กราบรูปปั้นแล้วระลึกถึงพระพุทธเจ้าได้มีไหม ? มี เช่น คนที่เรียนรู้เรื่องแล้วว่าพระพุทธเจ้าคืออะไร แต่กราบเพราะเหตุบางประการ เช่น โดนบังคับ ก็ระลึกถึงพระพุทธเจ้าได้ ไม่เกี่ยวกับรูปปั้น เพราะรู้เรื่องแล้ว เช่น ไหว้ญาติผู้เป็นเดียรถีย์แต่สรณะไม่ขาด ไหว้เพราะเหตุบางประการ แต่ใจไม่ผิด

แต่ถ้าโดยปกติ คนที่รู้เรื่องแบบนี้ จะไปกราบรูปปั้นก่อนทำไม เพราะเรียนรู้แล้ว มันก็ไม่กราบไปโดยอัตโนมัติ เพียงแต่กราบเพราะเหตุบางประการก็เท่านั้น ฉะนั้น จะมีกราบโดยรู้เรื่อง กับกราบไม่รู้เรื่อง กราบไม่รู้เรื่องน่าจะประมาณ 99% เพราะไปถามที่ไหนก็มีแต่บอกว่า อุทเทสิกเจดีย์คือการสร้างรูปปั้น มันยากที่จะเข้าใจข้อนี้ เพราะคนติดในรูปเคารพ แม้จะมีหลักฐานอยู่เยอะมาก ชัดเจนทั้งพุทธพจน์และอัดถกถา ยังไม่เอาเลย คนที่เถียงให้ได้กราบรูปปั้นคือคนกราบไม่รู้เรื่อง เพราะถ้าคนรู้เรื่องจะไม่กราบไปโดยอัตโนมัติ

กราบไม่รู้เรื่องมีความเห็นผิดเป็นทุน เข้าใจว่านี้คือตัวแทนพระพุทธเจ้า มีความติดในรูป ใจผิด ถ้าตายในขณะมีความเห็นแบบนี้ มีคติ คือ นรก กำเนิดสัตว์เดรัจฉาน เปรต ไม่อยากเป็นแบบนี้ ปลอดภัยไว้ก่อน มันก็ต้องฝึกไปตั้งแต่ตอนนี้ให้ชำนาญ เรียนรู้แล้วระลึกถึงพระพุทธเจ้าโดยไม่มีวัตถุมาบัง เป็นการระลึกที่ถูกหลัก เพราะการระลึกเป็นเรื่องทางใจ