖๒๕] หีนธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยหีนธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
มี ๓ นัย
หีนธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยหีนธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
หีนธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยหีนธรรมที่เป็นเหตุ และหีนธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๖๒๖] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มีวาระ ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙

131