ในอธิปติปัจจัย มีวาระ ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มีวาระ ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๙
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๙
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๙
ในฌานปัจจัย มี ” ๙
ในมัคคปัจจัย มี ” ๙
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในวิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในวิคตปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๒๑๙] อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมที่
เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
[๒๒๐] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีวาระ ๖
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙

ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
[๒๒๑] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๖
[๒๒๒] ในเหตุปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีวาระ ๖
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึง
ให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร
ปัญหาวาร
[๒๒๓] อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อนุปาทินนอนุปาทา-
นิยธรรมที่เป็นเหตุ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๒๒๔] อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่อนุปาทินนอนุปาทา-
นิยธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย
[๒๒๕] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๖
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙

ในอาหารปัจจัย มีวาระ ๓
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๙
ในฌานปัจจัย มี ” ๓
ในมัคคปัจจัย มี ” ๙
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในวิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในวิคตปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๒๒๖] อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อนุปาทินนอนุปาทา-
นิยธรรมที่เป็นเหตุ โดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย
[๒๒๗] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๒๒๘] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๒๒๙] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๓
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
เหตุทุกอุปาทินนัตติกะ จบ
เหตุทุกสังกิลิฏฐัตติกะ
ปฏิจจวาร
[๒๓๐] สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็น
เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ
เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ และ
สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๒๓๑] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙ ฯลฯ
ในกัมมปัจจัย มี ” ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๙ ฯลฯ
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๒๓๒] สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่
เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
[๒๓๓] สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็น
เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย
[๒๓๔] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
[๒๓๕] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
[๒๓๖] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๑
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้
พิสดารเหมือนปฏิจจวาร

ปัญหาวาร
[๒๓๗] สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม
ที่เป็นเหตุ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๒๓๘] สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่
เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๙ นัย
[๒๓๙] สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่
เป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย
มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติ มี ๙ นัย
[๒๔๐] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในอาหารปัจจัย มี ” ๓
ในอินทริยปัจจัย มีวาระ ๓
ในฌานปัจจัย มี ” ๓
ในมัคคปัจจัย มี ” ๓
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๙

ในวิคตปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๒๔๑] สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่
เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย
[๒๔๒] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๒๔๓] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๒๔๔] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
ปฏิจจวาร
[๒๔๕] อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยอสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็น
เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยอสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ
เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยอสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ และ
อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๒๔๖] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙ ฯลฯ
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๒๔๗] อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยอสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่
ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย

[๒๔๘] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อนันตรปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่สมนันตรปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อัญญมัญญปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อุปนิสสยปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาหารปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อินทริยปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่ฌานปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี ” ๑
ในปัจจัยที่ไม่ใช่สัมปยุตตปัจจัย มีวาระ ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่นัตถิปัจจัย มี ” ๓
ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย มี ” ๓
[๒๔๙] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๒๕๐] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๑
สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้
พิสดาร เหมือนปฏิจจวาร

ปัญหาวาร
[๒๕๑] อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม
ที่เป็นเหตุ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
[๒๕๒] อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม
ที่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๙ นัย
[๒๕๓] อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่
เป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย
อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่
เหตุ โดยอธิปติปัจจัย
มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย
อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ และอสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็น
ปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย
มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติ มี ๓ นัย
[๒๕๔] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๓
ในปัจฉาชาตปัจจัย มี ” ๓

ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๓
ในวิปากปัจจัย มี ” ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๓
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๙
ในฌานปัจจัย มี ” ๓
ในมัคคปัจจัย มี ” ๙
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในวิปปยุตตปัจจัย มี ” ๕
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในวิคตปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๒๕๕] อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม
ที่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย
[๒๕๖] ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี ” ๙
[๒๕๗] ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีวาระ ๓
[๒๕๘] ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีวาระ ๙
อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร
ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น
ปฏิจจวาร
[๒๕๙] อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยอสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรมที่เป็น
เหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

[๒๖๐] ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙
ในอารัมมณปัจจัย มี ” ๙
ในอธิปติปัจจัย มี ” ๙
ในอนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสมนันตรปัจจัย มี ” ๙
ในสหชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอัญญมัญญปัจจัย มี ” ๙
ในนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ” ๙
ในปุเรชาตปัจจัย มี ” ๙
ในอาเสวนปัจจัย มี ” ๙
ในกัมมปัจจัย มี ” ๙
ในวิปากปัจจัย มีวาระ ๙
ในอาหารปัจจัย มี ” ๙
ในอินทริยปัจจัย มี ” ๙
ในฌานปัจจัย มี ” ๙
ในมัคคปัจจัย มี ” ๙
ในสัมปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในวิปปยุตตปัจจัย มี ” ๙
ในอัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในนัตถิปัจจัย มี ” ๙
ในวิคตปัจจัย มี ” ๙
ในอวิคตปัจจัย มี ” ๙
[๒๖๑] อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยอสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรมที่
เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยอสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรมที่เป็นเหตุ
เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย