ธรรมเจดีย์ไม่ได้แปลว่า เจดีย์บรรจุพระธรรม คำว่า เจดีย์ ไม่ได้หมายถึงวัตถุเสมอไป

เมื่อพูดถึงคำว่า เจดีย์ หลายคนมักจะนึกถึงวัตถุ แต่ที่จริงไม่ได้หมายถึงวัตถุเสมอไป

  • ธรรม คือ พระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้า เป็นนามธรรม ไม่ใช่วัตถุ
  • เจดีย์ แปลว่า สิ่งที่ควรเคารพบูชา แต่สิ่งที่ควรเคารพบูชาไม่ได้มีแต่วัตถุ นามธรรมก็มี นั่นก็คือ พระธรรม บูชาพระธรรม คือ ปฏิบัติบูชา คนละส่วนกับบูชาด้วยอามิส ธรรมเจดีย์ เช่นเดียวกับอุทเทสิกเจดีย์ ไม่ได้มีวัตถุปรากฏให้กราบไหว้เหมือนเจดีย์ที่เป็นวัตถุ ถ้าเจดีย์มีแต่วัตถุ ท่านจะตรัสแยก อามิสบูชากับบูชาด้วยธรรมไปทำไม

ธรรมเจดีย์ (ธมฺมเจติยา/dhammacetiyā) ก็คือ พระธรรมที่ควรเคารพบูชา ธรรมเจดีย์ไม่ได้แปลว่า สิ่งของบรรจุพระธรรม เช่น ใบลาน, กระดาษ, ตู้พระไตรปิฎก และเมื่อครั้งที่พระองค์ตรัสธรรมเจดีย์ในธรรมเจติยสูตร วัตถุเหล่านี้จะมีแต่ที่ไหน

...ดูกรภิกษุทั้งหลาย พระเจ้าปเสนทิโกศลพระองค์นี้ ตรัสธรรมเจดีย์ คือพระวาจาเคารพธรรม ทรงลุกจากที่ประทับนั่งแล้วเสด็จหลีกไป ดูกรภิกษุทั้งหลายเธอทั้งหลายจงเรียนธรรมเจดีย์นี้ไว้ จงทรงจำธรรมเจดีย์นี้ไว้ ดูกรภิกษุทั้งหลาย ธรรมเจดีย์ประกอบด้วยประโยชน์ เป็นอาทิพรหมจรรย์....

กระทู้เกี่ยวข้อง :  #รวมกระทู้เกี่ยวกับประเด็นอุทเทสิกเจดีย์ไม่ใช่การสร้างรูปปั้น